Σοβαρούς τριγμούς προκαλεί στο εσωτερικό των Ελληνικών Ταχυδρομείων η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στα πρακτορεία της ΕΛΤΑ Courier, τον βραχίονα ταχυμεταφορών στον οποίο έχει επενδυθεί μεγάλο μέρος του σχεδίου μετασχηματισμού του οργανισμού. Την ώρα που τα ΕΛΤΑ επιχειρούν να ανασυνταχθούν μετά τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε το σχέδιο μαζικών λουκέτων στα καταστήματα λιανικής, το δίκτυο των πρακτόρων courier εκπέμπει σήμα κινδύνου.
Πράκτορες από όλη τη χώρα κάνουν λόγο για σοβαρή επιδείνωση των οικονομικών τους δεδομένων, προειδοποιώντας ότι πολλές επιχειρήσεις βρίσκονται πλέον στα όρια της βιωσιμότητας. Το πρόβλημα, όπως υποστηρίζουν, δεν αφορά μεμονωμένες περιπτώσεις, αλλά αγγίζει τον πυρήνα του δικτύου, με άμεσες συνέπειες τόσο για την κάλυψη περιοχών όσο και για τη συνολική λειτουργία της ΕΛΤΑ Courier.
Η αφετηρία της αναταραχής τοποθετείται τον περασμένο Αύγουστο, όταν τέθηκε σε εφαρμογή το νέο προμηθειακό καθεστώς. Από τότε, όπως περιγράφουν πράκτορες, τα έσοδα μειώθηκαν αισθητά, σε βαθμό που σε αρκετές περιπτώσεις δεν επαρκούν για την κάλυψη βασικών λειτουργικών εξόδων.
Σύμφωνα με πληροφορίες από ανθρώπους του δικτύου, το νέο μοντέλο αμοιβής συνδέει άμεσα την προμήθεια με τον χρόνο επίδοσης του αντικειμένου. Όταν η παράδοση ολοκληρώνεται την ίδια ημέρα, το ποσοστό ανέρχεται στο 27,5%. Αν όμως ο παραλήπτης δεν εντοπιστεί και η επίδοση μετατεθεί, η προμήθεια μειώνεται σημαντικά, ενώ σε περιπτώσεις καθυστέρησης δύο ή τριών ημερών περιορίζεται δραστικά, στο 5%.
Όπως σημειώνουν πράκτορες, το κρίσιμο σημείο είναι ότι η μείωση αυτή δεν σχετίζεται απαραίτητα με πλημμελή εργασία. «Μπορεί να έχουμε κάνει κανονικά την επίσκεψη, αλλά αν ο πελάτης λείπει, χάνεται το μεγαλύτερο μέρος της προμήθειας», αναφέρουν. Σε μεγάλα πρακτορεία με αυξημένο όγκο αποστολών, οι απώλειες αυτές μεταφράζονται – μεσοσταθμικά – σε μείωση τζίρου που φτάνει περίπου το 20% ανά αντικείμενο.
Την ίδια στιγμή, σημαντική υποχώρηση καταγράφεται και στις προμήθειες από πρόσθετες υπηρεσίες. Η αμοιβή για αντικαταβολές και πρωινές παραδόσεις μειώθηκε, σύμφωνα με πράκτορες, από το 40% στο 20%. Πρόκειται για υπηρεσίες που σε πολλές περιοχές αποτελούσαν κρίσιμο συμπλήρωμα εσόδων.
Συνολικά, στο δίκτυο της ΕΛΤΑ Courier λειτουργούν περίπου 160 πρακτορεία, ενώ τα μητρικά καταστήματα περιορίζονται σε μονοψήφιο αριθμό.
Πηγές με γνώση της υπόθεσης αναφέρουν ότι η εταιρεία επέλεξε σταδιακή και διορθωτική εφαρμογή, προχωρώντας σε:
Από τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, εφαρμόζεται στην πράξη μια διαδικασία ανακατανομής εσόδων, με στόχο τη στήριξη μικρότερων πρακτορείων, κυρίως σε δυσπρόσιτες και νησιωτικές περιοχές. Η ενίσχυση αυτή, ωστόσο, φαίνεται να έχει ως αποτέλεσμα τη μεταφορά τζίρου από μεγάλα αστικά πρακτορεία προς μικρότερα σημεία επίδοσης.
Πράκτορες σημειώνουν ότι για να διατηρηθούν βιώσιμα τα μικρά, επιβαρύνονται οικονομικά τα μεγαλύτερα, γεγονός που οξύνει τις αντιδράσεις στο εσωτερικό του δικτύου. Το κλίμα επιβαρύνεται περαιτέρω από το γεγονός ότι, όπως αναφέρουν, το προμηθειακό καθεστώς έχει αλλάξει έξι ή επτά φορές τα τελευταία χρόνια, χωρίς να υπάρξει σταθερό πλαίσιο.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, 68 πρακτορεία από όλη τη χώρα – με παρουσία τόσο στην Αττική όσο και στην περιφέρεια – απέστειλαν επιστολή προς τους αρμόδιους υπουργούς και το Υπερταμείο, ζητώντας θεσμική παρέμβαση. Στην επιστολή τους επισημαίνουν ότι το ισχύον προμηθειακό μοντέλο οδηγεί πολλές επιχειρήσεις σε οικονομική ασφυξία και αποδυναμώνει, αντί να ενισχύει, τη συνοχή του δικτύου.
Στη λίστα των υπογραφόντων περιλαμβάνονται πρακτορεία από την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, τη Μακεδονία, τη Θεσσαλία, την Πελοπόννησο, την Κρήτη, τα νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου, αποτυπώνοντας το εύρος του προβλήματος.
Από την πλευρά της, η διοίκηση των ΕΛΤΑ υποστηρίζει ότι το νέο προμηθειακό εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια αναβάθμισης των υπηρεσιών courier και βελτίωσης της αξιοπιστίας του δικτύου last-mile. Όπως αναφέρει, το μοντέλο σχεδιάστηκε μετά από διαβούλευση και επιβραβεύει την έγκαιρη και ποιοτική παράδοση.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, για περισσότερο από το 75% των πρακτόρων οι αμοιβές παραμένουν σταθερές ή αυξάνονται, ενώ στις περιπτώσεις με μειώσεις έχουν δρομολογηθεί ατομικές συναντήσεις για την εξέταση ειδικών χαρακτηριστικών και πιθανές προσαρμογές. Παράλληλα, σημειώνεται ότι εντός του 2025 αρκετοί πράκτορες έχουν αναλάβει και έργο διανομής παραδοσιακού ταχυδρομείου, ενισχύοντας το συνολικό τους εισόδημα.
Περισσότερες ειδήσεις
ΕΛΤΑ: Οι τρεις άξονες του σχεδίου μετασχηματισμού του οργανισμού
Για μετασχηματισμό και όχι για λουκέτο στα ΕΛΤΑ μιλά η κυβέρνηση – Τι σχεδιάζει για τα καταστήματα