Περίπου 300 ευρώ επιπλέον μέσα σε μόλις έξι μήνες εκτιμάται ότι κόστισε στο μέσο ευρωπαϊκό νοικοκυριό η αύξηση των τιμών της ενέργειας, σύμφωνα με νέα ανάλυση του βελγικού γραφείου της Greenpeace. Η πρόσθετη επιβάρυνση αφορά την περίοδο Μαρτίου – Αυγούστου 2026, σε σύγκριση με τις τιμές του 2021, με το συνολικό πρόσθετο κόστος για τα νοικοκυριά της ΕΕ να υπολογίζεται σε 61,5 δισ. ευρώ.
Η ανάλυση δημοσιοποιείται ενόψει της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ στις 15 και 16 Οκτωβρίου, κατά την οποία οι Ευρωπαίοι ηγέτες θα συζητήσουν τις υψηλές τιμές της ενέργειας και την εξάρτηση της Ευρώπης από τα ορυκτά καύσιμα. Στο επίκεντρο θα βρεθούν και πιθανά στοχευμένα, προσωρινά μέτρα για την προστασία νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με την Greenpeace, η άνοδος των ενεργειακών τιμών κατά το διάστημα Μαρτίου – Αυγούστου 2026 αύξησε το κόστος της ενέργειας που καταναλώθηκε από τα νοικοκυριά της ΕΕ κατά 61,5 δισ. ευρώ, σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2021, πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Σε σύγκριση με τις τιμές του 2025, η πρόσθετη επιβάρυνση για το ίδιο εξάμηνο εκτιμάται σε 5,35 δισ. ευρώ, εντείνοντας περαιτέρω τις πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Η αύξηση του κόστους καταγράφεται παρά τη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης. Όπως επισημαίνεται στην ανάλυση, η κατανάλωση ενέργειας από τα νοικοκυριά της ΕΕ μειώθηκε κατά 13% μεταξύ 2021 και 2024.
Κατά την περιβαλλοντική οργάνωση, η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα συνεχίζει να εκθέτει τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά στις διακυμάνσεις των διεθνών ενεργειακών τιμών, ιδιαίτερα σε περιόδους γεωπολιτικής έντασης.
Στις Βρυξέλλες, ακτιβιστές από 17 χώρες πραγματοποιούν σήμερα, Τετάρτη 14 Οκτωβρίου, κινητοποιήσεις, ζητώντας από τους Ευρωπαίους ηγέτες μέτρα προστασίας των ευάλωτων νοικοκυριών, σταδιακή κατάργηση της χρήσης ορυκτού αερίου και ενίσχυση της πρόσβασης σε οικονομικά προσιτή ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές.
Αναρριχητές από το βελγικό γραφείο της Greenpeace ανέβηκαν στο κτίριο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αναρτώντας πανό με τα συνθήματα «Η καύση αερίου καταστρέφει την Ευρώπη» και «Πόλεμοι, κλιματική κρίση: η καύση αερίου κλέβει το μέλλον μας», ενώ χρησιμοποίησαν τεχνητό καπνό για την προσομοίωση φωτιάς.
Παράλληλα, ακτιβιστές της Extinction Rebellion Βελγίου και άλλων οργανώσεων συγκεντρώθηκαν στην πλατεία Place du Luxembourg, όπου οι «Red Rebels» πραγματοποίησαν συμβολικό δρώμενο για τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης. Εντός του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αναρτήθηκε επίσης πανό με το σύνθημα «Το αέριο σκοτώνει».
Ο Thomas Gelin, από το ευρωπαϊκό γραφείο της Greenpeace, κατηγόρησε τις εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου ότι αποκομίζουν υψηλά κέρδη την ώρα που τα νοικοκυριά αντιμετωπίζουν αυξανόμενους λογαριασμούς και κόστος διαβίωσης.
Όπως δήλωσε, οι πρόσφατοι καύσωνες και οι πυρκαγιές αναδεικνύουν, κατά την οργάνωση, τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης και την ανάγκη αλλαγής της ενεργειακής πολιτικής.
Η Greenpeace επισημαίνει ότι η προσπάθεια της Ευρώπης να περιορίσει την εξάρτησή της από το ρωσικό αέριο συνοδεύτηκε από αυξημένη εξάρτηση από τις ΗΠΑ, ενώ οι Ευρωπαίοι ηγέτες εξετάζουν και το ενδεχόμενο συνεργασίας με τον Καναδά για πρόσθετες εισαγωγές ορυκτού αερίου.
Η οργάνωση συνδέει τις εξελίξεις αυτές με το φαινόμενο του «fossilflation», δηλαδή τις πληθωριστικές πιέσεις που προκαλεί η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και οι οποίες επηρεάζουν, πέρα από την ενέργεια, τις τιμές των τροφίμων και των μεταφορών.
Η συμμαχία των οργανώσεων ζητά από την ΕΕ τη σταδιακή κατάργηση του ορυκτού αερίου και την επιτάχυνση της ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αξιοποιώντας τα ευρωπαϊκά σχέδια ενεργειακής ασφάλειας, τον νέο προϋπολογισμό και τις αλλαγές στους κανόνες ενεργειακής και κλιματικής διακυβέρνησης.
Παράλληλα, προτείνει την κατάρτιση βραχυπρόθεσμου σχεδίου έκτακτης ανάγκης για την προστασία των καταναλωτών από τις υψηλές ενεργειακές τιμές. Μεταξύ των πιθανών πηγών χρηματοδότησης των μέτρων προκρίνει τη φορολόγηση των κερδών των εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Ειδική αναφορά γίνεται και στην Ελλάδα, όπου η ενεργειακή φτώχεια επιβαρύνει νοικοκυριά που βρίσκονται ήδη υπό πίεση λόγω του υψηλού κόστους στέγασης.
Σύμφωνα με την Greenpeace, η αντιμετώπιση του προβλήματος δεν μπορεί να περιορίζεται σε επιδόματα και προσωρινές επιδοτήσεις, αλλά απαιτεί στοχευμένες και ουσιαστικά προσβάσιμες ενεργειακές αναβαθμίσεις κατοικιών, με προτεραιότητα στα ευάλωτα νοικοκυριά και στους ενοικιαστές.
Στόχος των παρεμβάσεων, όπως επισημαίνει η οργάνωση, είναι η μόνιμη μείωση των ενεργειακών λογαριασμών, η εξασφάλιση αξιοπρεπών συνθηκών θέρμανσης και ψύξης και ο περιορισμός της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, με τελικό στόχο την πλήρη απεξάρτηση.
