Σημαντική ενίσχυση της παρουσίας τους στη βαλκανική αγορά καταγράφουν οι ελληνικοί κατασκευαστικοί όμιλοι, αξιοποιώντας τόσο τη δυναμική που απέκτησαν τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα όσο και τις νέες ευκαιρίες που ανοίγονται στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, η οποία ανακοίνωσε ότι η θυγατρική της ΤΕΡΝΑ ανακηρύχθηκε από την Εθνική Εταιρεία Σιδηροδρόμων της Ρουμανίας (CFR) οριστικός ανάδοχος για δύο μεγάλα σιδηροδρομικά έργα συνολικού προϋπολογισμού περίπου 1 δισ. ευρώ.
Ειδικότερα, ο κατασκευαστικός βραχίονας του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, σε κοινοπραξία με την Alstom Romania, αναδείχθηκε οριστικός μειοδότης για δύο τμήματα του σιδηροδρομικού δικτύου Craiova – Drobeta Turnu Severin – Caransebeș. Πρόκειται για το τμήμα Craiova – Filiași (Lot 1), προϋπολογισμού 543,4 εκατ. ευρώ, και το τμήμα Filiași – Igiroasa (Lot 2), προϋπολογισμού 449,2 εκατ. ευρώ. Τα δύο αυτά τμήματα συνθέτουν τη σιδηροδρομική γραμμή Craiova – Igiroasa, συνολικού μήκους 83 χιλιομέτρων, της οποίας τον σχεδιασμό και την πλήρη ανάταξη αναλαμβάνει η ΤΕΡΝΑ.
Στην κοινοπραξία, η ΤΕΡΝΑ συμμετέχει ως επικεφαλής, με ποσοστό 69% στο Lot 1 και 74% στο Lot 2. Η διάρκεια εκπόνησης των μελετών ορίζεται σε 12 μήνες, ενώ η περίοδος κατασκευής σε 36 μήνες. Υπενθυμίζεται ότι το σχήμα ΤΕΡΝΑ – Alstom Romania είχε αναδειχθεί προσωρινός μειοδότης για τα έργα το καλοκαίρι του 2025.
Σε αυτό το περιβάλλον, οι ελληνικοί κατασκευαστικοί όμιλοι έχουν ήδη δημιουργήσει ένα σταθερό εφαλτήριο στη βαλκανική αγορά, με τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία να βρίσκονται στο επίκεντρο. Η ενίσχυση της παρουσίας τους στα δημόσια έργα των δύο χωρών λειτουργεί ως «εισιτήριο» για το επόμενο βήμα, που είναι η διεκδίκηση συμβάσεων παραχώρησης και έργων μέσω Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ). Πρόκειται για μια αγορά που βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο, αλλά εμφανίζει σημαντικές προοπτικές, καθώς αυτή την περίοδο σχεδιάζονται έργα παραχώρησης συνολικής αξίας 4 έως 5 δισ. ευρώ.
Οι συνθήκες βελτιώνονται σταδιακά, διευκολύνοντας τη συμμετοχή ξένων επενδυτών. Στη Βουλγαρία, η είσοδος στη ζώνη του ευρώ περιορίζει τον συναλλαγματικό κίνδυνο και ενισχύει τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, ενώ στη Ρουμανία η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ασκεί πιέσεις για την προώθηση των ΣΔΙΤ και των παραχωρήσεων, ώστε να μειωθεί η εξάρτηση των μεγάλων επενδύσεων από τον κοινοτικό προϋπολογισμό. Μέσα σε αυτό το τοπίο, οι ελληνικές εταιρείες διαθέτουν την απαιτούμενη τεχνογνωσία και εμπειρία για να βρεθούν στην πρώτη γραμμή των νέων έργων που σχεδιάζονται στη βαλκανική περιοχή.
Παράλληλα, νέες ευκαιρίες ανοίγονται συνολικά στην Ευρώπη για τους εγχώριους κατασκευαστικούς ομίλους, καθώς ο κλάδος αναμένεται να επιστρέψει σε αναπτυξιακή τροχιά από το 2026, σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της ING. Όπως αναφέρεται, «αναδύονται ολοένα και περισσότερα θετικά μηνύματα» στον ευρωπαϊκό κατασκευαστικό τομέα, με την ανάπτυξη να εκτιμάται στο 1,5% το 2026, μετά την υποχώρηση του 2024 και τη στασιμότητα του 2025.
Το ενδιαφέρον των μεγάλων παικτών της ελληνικής αγοράς, είναι ήδη στραμμένο στη διεκδίκηση νέων έργων στην Ευρώπη, με τις διοικήσεις να δηλώνουν έτοιμες να αξιοποιήσουν την τεχνογνωσία που διαθέτουν σε κρίσιμους τομείς. Αν και η διοίκηση της Aktor έχει τονίσει επανειλημμένα ότι η Ρουμανία αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα, οι υπόλοιπες εταιρείες επισημαίνουν ότι παρακολουθούν κυρίως συγκεκριμένα έργα και λιγότερο γεωγραφικές περιοχές.
Κύκλοι της αγοράς επισημαίνουν ότι υπάρχει σαφής προτίμηση για ενεργειακά έργα και υποδομές, καθώς και για «έργα ανθεκτικότητας», όπως συμβάσεις στον τομέα του νερού και του σιδηροδρόμου. Πρόκειται για τομείς στους οποίους, όπως σημειώνεται, δίνουν προτεραιότητα οι ευρωπαϊκές πολιτικές, σε αντίθεση με τα καθαρά οδικά έργα.
