Η Ελλάδα αναδεικνύεται σε έναν από τους βασικούς ενεργειακούς κόμβους της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ειδικά εν όψει της πλήρους απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο, σύμφωνα με τη νέα έκθεση του Ευρωπαϊκού Ρυθμιστή Ενέργειας (ACER). Παρά το γεγονός ότι εξακολουθεί να συγκαταλέγεται στις τρεις τελευταίες χώρες της ΕΕ που εισάγουν ρωσικό αέριο αγωγού, η χώρα διαθέτει τις υποδομές που μπορούν να στηρίξουν την ενεργειακή μετάβαση της ευρύτερης περιοχής.
Η μελέτη του ACER, η οποία αξιολογεί την ετοιμότητα των ευρωπαϊκών αγορών ενόψει της εφαρμογής της απόφασης των Βρυξελλών για τον οριστικό τερματισμό όλων των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2027, καταγράφει ότι Ελλάδα, Σλοβακία και Ουγγαρία παραμένουν οι μοναδικές χώρες της ΕΕ που εξακολουθούν να προμηθεύονται ρωσικό αέριο μέσω του αγωγού TurkStream. Σημειώνεται ότι το ελληνικό συμβόλαιο της ΔΕΠΑ με την Gazprom λήγει τον Σεπτέμβριο του 2027.
Σύμφωνα με την έκθεση, η Ελλάδα εισάγει ετησίως από 4 έως 7 δισ. κυβικά μέτρα (bcm) ρωσικού φυσικού αερίου μέσω του TurkStream, ενώ η Ουγγαρία και η Σλοβακία εισάγουν 12 – 19 bcm ετησίως. Παράλληλα, αρκετά κράτη – μέλη συνεχίζουν να εισάγουν ρωσικό υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) βάσει προϋφιστάμενων συμβολαίων, με τη Γαλλία να παραλαμβάνει περίπου 6 έως 9,5 bcm τον χρόνο, το Βέλγιο από 7,5 έως 12 bcm, την Ισπανία περίπου 5,8 bcm και την Ολλανδία από 1,5 έως 3 bcm ετησίως.
Σύμφωνα με την έκθεση η Ελλάδα διαθέτει διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο προμήθειας φυσικού αερίου, αξιοποιώντας τόσο τις εισαγωγές LNG μέσω των τερματικών σταθμών της Ρεβυθούσας και της Αλεξανδρούπολης όσο και τις εισροές αερίου από το Αζερμπαϊτζάν μέσω του αγωγού TAP.
Η έκθεση υπενθυμίζει ότι ο TurkStream αποτελεί πλέον το τελευταίο βασικό κανάλι εισόδου ρωσικού φυσικού αερίου μέσω αγωγών προς την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το 2025 μέσω της συγκεκριμένης διαδρομής διακινήθηκαν περίπου 16 bcm φυσικού αερίου, από τα οποία περίπου 3 bcm κατευθύνθηκαν προς τη Σερβία, τη Βοσνία – Ερζεγοβίνη και τη Βόρεια Μακεδονία.
Ο ACER εκτιμά ότι η διαθέσιμη αλλά και η υπό ανάπτυξη δυναμικότητα επαναεριοποίησης στις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης υπερκαλύπτει τις ποσότητες ρωσικού φυσικού αερίου που σήμερα εισέρχονται στην περιοχή μέσω αγωγών. Ωστόσο, επισημαίνει ότι η πραγματική αξιοποίηση αυτών των δυνατοτήτων θα εξαρτηθεί από την εμπορική πρόσβαση στους τερματικούς σταθμούς LNG, τις συνθήκες που θα επικρατήσουν στις αγορές, τα ισχύοντα συμβατικά καθεστώτα, αλλά και τη διαθεσιμότητα των δικτύων μεταφοράς ώστε το αέριο να φτάνει στις περιοχές τελικής κατανάλωσης.
Παράλληλα, η έκθεση υπογραμμίζει ότι οι τερματικοί σταθμοί LNG στη Νοτιοανατολική Ευρώπη παρουσίασαν μικρή αύξηση του βαθμού αξιοποίησής τους, σημειώνοντας ότι κυρίως η Ελλάδα και η Ιταλία διαθέτουν σημαντικά περιθώρια για την εισαγωγή φυσικού αερίου από μη ρωσικές πηγές. Καθοριστική θεωρείται και η έναρξη παραγωγής του υπεράκτιου κοιτάσματος Neptune Deep στη Μαύρη Θάλασσα της Ρουμανίας, από το οποίο αναμένεται να προστεθούν στην ευρωπαϊκή αγορά περίπου 8 έως 10 bcm φυσικού αερίου ετησίως, ενώ ταυτόχρονα προβλέπεται περαιτέρω αύξηση των ποσοτήτων που θα μεταφέρονται από το Αζερμπαϊτζάν μέσω του TAP.
Στο σύνολό τους, τα ενεργά συμβόλαια εισαγωγής ρωσικού LNG στην Ευρώπη αντιστοιχούν σήμερα σε 20 έως 32 bcm ετησίως, ενώ τα συμβόλαια προμήθειας ρωσικού φυσικού αερίου μέσω αγωγών κυμαίνονται μεταξύ 16 και 26 bcm κατ’ έτος.
Περισσότερες ειδήσεις
Κ. Ξιφαράς: Η Ελλάδα καθίσταται κεντρική πύλη εισόδου του αμερικανικού LNG στην Ευρώπη
