Σήμα κινδύνου για τη ραγδαία εξάπλωση των pouches νικοτίνης, ιδιαίτερα στις νεαρές ηλικίες, εκπέμπει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, προειδοποιώντας ότι οι εταιρείες χρησιμοποιούν ολοένα και πιο επιθετικές πρακτικές προώθησης που ενισχύουν τον κίνδυνο εξάρτησης από τη νικοτίνη ήδη από την εφηβεία.

Σε νέα έκθεσή του, ο ΠΟΥ, αναφέρει ότι τα προϊόντα αυτά διαφημίζονται συστηματικά μέσω κοινωνικών δικτύων, προσώπων με επιρροή στο διαδίκτυο και γεύσεων που θυμίζουν καραμέλες, αναψυκτικά ή αλκοολούχα ποτά, με σαφή στόχευση σε παιδιά και νέους.

Τα σακουλάκια νικοτίνης είναι μικρές θήκες που τοποθετούνται στο στόμα και απελευθερώνουν νικοτίνη χωρίς καπνό. Περιέχουν συνθετική ή προερχόμενη από καπνό νικοτίνη, μαζί με αρωματικές ύλες, γλυκαντικά και άλλα χημικά συστατικά.

Η αγορά εκτοξεύεται – Άνοδος άνω του 50% μέσα σε έναν χρόνο

Η παγκόσμια αγορά των pouches νικοτίνης αναπτύσσεται με εκρηκτικούς ρυθμούς. Σύμφωνα με την έκθεση, οι παγκόσμιες λιανικές πωλήσεις το 2024 έφτασαν τα 23,46 δισ. τεμάχια, καταγράφοντας αύξηση 50,5% σε σχέση με το προηγούμενο έτος.

Το 2025 η συνολική αξία της αγοράς πλησίασε τα 6 δισ. ευρώ, με τη μεγαλύτερη κατανάλωση να καταγράφεται στη Βόρεια Αμερική και κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Στην Ευρώπη, η χρήση των pouches νικοτίνης εμφανίζεται ιδιαίτερα αυξημένη σε χώρες όπως η Γερμανία, η Πολωνία και η Σουηδία.

Τετραπλασιασμός χρήσης στους νέους

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εκρηκτική αύξηση χρήσης μεταξύ εφήβων και νεαρών ενηλίκων. Στις ΗΠΑ, η χρήση των pouches νικοτίνης σε ηλικίες 13 έως 20 ετών σχεδόν τετραπλασιάστηκε μεταξύ 2022 και 2025.

Παρόμοια εικόνα καταγράφεται και στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου η χρήση στις ηλικίες 16–24 ετών αυξήθηκε από 0,7% στις αρχές του 2022 σε 4% τον Μάρτιο του 2025.

Ο ΠΟΥ εκτιμά ότι η άνοδος αυτή δεν είναι τυχαία, αλλά αποτέλεσμα στοχευμένων στρατηγικών μάρκετινγκ προς τους νέους.

Γεύσεις τύπου «καραμέλας» και προώθηση μέσω διαδικτύου

Σύμφωνα με την έκθεση, πολλές εταιρείες προωθούν τα προϊόντα ως «διακριτικά», ενισχύοντας την ιδέα ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν κρυφά από γονείς ή εκπαιδευτικούς.

Την ίδια στιγμή, η τεράστια ποικιλία γεύσεων, από φρούτα και μέντα μέχρι τσιχλόφουσκα, κοκτέιλ και αλκοολούχα ποτά, θεωρείται από τον ΠΟΥ ιδιαίτερα ελκυστική για ανηλίκους.

Ο οργανισμός προειδοποιεί ότι οι γεύσεις αυτές αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα πειραματισμού και σταδιακής εξάρτησης από τη νικοτίνη.

Ο ΠΟΥ ζητά αυστηρότερο πλαίσιο

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καλεί τις κυβερνήσεις να προχωρήσουν άμεσα σε αυστηρότερο ρυθμιστικό πλαίσιο για όλα τα προϊόντα νικοτίνης, επισημαίνοντας ότι σε πολλές χώρες τα pouches νικοτίνης κινούνται ακόμη σε «γκρίζες ζώνες» της νομοθεσίας.

Μεταξύ των μέτρων που προτείνονται περιλαμβάνονται:

• απαγόρευση γεύσεων που απευθύνονται σε ανηλίκους,
• πλήρης περιορισμός διαφήμισης και προώθησης,
• αυστηρός έλεγχος ηλικίας,
• περιορισμός ή απαγόρευση ηλεκτρονικών πωλήσεων,
• ενιαία ρύθμιση για όλα τα προϊόντα νικοτίνης ανεξαρτήτως μορφής.

Στελέχη του οργανισμού κάνουν λόγο για προϊόντα «σχεδιασμένα να προκαλούν εξάρτηση», υπογραμμίζοντας ότι απαιτείται άμεση και συντονισμένη δράση ώστε να αποφευχθεί μια νέα γενιά εξαρτημένων από τη νικοτίνη.

Περισσότερες ειδήσεις

Απαγόρευση πώλησης καπνού και αλκοόλ σε ανηλίκους – Νέο πλαίσιο με QR ελέγχους και αυστηρές ποινές

Η μεγάλη αυταπάτη του vaping — Πώς το ηλεκτρονικό τσιγάρο «φτιάχνει» μια νέα γενιά εθισμένων στη νικοτίνη

Περιβαλλοντική «βόμβα» στη Βρετανία: Περισσότερα από 6 εκατ. ηλεκτρονικά τσιγάρα την εβδομάδα στα σκουπίδια