Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής θέτει το ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό σύστημα η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, προειδοποιώντας ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, οι ενεργειακές αναταράξεις και η γεωοικονομική αβεβαιότητα ενισχύουν σημαντικά τους κινδύνους για την οικονομία και τις αγορές.
Στην Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας Μαΐου 2026, η ΕΚΤ κάνει λόγο για ένα νέο «γεωοικονομικό σοκ», το οποίο δοκιμάζει την ανθεκτικότητα τραπεζών, επιχειρήσεων και κρατικών οικονομικών, σε μια περίοδο όπου ο πληθωρισμός παραμένει απειλή και η ανάπτυξη επιβραδύνεται.
Ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ, Luis de Guindos, προειδοποίησε ότι το νέο ενεργειακό σοκ ενδέχεται να αυξήσει περαιτέρω τον πληθωρισμό, να πιέσει την ανάπτυξη και να δυσκολέψει την εξυπηρέτηση του χρέους λόγω υψηλότερου κόστους χρηματοδότησης.
Η ΕΚΤ σημειώνει ότι το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα είχε επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα στην είσοδο του 2026, παρά τα διαδοχικά σοκ των τελευταίων ετών. Ωστόσο, η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή και η αβεβαιότητα γύρω από το παγκόσμιο εμπόριο και τη διεθνή συνεργασία δημιουργούν πλέον ένα πολύ πιο εύθραυστο περιβάλλον.
Παράλληλα, η Έκθεση καταγράφει αυξημένους κινδύνους κυβερνοασφάλειας και υβριδικών επιθέσεων σε κρίσιμες υποδομές, σε ένα ιδιαίτερα ασταθές γεωπολιτικό σκηνικό.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί στην ΕΚΤ το γεγονός ότι οι αγορές εμφανίζονται σχετικά «ήρεμες», παρά την ένταση των κινδύνων. Οι αποτιμήσεις των μετοχών παραμένουν υψηλές ιστορικά, ενώ τα ασφάλιστρα κινδύνου στα εταιρικά ομόλογα εξακολουθούν να κινούνται σε χαμηλά επίπεδα.
Κατά την ΕΚΤ, αυτό σημαίνει ότι οι αγορές ενδέχεται να υποτιμούν τους γεωπολιτικούς και δημοσιονομικούς κινδύνους, αυξάνοντας τον κίνδυνο απότομης επανατιμολόγησης περιουσιακών στοιχείων εάν επιδεινωθεί το κλίμα.
Στο ίδιο πλαίσιο, η δημοσιονομική επέκταση σε υπερχρεωμένες χώρες της ευρωζώνης θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα πίεση στα δημόσια οικονομικά και σε αύξηση του κρατικού κινδύνου.
Παρότι οι τράπεζες της ευρωζώνης εμφανίζονται σήμερα επαρκώς κεφαλαιοποιημένες και κερδοφόρες, η ΕΚΤ επισημαίνει ότι ένα παρατεταμένο γεωπολιτικό και ενεργειακό σοκ θα μπορούσε να επιβαρύνει σημαντικά την ποιότητα των στοιχείων ενεργητικού τους.
Οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι εντοπίζονται σε επιχειρήσεις που είναι εκτεθειμένες ταυτόχρονα στο διεθνές εμπόριο, στο ενεργειακό κόστος και στα υψηλά επιτόκια. Σε ένα τέτοιο σενάριο, οι επιπτώσεις θα μπορούσαν να περάσουν και στα νοικοκυριά, μέσω επιδείνωσης της αγοράς εργασίας και αύξησης του κόστους ζωής.
Η Έκθεση καλεί τις ευρωπαϊκές αρχές να διατηρήσουν τα υφιστάμενα κεφαλαιακά «μαξιλάρια» ασφαλείας και τα μέτρα προστασίας για τους δανειολήπτες, ώστε να διασφαλιστεί η ανθεκτικότητα του τραπεζικού συστήματος.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι απαιτείται πιο συνολική πολιτική αντιμετώπιση των κινδύνων ρευστότητας και μόχλευσης στον μη τραπεζικό χρηματοπιστωτικό τομέα, ενώ θεωρεί κρίσιμη την επιτάχυνση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων της ΕΕ για τη στήριξη της ανταγωνιστικότητας και της ανάπτυξης.
Περισσότερες ειδήσεις
Σε αδιέξοδο η κατάσταση στη Μέση Ανατολή – «Με τεχνητή αναπνοή η κατάπαυση του πυρός» λέει ο Trump
«Βολές» των ΗΠΑ κατά της ΕΕ, που «κρατά τα μεγαλύτερα αμερικάνικα pick-up εκτός ευρωπαϊκών δρόμων»
