Το να ψάχνουμε απελπισμένα κλειδιά, κινητό ή γάντια δεν είναι ένδειξη «κακής μνήμης», αλλά, όπως εξηγούν ειδικοί της γνωστικής ψυχολογίας, ένα συχνό «μπλοκάρισμα» στη σύνδεση μνήμης και προσοχής.

Με άλλα λόγια: ο εγκέφαλος δεν κατέγραψε σωστά πού βάλαμε το αντικείμενο, επειδή εκείνη τη στιγμή σκεφτόμασταν κάτι άλλο.

Ο Mark McDaniel, ομότιμος καθηγητής Ψυχολογικών και Εγκεφαλικών Επιστημών στο Washington University in St. Louis και ερευνητής της ανθρώπινης μνήμης για σχεδόν 50 χρόνια, παραδέχεται ότι πρόσφατα ξέχασε το καπέλο του σε εστιατόριο.

«Ακόμη κι εγώ, που μελετώ τη μνήμη όλη μου τη ζωή, ξεχνάω πράγματα. Τη στιγμή που τα αφήνεις, δεν πιστεύεις ότι θα τα ξεχάσεις», σημειώνει.

Πώς «χάνεται» μια ανάμνηση στον εγκέφαλο

Ο Daniel Schacter, καθηγητής Ψυχολογίας στο Harvard University, εξηγεί ότι η μνήμη λειτουργεί σε τρία στάδια:

• καταγραφή (κωδικοποίηση)
• αποθήκευση
• ανάκτηση

Όταν αφήνουμε τα κλειδιά μηχανικά, χωρίς προσοχή, η μνήμη δεν καταγράφεται σωστά εξαρχής. Άρα αργότερα δεν υπάρχει κάτι για να «ανακαλέσουμε».

Τι βοηθά για τα αντικείμενα που χρησιμοποιούμε καθημερινά

Οι ειδικοί προτείνουν ρουτίνα και σταθερότητα.

Δηλαδή:

• πάντα το ίδιο σημείο για τα κλειδιά
• πάντα η ίδια τσέπη για το κινητό
• πάντα το ίδιο συρτάρι για το πορτοφόλι

Όταν η κίνηση γίνεται συνήθεια, δεν χρειάζεται καν να θυμάστε, το σώμα το κάνει μόνο του.

Αν όμως η απώλεια αντικειμένων αυξηθεί απότομα και συνοδεύεται από γενικότερα προβλήματα μνήμης, οι ειδικοί συστήνουν ιατρικό έλεγχο.

Τι κάνουμε με πράγματα που δεν χρησιμοποιούμε συχνά

Εδώ χρειάζεται πιο ενεργητική αντιμετώπιση. Ο McDaniel προτείνει ένα απλό αλλά αποτελεσματικό τέχνασμα: Πείτε το δυνατά. Όταν αφήνετε κάτι, πείτε: «Βάζω το καπέλο κάτω από την καρέκλα».

Η λεκτική επιβεβαίωση:

• ενισχύει την προσοχή
• δημιουργεί πιο «πλούσια» μνήμη
• αυξάνει τις πιθανότητες ανάκλησης

Όσο περισσότερες λεπτομέρειες προσθέτετε, τόσο καλύτερα.

Παράδειγμα: «Το άφησα κάτω από την καρέκλα για να μη λερωθεί, την προηγούμενη φορά το ξέχασα, αλλά αυτή τη φορά θα το θυμηθώ».

Ο εγκέφαλος αγαπά τις ιστορίες, τις θυμάται πιο εύκολα από μια απλή πληροφορία.

Η τεχνική του “παλατιού μνήμης”

Σε πιο προχωρημένο επίπεδο, οι ειδικοί μιλούν για τη μέθοδο του «παλατιού μνήμης»: φαντάζεστε ένα γνώριμο χώρο (σπίτι, διαδρομή) και τοποθετείτε νοητά αντικείμενα σε συγκεκριμένα σημεία.

Ακούγεται υπερβολικό, αλλά λειτουργεί και χρησιμοποιείται ακόμη και σε παγκόσμιους διαγωνισμούς μνήμης.

Περισσότερες ειδήσεις

Παππούδες & γιαγιάδες: Γιατί το babysitting στα εγγόνια κάνει καλό στη μνήμη

Ενηλικίωση στα… 32! — Αυτές είναι οι 5 φάσεις της ωρίμανσης του εγκεφάλου σύμφωνα με έρευνα

Zone Diet: Πώς λειτουργεί η νέα διατροφή που «σβήνει» την πείνα, καίει λίπος και μειώνει τις φλεγμονές