Η κακόβουλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και ένας πυρηνικός πόλεμος θα μπορούσαν να οδηγήσουν ακόμη και στην εξαφάνιση της ανθρωπότητας έως το 2100, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό The Lancet και εξετάζει τις μεγαλύτερες απειλές για την παγκόσμια υγεία κατά τις επόμενες δεκαετίες.
Οι δύο αυτοί κίνδυνοι βρίσκονται στην κορυφή μιας πυραμίδας 17 μεγάλων απειλών, στις οποίες περιλαμβάνονται επίσης η κλιματική αλλαγή, οι πανδημίες, η μικροβιακή αντοχή στα αντιβιοτικά, οι εισοδηματικές ανισότητες και προβλήματα υγείας όπως το κάπνισμα, η παχυσαρκία και οι ψυχικές διαταραχές.
Σύμφωνα με τη μελέτη, οι επιπτώσεις μιας πυρηνικής σύγκρουσης δεν περιορίζονται στις άμεσες συνέπειες των όπλων, αλλά περιλαμβάνουν και τον κίνδυνο πυρηνικού λιμού. Αντίστοιχα, η κακόβουλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ανάπτυξη και χρήση βιολογικών όπλων.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τη νέα Επιτροπή του Lancet για τις παγκόσμιες απειλές στην υγεία κατά τον 21ο αιώνα, στην οποία συμμετέχουν 37 ειδικοί στους τομείς της υγείας, της οικονομίας, της ασφάλειας και της τεχνολογίας.
Οι επιστήμονες εξέτασαν τις πιθανές επιπτώσεις των απειλών κατά την περίοδο 2025–2100, αξιοποιώντας δεδομένα από 204 χώρες και περιοχές, ανά ηλικία, φύλο και αιτία.
Για τις συγκρίσεις χρησιμοποίησαν τον δείκτη DALYs (Disability-Adjusted Life Years), ο οποίος αποτυπώνει τα χρόνια υγιούς ζωής που χάνονται λόγω πρόωρου θανάτου ή αναπηρίας.
Η ανάλυση εξετάζει τόσο τα ευνοϊκότερα όσο και τα δυσμενέστερα σενάρια, προκειμένου να αποτυπώσει τις πιθανές ανθρώπινες απώλειες και τον βαθμό στον οποίο μπορούν να περιοριστούν με την έγκαιρη λήψη μέτρων.
Οι 17 απειλές συνδέονται με εκτιμώμενη επιβάρυνση από 1,02 δισ. έως 23,1 δισ. χαμένα χρόνια υγιούς ζωής, ανάλογα με την απειλή. Συγκριτικά, η πανδημία της COVID-19 προκάλεσε απώλειες περίπου 500 εκατ. ετών υγιούς ζωής.
Η παχυσαρκία εμφανίζει τη μεγαλύτερη εκτιμώμενη σωρευτική επιβάρυνση που θα μπορούσε να αποφευχθεί μέσω παρεμβάσεων.
Οι ερευνητές διευκρινίζουν, πάντως, ότι σκοπός της μελέτης δεν είναι να κατατάξει τις απειλές κατά σειρά προτεραιότητας, αλλά να προσφέρει μια συνολική εικόνα των κινδύνων, η οποία θα επικαιροποιείται με βάση νέα δεδομένα.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η κακόβουλη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, συμπεριλαμβανομένων των βιολογικών όπλων, και μια πυρηνική σύγκρουση που θα προκαλούσε πυρηνικό λιμό ενέχουν κινδύνους εξαφάνισης της ανθρωπότητας μέσα στα επόμενα 75 χρόνια.
Παράλληλα, επισημαίνουν ότι οι απειλές είναι αλληλένδετες και ζητούν ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο δράσης που θα βασίζεται στην επιστήμη, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την αλληλεγγύη.
Η Επιτροπή προτείνει αρχικά στις εθνικές κυβερνήσεις να επενδύσουν στη δημιουργία συστημάτων υγείας προετοιμασμένων για την αντιμετώπιση μεγάλων απειλών, αξιοποιώντας και την εμπειρία της πανδημίας.
Ζητά επίσης περισσότερες επενδύσεις σε καινοτόμες τεχνολογικές λύσεις, όπως η πυρηνική σύντηξη και οι τεχνολογίες απομάκρυνσης άνθρακα, που θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και άλλων παγκόσμιων κινδύνων. Ως παράδειγμα τέτοιων παρεμβάσεων αναφέρονται και τα εμβόλια που αναπτύχθηκαν κατά την πανδημία.
Η Επιτροπή ζητά τακτική παρακολούθηση και αξιολόγηση των παγκόσμιων απειλών, με παρουσίαση των ευρημάτων σε διεθνείς οργανισμούς, όπως η G20 και ο ΟΗΕ, ώστε να ενισχυθεί η συνεργασία πριν οι κίνδυνοι εξελιχθούν σε κρίσεις.
Κατά τους ερευνητές, η σημερινή ανταγωνιστική προσέγγιση, με την οποία οι μεγάλες προκλήσεις αντιμετωπίζονται μεμονωμένα, περιορίζει τις δυνατότητες αποτελεσματικής αντιμετώπισής τους.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν την Κυριακή (11/10) στην Παγκόσμια Σύνοδο Κορυφής για την Υγεία στο Βερολίνο.
Η αξιολόγηση θα επικαιροποιείται κάθε χρόνο, με επανεξέταση των 17 απειλών και ενσωμάτωση νέων επιστημονικών δεδομένων και αναδυόμενων κινδύνων.
Περισσότερες ειδήσεις
Κώδικα για… πυραύλους έγραφε το Claude της Anthropic στην Υεμένη – Συναγερμός από την Anthropic
