Σημαντική βάση επιχειρήσεων με δραστηριότητα εκτός Ελλάδας διαθέτει η Αττική, ωστόσο η εξωστρέφεια εξακολουθεί να στηρίζεται κυρίως στις εμπορικές συναλλαγές και τις εξαγωγές, χωρίς πάντοτε να εντάσσεται σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διεθνούς ανάπτυξης.

Σύμφωνα με έρευνα του Παρατηρητηρίου Ανταγωνιστικότητας και Επιχειρηματικότητας «Athens Forward», το 66% των 244 επιχειρήσεων που συμμετείχαν δραστηριοποιείται στο εξωτερικό. Η αναζήτηση νέων ευκαιριών ανάπτυξης αποτελεί το βασικό κίνητρο, αλλά η διαδρομή προς τις διεθνείς αγορές συναντά εμπόδια, από το υψηλό ενεργειακό και λειτουργικό κόστος μέχρι τη γραφειοκρατία, τη χρηματοδότηση και την έλλειψη επαρκούς πληροφόρησης.

Τα αποτελέσματα της μελέτης, η οποία εκπονήθηκε σε συνεργασία με την Grant Thornton, παρουσιάστηκαν σε διαδικτυακό σεμινάριο με τίτλο «Εξωστρέφεια των επιχειρήσεων της Αττικής: Από τις εξαγωγές στη διεθνή παρουσία».

Οι άμεσες εξαγωγές κυριαρχούν

Η έρευνα δείχνει ότι οι επιχειρήσεις επιλέγουν κυρίως τις άμεσες εξαγωγές, σε ποσοστό 50%, ενώ το 45% πραγματοποιεί εισαγωγές πρώτων υλών και εξαρτημάτων. Στις συνηθέστερες μορφές διεθνούς δραστηριότητας περιλαμβάνονται επίσης οι συνεργασίες μέσω αντιπροσώπων.

Αντίθετα, οι μορφές παρουσίας που απαιτούν μεγαλύτερες επενδύσεις, οργανωτική προετοιμασία και μακροχρόνια δέσμευση κεφαλαίων παραμένουν περιορισμένες. Έτσι, η εξωστρέφεια αρκετών επιχειρήσεων εξαντλείται σε μεμονωμένες εμπορικές κινήσεις, χωρίς σταθερή εγκατάσταση ή ευρύτερη ανάπτυξη στις αγορές του εξωτερικού.

Η διεθνής δραστηριότητα συνδέεται, σύμφωνα με τις απαντήσεις των επιχειρήσεων, με:

• την αύξηση του κύκλου εργασιών,
• τη διεύρυνση της πελατειακής βάσης,
• την ενίσχυση της ανθεκτικότητας,
• και τον περιορισμό της εξάρτησης από τις διακυμάνσεις της ελληνικής οικονομίας.

Παρά τα οφέλη, μόνο ένα περιορισμένο τμήμα των επιχειρήσεων διαθέτει ολοκληρωμένη στρατηγική διεθνούς ανάπτυξης. Σε αρκετές περιπτώσεις απουσιάζουν η σαφής επιλογή αγορών-στόχων, το οργανωμένο σχέδιο εισόδου, οι μετρήσιμοι στόχοι και η συστηματική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.

Κόστος, γραφειοκρατία και χρηματοδότηση τα βασικά εμπόδια

Τα προβλήματα είναι εντονότερα για τις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, οι οποίες διαθέτουν λιγότερους οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους για να οργανώσουν την παρουσία τους εκτός συνόρων.

Μεταξύ των βασικών εμποδίων που καταγράφονται βρίσκονται:

• το υψηλό ενεργειακό και λειτουργικό κόστος,
• η γραφειοκρατία,
• οι δυσκολίες πρόσβασης σε χρηματοδότηση,
• η περιορισμένη πληροφόρηση για τις αγορές του εξωτερικού,
• και οι ανεπαρκείς οργανωτικές δυνατότητες.

Η μελέτη επισημαίνει ότι οι ανάγκες δεν περιορίζονται στη χρηματοδότηση. Οι επιχειρήσεις ζητούν αξιόπιστα στοιχεία για τις αγορές-στόχους, συμβουλευτική καθοδήγηση, ανάπτυξη εξαγωγικών δεξιοτήτων και υποστήριξη για την εξεύρεση συνεργατών.

