Οι τεράστιες επενδύσεις των αμερικανικών τεχνολογικών ομίλων σε τεχνητή νοημοσύνη και data centers περνούν πλέον και από το φορολογικό «μικροσκόπιο» της Ουάσιγκτον, καθώς Δημοκρατικοί γερουσιαστές ζητούν από Meta, Amazon, Alphabet και Microsoft αναλυτικά στοιχεία για τις εκπτώσεις φόρου που έχουν αξιοποιήσει για την ανάπτυξη των σχετικών υποδομών.
Με επικεφαλής την Elizabeth Warren, οι γερουσιαστές Tina Smith και Jeff Merkley απέστειλαν επιστολές στους διευθύνοντες συμβούλους των τεσσάρων εταιρειών, ζητώντας πληροφορίες τόσο για τις φορολογικές εκπτώσεις που συνδέονται με επενδύσεις σε AI και data centers όσο και για τις δραστηριότητες άσκησης πίεσης που προηγήθηκαν της ψήφισης του μεγάλου φορολογικού πακέτου του 2025.
Οι επιστολές, σύμφωνα με το CNBC, θέτουν στο επίκεντρο τις διατάξεις του λεγόμενου One Big Beautiful Bill Act, που υπεγράφη σε νόμο τον Ιούλιο του 2025 και επέτρεψε, μεταξύ άλλων, την πλήρη και άμεση έκπτωση συγκεκριμένων επενδυτικών δαπανών.
Οι Δημοκρατικοί γερουσιαστές υποστηρίζουν ότι οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις ενδέχεται να έχουν περιορίσει σημαντικά τη φορολογική επιβάρυνση εταιρειών οι οποίες ταυτόχρονα πραγματοποιούν επενδύσεις δεκάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων στις υποδομές της τεχνητής νοημοσύνης.
Στην περίπτωση της Meta, οι κεφαλαιουχικές δαπάνες ανήλθαν το 2025 περίπου στα 72 δισ. δολάρια, με μεγάλο μέρος τους να αφορά data centers και άλλες υποδομές AI.
Σύμφωνα με την οικονομική κατάσταση της εταιρείας, η τρέχουσα ομοσπονδιακή φορολογική δαπάνη διαμορφώθηκε στα 2,82 δισ. δολάρια το 2025, έναντι 9,57 δισ. δολαρίων το 2024. Το συνολικό ποσό φόρου που καταγράφεται στις οικονομικές καταστάσεις επηρεάζεται, πάντως, και από αναβαλλόμενους φόρους και άλλες λογιστικές μεταβολές.
Αντίστοιχες μειώσεις επισημαίνουν οι γερουσιαστές, επικαλούμενοι εταιρικές καταστάσεις, για τη Microsoft, την Amazon και την Alphabet.
Στις επιστολές αναφέρεται ότι η τρέχουσα ομοσπονδιακή φορολογική δαπάνη της Microsoft μειώθηκε κατά περισσότερο από 11 δισ. δολάρια μεταξύ των οικονομικών ετών 2025 και 2026, ενώ για την Amazon καταγράφεται μείωση σχεδόν 8 δισ. δολαρίων μεταξύ 2024 και 2025. Για την Alphabet, οι γερουσιαστές αναφέρουν πτώση άνω των 7 δισ. δολαρίων στις τρέχουσες ομοσπονδιακές και πολιτειακές φορολογικές δαπάνες.
Οι τέσσερις εταιρείες δεν είχαν απαντήσει άμεσα στο αίτημα του CNBC για σχολιασμό.
Το θέμα αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα καθώς οι συνολικές εισπράξεις του αμερικανικού Δημοσίου από τη φορολογία των επιχειρήσεων κινούνται πτωτικά.
Το ανεξάρτητο Congressional Budget Office (CBO) προβλέπει ότι τα έσοδα από τον ομοσπονδιακό εταιρικό φόρο θα υποχωρήσουν από 452 δισ. δολάρια το 2025 σε 404 δισ. δολάρια το 2026, δηλαδή κατά περίπου 10,6%.
Το CBO αποδίδει τη μεταβολή, μεταξύ άλλων, στις διατάξεις του φορολογικού νόμου του 2025, που επιτρέπουν την πλήρη και άμεση έκπτωση ορισμένων κεφαλαιουχικών επενδύσεων και εγχώριων δαπανών έρευνας. Παράλληλα, επισημαίνει και άλλους παράγοντες, όπως τη σταδιακή ολοκλήρωση πληρωμών φόρου που συνδέονται με παλαιότερα μη φορολογημένα κέρδη στο εξωτερικό.
Μάλιστα, μέχρι τα μέσα Μαΐου του 2026, τα έσοδα από εταιρικούς φόρους βρίσκονταν περίπου 20 δισ. δολάρια ή 10% χαμηλότερα από τις προηγούμενες προβλέψεις του CBO.
Η φορολογική έρευνα έρχεται την ώρα που η ταχεία εξάπλωση των data centers έχει μετατραπεί σε ευρύτερο πολιτικό και οικονομικό ζήτημα στις ΗΠΑ, κυρίως λόγω των τεράστιων αναγκών τους σε ηλεκτρική ενέργεια και των επενδύσεων που απαιτούνται στα δίκτυα.
Στις 16 Σεπτεμβρίου 2026, η Βουλή των Αντιπροσώπων ενέκρινε με ψήφους 417-3 το Ratepayer Protection Act, το οποίο προβλέπει ότι οι πολιτειακές ρυθμιστικές αρχές θα πρέπει να εξετάζουν κανόνες ώστε μεγάλοι καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας, όπως data centers με ζήτηση τουλάχιστον 100 MW, να καλύπτουν το πρόσθετο κόστος των υποδομών παραγωγής, μεταφοράς και διανομής που απαιτούνται για τη σύνδεσή τους.
Η ταχεία διαδικασία έγκρισης του νομοσχεδίου στη Γερουσία μπλοκαρίστηκε στις 17 Σεπτεμβρίου από τον Δημοκρατικό γερουσιαστή Martin Heinrich, ο οποίος υποστήριξε ότι το μέτρο δεν παρέχει επαρκείς εγγυήσεις για τους καταναλωτές και προώθησε αυστηρότερη εναλλακτική πρόταση.
Το ζήτημα των data centers έχει έτσι βρεθεί στο σημείο τομής μεταξύ τεχνητής νοημοσύνης, φορολογίας και ενεργειακού κόστους, καθώς οι ΗΠΑ επιχειρούν να στηρίξουν την ταχεία ανάπτυξη των υποδομών AI χωρίς το κόστος των επενδύσεων να μεταφέρεται στους καταναλωτές.
Οι Warren, Smith και Merkley έχουν ζητήσει από τις Meta, Amazon, Alphabet και Microsoft να απαντήσουν στα ερωτήματά τους έως τις 12 Οκτωβρίου.
Περισσότερες ειδήσεις
Αυστραλία: Στο «μικροσκόπιο» Meta, TikTok και YouTube
Βρετανία: «Μπλόκο» στα social media για χρήστες κάτω των 16 ετών
Νέοι, μόνοι και… online – Γιατί η γενιά των social media είναι πιο δυστυχισμένη από ποτέ
