Όταν γίνεται λόγος για τις πιο μολυσμένες πόλεις του πλανήτη, ο νους των περισσότερων πηγαίνει αυτόματα σε μητροπόλεις της Ασίας, όπως το Δελχί ή το Πεκίνο. Ωστόσο, νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι ένα σοβαρό πρόβλημα ατμοσφαιρικής ρύπανσης εξελίσσεται πολύ πιο κοντά στην «καρδιά» της Ευρώπης: στα Βαλκάνια.
Σύμφωνα με έρευνα του Paul Scherrer Institute (PSI) στην Ελβετία, η χειμερινή σωματιδιακή ρύπανση στα Βαλκάνια είναι η υψηλότερη στην Ευρώπη και, σε πολλές περιπτώσεις, ξεπερνά ακόμη και τα επίπεδα του Πεκίνου. Ορισμένες ημέρες καταγράφονται τιμές που συγκαταλέγονται στις υψηλότερες παγκοσμίως.
Ο καθηγητής Andre Prevot εξηγεί ότι τα επίπεδα διοξειδίου του θείου τον χειμώνα μπορούν να είναι έως και 30 φορές υψηλότερα σε σχέση με τη δυτική Ευρώπη.
Η κατάσταση έχει και ανθρώπινο κόστος: εκτιμάται ότι περίπου 3.300 άνθρωποι πεθαίνουν πρόωρα κάθε χρόνο στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη λόγω της έκθεσης στα αιωρούμενα σωματίδια.
Οι ερευνητές τόνισαν ότι η ποιότητα του αέρα δεν μπορεί να αποτυπωθεί με μία μόνο σταθερή μέτρηση. Για τον λόγο αυτό εξόπλισαν ένα ειδικά διαμορφωμένο βαν με σύγχρονους αισθητήρες και πραγματοποίησαν συνεχείς διαδρομές στη διάρκεια του χειμώνα στους δρόμους του Σεράγεβο.
Κάθε κύκλος διαρκούσε περίπου 90 λεπτά και σε ορισμένες ημέρες πραγματοποιούνταν έως και έξι διαδρομές.
Οι παρατηρήσεις ήταν αποκαλυπτικές: πυκνό νέφος, έντονη μυρωδιά από καύση ξύλου και άνθρακα σε κατοικημένες περιοχές, αλλά και καπνοί από υπαίθριο ψήσιμο τροφίμων στο κέντρο της πόλης.
Ακόμη και εξετάζοντας μόνο μέρος του μίγματος των σωματιδίων, οι τιμές υπερέβαιναν το ημερήσιο όριο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας στο 66% του χρόνου, ενώ συχνά ήταν οκταπλάσιες.
Οι πιο επιβαρυμένες περιοχές ήταν οι γειτονιές όπου η οικιακή θέρμανση βασίζεται σε ξύλο, άνθρακα ή ακόμη και απορρίμματα, παράγοντας επικίνδυνες ουσίες, όπως οι καρκινογόνοι πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες.
Επιπλέον, το πρόβλημα επιτείνεται από:
– παλαιό στόλο οχημάτων (μέση ηλικία 19 έτη)
– οχήματα χωρίς σύγχρονες προδιαγραφές εκπομπών
– σημαντική συμβολή των εστιατορίων και του μαγειρέματος στο κέντρο της πόλης
Έκθεση του ΟΗΕ έχει ήδη προτείνει μέτρα όπως μόνωση κτιρίων, κεντρική θέρμανση, αντλίες θερμότητας και έλεγχο των παλιών σομπών, ενώ στόχος είναι η μείωση κατά 90% της θέρμανσης με στερεά καύσιμα έως το 2033.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι ακόμη και τότε, θα απαιτηθούν επιπλέον παρεμβάσεις.
Περισσότερες ειδήσεις
Ατμοσφαιρική ασφυξία «κλειδώνει» τα παιδιά μέσα στα σχολεία στην καρδιά των Βαλκανίων
Επικίνδυνο όζον «πνίγει» τη Βόρεια Πορτογαλία – Κίνδυνος για παιδιά και ηλικιωμένους
Εισπνέουμε 68.000 μικροπλαστικά σωματίδια κάθε μέρα – Τι κρύβει ο αέρας του σπιτιού μας
