Το ελληνικό Κοινωνικό Κλιματικό Σχέδιο, συνολικού ύψους 4,77 δισ. ευρώ, ενέκρινε σήμερα, Πέμπτη 27 Αυγούστου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ανοίγοντας τον δρόμο για παρεμβάσεις υπέρ ευάλωτων νοικοκυριών, χρηστών μεταφορών και πολύ μικρών επιχειρήσεων κατά τη μετάβαση σε καθαρότερες μορφές ενέργειας και μετακίνησης.
Πρόκειται για το πέμπτο και μεγαλύτερο εθνικό σχέδιο που έχει εγκριθεί μέχρι σήμερα στο πλαίσιο του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα. Η χρηματοδότηση αφορά την περίοδο 2026–2032 και περιλαμβάνει 3,57 δισ. ευρώ από ευρωπαϊκούς πόρους, ποσοστό 75%, και 1,2 δισ. ευρώ από εθνικούς πόρους, ποσοστό 25%.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις του σχεδίου αναμένεται να οδηγήσουν έως το 2032 σε ετήσια μείωση των εκπομπών κατά 811.000 τόνους ισοδυνάμου διοξειδίου του άνθρακα.
Το σχέδιο αξιολογήθηκε ως επαρκές για την αντιμετώπιση των κοινωνικών επιπτώσεων από την επέκταση της εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών στα κτίρια και τις οδικές μεταφορές μέσω του νέου συστήματος ETS2.
Στον πυρήνα του σχεδίου βρίσκονται 460.000 ευάλωτα νοικοκυριά, για τα οποία προβλέπονται μέτρα μείωσης της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.
Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνουν στήριξη για έως 62.000 ανακαινίσεις κατοικιών, καθώς και για την εγκατάσταση συνολικά 200.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών συστημάτων θέρμανσης νερού.
Παράλληλα, προβλέπεται η διεύρυνση του αποθέματος κοινωνικής κατοικίας με 2.800 νέες ενεργειακά αποδοτικές κατοικίες.
Ποσό 226 εκατ. ευρώ θα κατευθυνθεί στην ανακαίνιση δημόσιων φοιτητικών εστιών, με στόχο τη βελτίωση της πρόσβασης στην ανώτατη εκπαίδευση για 5.930 ευάλωτους φοιτητές.
Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης προσωρινό επίδομα θέρμανσης για έως 800.000 ευάλωτα νοικοκυριά ετησίως, προκειμένου να καλύπτουν μέρος των δαπανών τους μετά την εφαρμογή του ETS2.
Στον τομέα των μεταφορών, τα μέτρα υπολογίζεται ότι θα ωφελήσουν 300.000 ευάλωτους χρήστες.
Προβλέπεται η ενίσχυση των δημόσιων συγκοινωνιών με περισσότερα από 200 νέα ηλεκτρικά λεωφορεία σε αστικές περιοχές με υψηλά ποσοστά μεταφορικής ευαλωτότητας, καθώς και η προμήθεια 22 επιπλέον συρμών για το Μετρό της Αθήνας.
Το σχέδιο περιλαμβάνει ακόμη:
Μέσω του προγράμματος κοινωνικής μίσθωσης, 15.000 ευάλωτα νοικοκυριά που εξαρτώνται από τη χρήση αυτοκινήτου θα μπορούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε ηλεκτρικό όχημα με προσιτό μηνιαίο μίσθωμα.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προσβασιμότητα των ατόμων με αναπηρία. Προβλέπεται χρηματοδότηση για περισσότερες από 12.000 συσκευές υποβοήθησης της κινητικότητας, όπως ηλεκτρικά αναπηρικά αμαξίδια και ειδικά ηλεκτρικά οχήματα μετακίνησης.
Θα δημιουργηθεί επίσης ειδική υπηρεσία σχολικής μεταφοράς για μαθητές με αναπηρία, ενώ προβλέπονται έργα αναβάθμισης της προσβασιμότητας σε 33 σιδηροδρομικούς σταθμούς και 85 σταθμούς του μετρό.
Το ελληνικό σχέδιο προβλέπει τη στήριξη 28.000 ευάλωτων πολύ μικρών επιχειρήσεων, προκειμένου να περιορίσουν τις ενεργειακές και μεταφορικές τους δαπάνες.
Για τον συγκεκριμένο σκοπό δεσμεύονται 820 εκατ. ευρώ, τα οποία θα κατευθυνθούν σε στοχευμένες παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων και επιδοτήσεις για καθαρότερες λύσεις στη λειτουργία και τις μετακινήσεις των επιχειρήσεων.
Η έγκριση του σχεδίου από την Κομισιόν δεν συνεπάγεται άμεση εκταμίευση των κονδυλίων. Η Ελλάδα θα μπορέσει να υποβάλει το πρώτο αίτημα πληρωμής όταν αρχίσει η εφαρμογή των μέτρων και εκπληρωθούν τα προβλεπόμενα ορόσημα.
Το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα λειτουργεί την περίοδο 2026–2032 και σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να κινητοποιήσει τουλάχιστον 86,7 δισ. ευρώ. Οι πόροι του προέρχονται από τα έσοδα του ETS2 και από τις εθνικές συνεισφορές των κρατών-μελών.
Μέχρι σήμερα έχουν υποβάλει επίσημα τα σχέδιά τους δέκα χώρες: η Σουηδία, η Λιθουανία, η Λετονία, η Μάλτα, η Ολλανδία, η Ελλάδα, η Κροατία, η Σλοβενία, η Ιταλία και το Λουξεμβούργο. Πριν από την Ελλάδα είχαν εγκριθεί τα σχέδια της Σουηδίας, της Λιθουανίας, της Λετονίας και της Μάλτας.
Περισσσότερες ειδήσεις
Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο: Πακέτο 5,3 δισ. ευρώ και focus σε ενεργειακή απόδοση και ηλεκτροκίνηση
Κομισιόν: «Πράσινο φως» στο Κοινωνικό Κλιματικό Σχέδιο των 617 εκατ. ευρώ της Λετονίας
Θύματα της ενεργειακής φτώχειας και το καλοκαίρι τα ελληνικά νοικοκυριά – Το αυξημένο κόστος περιορίζει τη χρήση κλιματιστικού