Με τις ευρωπαϊκές αποθήκες φυσικού αερίου να βρίσκονται μόλις στο 58%, στο χαμηλότερο επίπεδο για την εποχή από το 2021, η Ευρώπη εισέρχεται στην τελική ευθεία για τον χειμώνα αντιμέτωπη με μια νέα περίοδο αβεβαιότητας.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ έχουν περιορίσει τη διαθεσιμότητα υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Την ίδια στιγμή, η αυξημένη ζήτηση στην Ασία εντείνει τον ανταγωνισμό για τα διαθέσιμα φορτία και ασκεί ανοδικές πιέσεις στις τιμές.
Τέσσερα χρόνια μετά την ενεργειακή κρίση που ακολούθησε τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, οι αναλυτές εκτιμούν ότι η ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς του φυσικού αερίου μπορεί να παραμείνει για το υπόλοιπο του έτους κατά μέσο όρο μεταξύ 55 και 62 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Το φυσικό αέριο εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο καύσιμο για την ευρωπαϊκή οικονομία, καθώς χρησιμοποιείται στη βιομηχανία, στη θέρμανση των κτιρίων και στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.
Κατά τους θερινούς μήνες οι αγοραστές αναπληρώνουν συνήθως τα υπόγεια αποθέματα, αξιοποιώντας τις χαμηλότερες τιμές σε σχέση με τον χειμώνα. Σύμφωνα με την Anne-Sophie Corbeau, ερευνήτρια του Center on Global Energy Policy του Πανεπιστημίου Columbia, το μέσο επίπεδο πλήρωσης αυτήν την περίοδο κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 75% και 80%.
Ωστόσο, τα στοιχεία της Gas Infrastructure Europe δείχνουν ότι οι ευρωπαϊκές αποθήκες βρίσκονται σήμερα μόλις στο 58%. Πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο από το 2021, όταν η Ρωσία είχε αρχίσει να περιορίζει τις παραδόσεις φυσικού αερίου προς την Ευρώπη.
Η χαμηλή πληρότητα συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με το σημείο από το οποίο ξεκίνησε η φετινή περίοδος αναπλήρωσης. Όπως επισημαίνει ο αναλυτής της Kpler, Ronald Pinto, η Ευρωπαϊκή Ένωση ολοκλήρωσε τον προηγούμενο χειμώνα με τις αποθήκες της στο 28%, αισθητά χαμηλότερα από τα επίπεδα των προηγούμενων ετών.
Η έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή στα τέλη Φεβρουαρίου επηρέασε τις εισαγωγές LNG στην Ευρώπη, κυρίως τις ποσότητες από το Κατάρ που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, οδηγώντας τις τιμές υψηλότερα.
Σύμφωνα με την Kpler, αρκετοί Ευρωπαίοι αγοραστές ανέμεναν μεταγενέστερη αποκλιμάκωση των τιμών και καθυστέρησαν τις αγορές που απαιτούνταν για την αναπλήρωση των αποθεμάτων.
Παράλληλα, οι τιμές των συμβολαίων παράδοσης για τον χειμώνα παρέμειναν χαμηλότερες από τις θερινές. Η ασυνήθιστη αυτή διαμόρφωση περιόρισε το οικονομικό κίνητρο για αγορά και αποθήκευση φυσικού αερίου το καλοκαίρι, καθώς οι εταιρείες θα έπρεπε ουσιαστικά να αγοράσουν ακριβότερα και να διαθέσουν το αέριο φθηνότερα αργότερα.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει «καμία άμεση ανησυχία» για την ασφάλεια εφοδιασμού της ΕΕ πριν από τον χειμώνα.
Η σημερινή εικόνα διαφέρει από εκείνη του 2022. Η Ευρώπη έχει αυξήσει σημαντικά τη δυνατότητα εισαγωγής LNG μέσω πλοίων, ώστε να αντικαταστήσει μεγάλο μέρος των ρωσικών ποσοτήτων, ενώ η κατανάλωση φυσικού αερίου στην ΕΕ έχει μειωθεί κατά 17% σε σύγκριση με τα επίπεδα πριν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Οι Βρυξέλλες εκτιμούν ότι η αύξηση της πληρότητας των αποθηκών στο 80% παραμένει «τεχνικά εφικτή» και ότι το συγκεκριμένο επίπεδο θα είναι επαρκές για τη διασφάλιση των αναγκών κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Οι αναλυτές εμφανίζονται, πάντως, περισσότερο επιφυλακτικοί. Η Antonia Syn της Rystad Energy προειδοποιεί ότι οι κίνδυνοι παραμένουν αυξημένοι, κυρίως λόγω της μειωμένης διαθεσιμότητας LNG από τη Μέση Ανατολή.
Στους παράγοντες που θα μπορούσαν να επιδεινώσουν την κατάσταση περιλαμβάνονται πιθανές διαταραχές στις παραδόσεις από τη Νορβηγία, αλλά και προβλήματα στις εξαγωγές από τις ΗΠΑ, εξαιτίας παρατεταμένου ψύχους ή έκτακτων εργασιών συντήρησης στις εγκαταστάσεις LNG.
Πρόσθετη πίεση προκαλεί ο ανταγωνισμός με τις ασιατικές οικονομίες και κυρίως με την Κίνα, οι οποίες επίσης έχουν επηρεαστεί σοβαρά από την κρίση στο Ορμούζ.
Οι υψηλότερες τιμές στην Ασία προσελκύουν περισσότερα διαθέσιμα φορτία LNG, περιορίζοντας τις ποσότητες που καταλήγουν στην Ευρώπη. Όπως επισημαίνει η Anne-Sophie Corbeau, αυτήν την περίοδο περισσότερο LNG κατευθύνεται προς την ασιατική αγορά, επειδή οι αγοραστές εκεί προσφέρουν υψηλότερες τιμές.
Καθοριστικό ρόλο θα διαδραματίσουν επίσης η ένταση του χειμώνα και η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από αιολικά πάρκα. Περιορισμένη αιολική παραγωγή θα αύξανε τις ανάγκες των μονάδων ηλεκτροπαραγωγής σε φυσικό αέριο, επιταχύνοντας την άντληση ποσοτήτων από τις αποθήκες.
Η Ευρώπη διαθέτει σήμερα περισσότερες εναλλακτικές πηγές και υποδομές από ό,τι το 2022. Ωστόσο, εάν τα αποθέματα παραμείνουν χαμηλά, ο χειμώνας αποδειχθεί ιδιαίτερα ψυχρός και σημειωθεί μια πρόσθετη διαταραχή στον εφοδιασμό, δεν αποκλείεται να επανέλθει στο τραπέζι το ενδεχόμενο περιοριστικών μέτρων αντίστοιχων με εκείνα της ενεργειακής κρίσης.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
Περισσότερες ειδήσεις
Ανησυχία για διατήρηση σε υψηλά επίπεδα των τιμών φυσικού αερίου και το Χειμώνα
Ρεαλιστικός ο κίνδυνος της Ευρώπης για «μισογεμάτες» αποθήκες φυσικού αερίου τον χειμώνα