Το ενδιαφέρον της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ για επέκταση στις γειτονικές χώρες είναι διαχρονικό, με επίκεντρο τα έργα ΣΔΙΤ και τις παραχωρήσεις. Η εταιρεία διαθέτει, άλλωστε, ισχυρό αποτύπωμα στα Βαλκάνια τόσο στις κατασκευές όσο και στην ενέργεια. Ενδεικτικό είναι το έργο του αεροδρομίου «Νίκολα Τέσλα» στο Βελιγράδι, το οποίο βρίσκεται υπό κατασκευή. Πρόκειται για έργο συνολικού προϋπολογισμού 262 εκατ. ευρώ, που αφορά την κατασκευή του νέου διεθνούς αεροδρομίου από κοινοπραξία των Vinci (51%) και ΤΕΡΝΑ (49%), με διάρκεια κατασκευής πέντε έτη.
Στο διεθνές χαρτοφυλάκιο της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ εντάσσεται και η υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας (MoU) με την ουκρανική UKRHYDROENERGO, μέσω της ΤΕΡΝΑ, για την από κοινού ανάπτυξη και υλοποίηση μεγάλων υδροηλεκτρικών και αντλησιοταμιευτικών έργων στην Ουκρανία, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 1,5 δισ. ευρώ.
Στη Ρουμανία, έντονη δραστηριότητα αναπτύσσει και η Άβαξ, κυρίως στον τομέα της ενέργειας. Ο όμιλος κατασκευάζει στην περιοχή Deva τον σταθμό παραγωγής ενέργειας Mintia Combined Cycle Power Plant, συνολικής ισχύος 1.750 MW και προϋπολογισμού 637,5 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα ενεργειακά projects που έχει αναλάβει ελληνική εταιρεία στο εξωτερικό. Υπενθυμίζεται ότι το 2019 η ΑΒΑΞ είχε αναλάβει και την κατασκευή του αγωγού διασύνδεσης φυσικού αερίου Ελλάδας – Βουλγαρίας (IGB), κόστους 145 εκατ. ευρώ, μήκους 182 χιλιομέτρων και ετήσιας δυναμικότητας 5 bcm, έργο υψηλής γεωστρατηγικής σημασίας.
Στην Aktor ξεχωρίζει το έργο αναβάθμισης της σιδηροδρομικής γραμμής Brașov – Sighișoara, που εντάσσεται στον Διάδρομο Ρήνου – Δούναβη, έναν από τους σημαντικότερους εμπορευματικούς άξονες της Ευρώπης. Το έργο, το οποίο αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Δεκέμβριο του 2026, θα επιτρέπει ταχύτητες έως 160 χλμ./ώρα, έναντι μόλις 60 χλμ./ώρα σήμερα. Η Ρουμανία έχει εξελιχθεί στη μεγαλύτερη διεθνή αγορά της Aktor, αντιστοιχώντας στο 22% της συνολικής δραστηριότητας του ομίλου, από 15% το 2024.
Σύμφωνα με την έκθεση της ING, συνολικά ο ευρωπαϊκός κατασκευαστικός κλάδος εκτιμάται ότι θα αναπτυχθεί κατά 1,5% το 2026 και 2% το 2027. «Η εμπιστοσύνη των κατασκευαστικών εταιρειών ενισχύεται, οι άδειες για νέες κατοικίες αυξάνονται και οι πρόσθετες επενδύσεις σε υποδομές στηρίζουν την ανάκαμψη», επισημαίνεται. Ο τομέας των υποδομών συνεχίζει να επωφελείται από κρίσιμες επενδύσεις στην ενεργειακή μετάβαση, ιδίως σε νέα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και ψηφιακές υποδομές, ενώ νέες προκλήσεις αναδύονται στον τομέα του πόσιμου νερού λόγω της κλιματικής αλλαγής και των συχνότερων φαινομένων ξηρασίας.
Σε επίπεδο χωρών, την ισχυρότερη ανάπτυξη αναμένεται να παρουσιάσει η Τουρκία, με τη Γερμανία, την Πολωνία και την Ισπανία να ακολουθούν. Την ίδια ώρα, η ανοικοδόμηση της Ουκρανίας αναδεικνύεται στη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή πρόκληση των επόμενων ετών, με το πρόγραμμα ανασυγκρότησης να εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 500 δισ. ευρώ και τη συμμετοχή ιδιωτικών κεφαλαίων να θεωρείται αναπόφευκτη.
Η Ελλάδα διανύει σήμερα περίοδο πρωτοφανούς κατασκευαστικής δραστηριότητας, με το ανεκτέλεστο υπόλοιπο των μεγάλων ομίλων να υπερβαίνει τα 17 δισ. ευρώ, υπερτριπλάσιο σε σχέση με το 2019. Ωστόσο, καθώς αυτός ο κύκλος αναμένεται να ολοκληρωθεί μετά το 2030, το ενδιαφέρον των ελληνικών εταιρειών στρέφεται ήδη πέρα από τα ελληνικά σύνορα. Έτσι, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, η επόμενη ημέρα για τον κλάδο διαμορφώνεται στα Βαλκάνια και την Ουκρανία, όπου ανοίγεται ένα νέο, απαιτητικό αλλά ιδιαίτερα ελκυστικό πεδίο δραστηριότητας για τις ελληνικές κατασκευαστικές εταιρείες, που έχουν ήδη αποδείξει τη δυναμική τους.
Περισσότερες ειδήσεις
Οι επενδύσεις στις παραχωρήσεις αλλάζουν και ισχυροποιούν το προφίλ του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ
Στα 49 ευρώ «εκτοξεύει» την τιμή – στόχο της μετοχής της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ ο τραπεζικός οίκος Santander
