Το πρώην βασιλικό κτήμα στο Τατόι μπαίνει σταδιακά σε μια νέα εποχή, με το βάρος να πέφτει σε ένα μοντέλο αξιοποίησης που παντρεύει τον τουρισμό ήπιας κλίμακας, τον πολιτισμό και την αγροδιατροφική ταυτότητα του χώρου. Η επανάχρηση ιστορικών κτισμάτων, πολλά από τα οποία αποτελούσαν τον λειτουργικό κορμό του άλλοτε αυτάρκους αγροκτήματος, ανοίγει τον δρόμο για τη δημιουργία ξενώνων, χώρων εστίασης και επισκέψιμων μονάδων παραγωγής.
Αφετηρία αποτελεί ο δημόσιος διεθνής διαγωνισμός που έχει προκηρύξει η Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας, μέσω του οποίου προωθείται η μακροχρόνια μίσθωση 24 κτηρίων μαζί με τον άμεσο περιβάλλοντα χώρο τους. Το πακέτο των προβλεπόμενων χρήσεων είναι πολυσχιδές, από καταλύματα και ξενοδοχειακές υποδομές έως εστιατόρια, αναψυκτήρια, επισκέψιμο οινοποιείο και ελαιουργείο, αλλά και σημεία διάθεσης αγροτικών προϊόντων που θα συνδέονται άμεσα με τη γη του κτήματος.
Στην καρδιά του σχεδιασμού τοποθετείται ένα σύμπλεγμα 11 κτισμάτων, τα οποία συγκροτούν έναν διακριτικό πυρήνα φιλοξενίας μέσα στο ιστορικό τοπίο. Πρόκειται για πρώην κτήρια διοίκησης, κατοικίες προσωπικού και εργατών, βοηθητικές εγκαταστάσεις και αποθήκες, που μετασχηματίζονται σε ξενώνες και μικρές ξενοδοχειακές μονάδες, διατηρώντας την κλίμακα και τον χαρακτήρα τους. Η φιλοσοφία δεν παραπέμπει σε ενιαίο resort, αλλά σε διάσπαρτες μονάδες φιλοξενίας ενταγμένες στον ιστορικό ιστό του κτήματος.
Παράλληλα, άλλες εμβληματικές εγκαταστάσεις αποκτούν νέες λειτουργίες. Οι παλιοί στρατώνες μετατρέπονται σε εστιατόριο, χώροi κοινωνικών εκδηλώσεων και κατάστημα προϊόντων συνδεδεμένων με το Τατόι, ενώ το θερμοκήπιο διατηρεί τον αρχικό του ρόλο. Το οινοποιείο και το εμφιαλωτήριο επανασυστήνονται ως επισκέψιμος χώρος παραγωγής, με δυνατότητα ξενάγησης και γευσιγνωσίας. Αντίστοιχα, το ελαιοτριβείο αποκτά νέο ρόλο ως επισκέψιμο ελαιουργείο, ενώ παλαιές εγκαταστάσεις της μάνδρας φιλοξενούν αναψυκτήρια, εστιατόρια και σημεία πώλησης τοπικών προϊόντων. Στο ίδιο πνεύμα, το γαλακτοκομείο και ο στάβλος Πλατάνου εντάσσονται στο δίκτυο εστίασης του κτήματος.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στον αγροτικό χαρακτήρα της περιοχής. Στη δεύτερη φάση του διαγωνισμού προβλέπεται η ένταξη καλλιεργήσιμων εκτάσεων περίπου 1.200 στρεμμάτων, με στόχο την αναβίωση της ήπιας αγροτικής παραγωγής που χαρακτήριζε ιστορικά το Τατόι. Η επανασύσταση του αμπελώνα και του ελαιώνα αποτελεί κεντρικό άξονα, ενώ δίνεται η δυνατότητα στον παραχωρησιούχο να αξιοποιήσει εμπορικά σήματα και διακριτικά γνωρίσματα για τα προϊόντα που θα παράγονται εντός του κτήματος.
Στο λειτουργικό σκέλος του σχεδίου εντάσσεται και η πρόβλεψη για τη δημιουργία χώρου στάθμευσης περίπου 600 θέσεων εκτός του ιστορικού πυρήνα, κοντά στο δυτικό όριο του κτήματος. Ο χώρος θα συνδέεται με τη λεωφόρο Τατοΐου και τη λεωφόρο Ερυθραίας και θα εξυπηρετεί τους επισκέπτες μέσω συστήματος εσωτερικής μετακίνησης, περιορίζοντας την κυκλοφορία οχημάτων στον ευαίσθητο πυρήνα.
Το πρώην βασιλικό κτήμα Τατοΐου εκτείνεται σε περίπου 42.000 στρέμματα, σε απόσταση 20 χιλιομέτρων από το κέντρο της Αθήνας, και συνδυάζει δασικές εκτάσεις, αγροτική γη και περισσότερα από 40 ιστορικά κτήρια. Βρίσκεται εντός ζώνης Natura 2000, σε προστατευόμενη περιοχή της Πάρνηθας, ενώ έχει χαρακτηριστεί ιστορικός τόπος και αρχαιολογικός χώρος. Η πρόσβαση γίνεται κυρίως μέσω της Εθνικής Οδού Αθηνών–Λαμίας, από τον κόμβο της Βαρυμπόμπης, ενώ στο εσωτερικό του κτήματος κυριαρχεί χωμάτινο οδικό δίκτυο και εκτεταμένο πλέγμα μονοπατιών για πεζούς και ποδηλάτες. Η κυκλοφορία οχημάτων περιορίζεται αυστηρά, με τις μετακινήσεις να βασίζονται σε shuttle bus και μέσα ήπιας κινητικότητας.
Την ίδια ώρα, το Υπουργείο Πολιτισμού υλοποιεί ένα ευρύ πρόγραμμα αποκατάστασης στον ιστορικό πυρήνα, επαναφέροντας κτήρια που προορίζονται για μουσεία, εκθεσιακούς και εκπαιδευτικούς χώρους, αλλά και για την ανάδειξη της ιστορίας του θερινού ανακτόρου και της αγροκτηνοτροφικής δραστηριότητας του κτήματος. Τα περισσότερα κτήρια, λιθόκτιστα και χρονολογούμενα από τα τέλη του 19ου έως τα μέσα του 20ού αιώνα, φέρουν έντονα τα σημάδια της εγκατάλειψης και του σεισμού του 1999, με εκτεταμένες φθορές και καταρρεύσεις στεγών. Οι παρεμβάσεις που έχουν προηγηθεί ήταν κυρίως σωστικού χαρακτήρα, ωστόσο πλέον το Τατόι φαίνεται να περνά από τη φάση της διάσωσης σε εκείνη της ουσιαστικής επανένταξης στη σύγχρονη ζωή, με σεβασμό στην ιστορία και το φυσικό του αποτύπωμα.
Περισσότερες ειδήσεις
Πριν την Άνοιξη ο προτιμητέος επενδυτής για την παραχώρηση της Ακτής Βουλιαγμένης