Παράλληλα, η διαθέσιμη δημόσια υποστήριξη χαρακτηρίζεται από αρκετές επιχειρήσεις δύσκολα προσβάσιμη ή ανεπαρκώς αποτελεσματική. Ως ζητούμενο αναδεικνύεται ένα σαφέστερο πλαίσιο, με ευκολότερη πρόσβαση στην πληροφόρηση και υπηρεσίες προσαρμοσμένες στις ανάγκες κάθε κλάδου και μεγέθους επιχείρησης.

Χρηματοδότηση 95,5 εκατ. ευρώ μέσω του «Attiki On»

Στο χρηματοδοτικό σκέλος, μέσω του προγράμματος «Attiki On» εγκρίθηκαν 1.044 επενδυτικά σχέδια, συνολικής χρηματοδότησης 95,5 εκατ. ευρώ από ευρωπαϊκούς πόρους της Περιφέρειας Αττικής.

Η δράση του ΕΣΠΑ απευθύνεται σε μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις και καλύπτει επενδύσεις που αφορούν:

• τον ψηφιακό και τεχνολογικό μετασχηματισμό,
• την ενεργειακή αναβάθμιση,
• την αύξηση της παραγωγικότητας,
• τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας,
• και τη δημιουργία ή διατήρηση θέσεων εργασίας.

«Ερχόμαστε να καλύψουμε κενά, να οργανώσουμε καλύτερα τη διαδρομή των επιχειρήσεων προς τις διεθνείς αγορές», ανέφερε ο περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς, επισημαίνοντας ότι ο ρόλος της Περιφέρειας θα είναι συμπληρωματικός και διασυνδετικός και όχι υποκατάστατο των εθνικών φορέων.

Όπως σημείωσε, ο στόχος είναι περισσότερες επιχειρήσεις να περάσουν από την εγχώρια αγορά στις εξαγωγές και, στη συνέχεια, από τις μεμονωμένες εξαγωγικές κινήσεις σε μια σταθερή διεθνή παρουσία.

Το σχέδιο για περιφερειακό δίκτυο εξωστρέφειας

Κεντρική πρόταση της μελέτης είναι η δημιουργία ενός συνεκτικού περιφερειακού πλαισίου, το οποίο θα υποστηρίζει τις επιχειρήσεις σε όλα τα στάδια της διεθνούς ανάπτυξής τους.

Η παρέμβαση της Περιφέρειας περιγράφεται σε τρία επίπεδα:

• Συμπληρωματικό, με παρεμβάσεις εκεί όπου τα εθνικά εργαλεία δεν καλύπτουν επαρκώς τις ανάγκες των επιχειρήσεων της Αττικής.
• Επιτελικό, με τη διαμόρφωση μιας συγκεκριμένης διαδρομής από την αξιολόγηση της ετοιμότητας έως την επιλογή αγοράς, τρόπου εισόδου και συνεργατών.
• Διασυνδετικό, με στενότερη συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων, επιμελητηρίων, επαγγελματικών συνδέσμων, φορέων οικονομικής διπλωματίας, πανεπιστημίων και ερευνητικών ιδρυμάτων.

Η επόμενη έρευνα του «Athens Forward» θα εξετάσει την αντιμετώπιση κρίσεων, τους επιχειρησιακούς κινδύνους και την προσαρμογή στις αλλαγές. Θα καταγράψει την ετοιμότητα των επιχειρήσεων απέναντι σε φυσικές καταστροφές, οικονομικές αναταράξεις, τεχνολογικές μεταβολές και κυβερνοαπειλές, καθώς και τις πρακτικές που εφαρμόζουν για τη διατήρηση της λειτουργίας τους.

Περισσότερες ειδήσεις

Attiki On: 120 εκατ. ευρώ σε 1.301 μικρές επιχειρήσεις – Σε χρόνο-ρεκόρ η αξιολόγηση

Σε δυσμενή θέση το επιχειρείν στην ΕΕ το β’ φετινό τρίμηνο – Αύξηση 5,7% στις πτωχεύσεις

ΟΗΕ προς επιχειρήσεις: Βλέπουν τη φύση να χάνεται, αλλά… παραμένουν θεατές