Με χρηματοδότηση 617 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2026-2032, η Λετονία γίνεται η τρίτη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που εξασφαλίζει την έγκριση του Κοινωνικού Κλιματικού Σχεδίου (Social Climate Plan) από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Το πρόγραμμα στοχεύει στη στήριξη χιλιάδων ευάλωτων νοικοκυριών και πολιτών απέναντι στο κόστος της ενεργειακής μετάβασης, χρηματοδοτώντας ενεργειακές ανακαινίσεις κατοικιών, ηλεκτρικά οχήματα, καθαρότερες μεταφορές και κοινωνικές υποδομές, στο πλαίσιο του νέου Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου της ΕΕ.
Το σχέδιο θα υλοποιηθεί την περίοδο 2026-2032 και στοχεύει στη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας των κατοικιών, στη μείωση του κόστους ενέργειας, στην προώθηση της καθαρής κινητικότητας και στη στήριξη των πολιτών που πλήττονται περισσότερο από την επέκταση του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας εκπομπών ETS2 στα κτίρια και τις οδικές μεταφορές.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το πρόγραμμα αναμένεται να στηρίξει περίπου 17.000 ευάλωτα νοικοκυριά που κατοικούν σε ενεργειακά μη αποδοτικά κτίρια, καθώς και περίπου 453.000 χρήστες μεταφορών.
Οι δικαιούχοι θα μπορούν να λάβουν επιδότηση για εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης κατοικιών, με τη χρηματοδότηση να φτάνει έως τις:
Η ενίσχυση απευθύνεται κυρίως σε νοικοκυριά που ήδη λαμβάνουν κρατική στήριξη για το ενεργειακό κόστος, αλλά και σε κατοίκους περιοχών με περιορισμένη πρόσβαση στις δημόσιες συγκοινωνίες.
Το σχέδιο προβλέπει επίσης επενδύσεις για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης κοινωνικών κατοικιών και κτιρίων που χρησιμοποιούνται για κοινωνικές υπηρεσίες και φιλοξενία ευάλωτων πολιτών.
Παράλληλα, θα δημιουργηθούν νέα κέντρα ενεργειακής συμβουλευτικής, τα οποία θα παρέχουν εξατομικευμένη υποστήριξη στα νοικοκυριά για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, τη βελτίωση της ενεργειακής τους συμπεριφοράς και την αξιοποίηση των διαθέσιμων προγραμμάτων χρηματοδότησης.
Η εφαρμογή του σχεδίου εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε μείωση περίπου 45.000 τόνων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα έως το 2032.
Σημαντικό μέρος των πόρων κατευθύνεται και στον τομέα των μεταφορών, με στόχο τη μείωση της λεγόμενης «μεταφορικής φτώχειας», ιδιαίτερα στις αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει:
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έκρινε ότι το σχέδιο της Λετονίας αντιμετωπίζει επαρκώς τις κοινωνικές επιπτώσεις που θα προκύψουν από την εφαρμογή του ETS2, του νέου συστήματος εμπορίας εκπομπών που θα επεκταθεί στα καύσιμα για τα κτίρια και τις οδικές μεταφορές.
Η Λετονία θα μπορεί να υποβάλει το πρώτο αίτημα εκταμίευσης των κονδυλίων μόλις ξεκινήσει η εφαρμογή του σχεδίου και επιτευχθούν τα προβλεπόμενα ορόσημα.
Το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο θα λειτουργήσει την περίοδο 2026-2032 και αναμένεται να κινητοποιήσει τουλάχιστον 86,7 δισ. ευρώ σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, συνδυάζοντας έσοδα από το νέο ETS2 και εθνική συγχρηματοδότηση των κρατών-μελών. Οι πόροι του προορίζονται για έργα ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων, καθαρής θέρμανσης και ψύξης, αξιοποίησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, καθώς και για την ανάπτυξη μεταφορών μηδενικών ή χαμηλών εκπομπών.
Μέχρι σήμερα, οκτώ κράτη-μέλη έχουν υποβάλει επίσημα τα εθνικά τους σχέδια στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Σουηδία, Λιθουανία, Λετονία, Μάλτα, Ολλανδία, Ελλάδα, Κροατία και Σλοβενία. Η Σουηδία ήταν η πρώτη χώρα που έλαβε έγκριση, ακολούθησε η Λιθουανία και πλέον η Λετονία, ενώ η Επιτροπή συνεχίζει να συνεργάζεται με τα υπόλοιπα κράτη-μέλη για την ολοκλήρωση και υποβολή των αντίστοιχων σχεδίων.
Περισσότερες ειδήσεις
Καύσωνας και άγρια ζωή: Οι 7 απλές κινήσεις για να μετατρέψετε τον κήπο σας σε καταφύγιο
