Στις επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή στις ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας, στις δημοσιονομικές πιέσεις και στην ανάγκη στοχευμένων μέτρων στήριξης αναφέρθηκε ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, μετά τη συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών στις Βρυξέλλες. Με τις τιμές του φυσικού αερίου να παραμένουν περίπου τριπλάσιες από τα προπολεμικά επίπεδα, στο επίκεντρο βρέθηκαν επίσης η πρόσθετη δημοσιονομική ευελιξία, οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες και η διαδικασία διαδοχής της Christine Lagarde στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ).
«Η αβεβαιότητα έχει καταστεί η νέα κανονικότητα στην παγκόσμια οικονομία. Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή επηρεάζει καθημερινά τις διεθνείς αγορές, διαταράσσοντας τις οικονομικές ισορροπίες και δημιουργώντας νέες προκλήσεις για την Ευρώπη», δήλωσε ο κ. Πιερρακάκης.
Αναφέρθηκε στις έντονες διακυμάνσεις του πετρελαίου, με το Brent να υποχωρεί από τα 118 στα 94 δολάρια το βαρέλι, καθώς ενισχύθηκαν οι προσδοκίες για διπλωματική επίλυση του πολέμου. Παράλληλα, επισήμανε ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη έφθασε το 4% τον Οκτώβριο, ενώ ο υποκείμενος πληθωρισμός έχει παραμείνει μέχρι στιγμής σταθερός.
Ο πρόεδρος του Eurogroup υπογράμμισε ότι, παρά τις δυσκολίες, η ευρωπαϊκή οικονομία έχει επιδείξει σημαντική ανθεκτικότητα, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι αυτή δεν αποτελεί εγγύηση απέναντι σε νέες αναταράξεις.
Όπως τόνισε, τα κράτη μέλη πρέπει να συντονίσουν τις πολιτικές τους και να παραμείνουν έτοιμα να στηρίξουν όσους πλήττονται περισσότερο. Η στήριξη θα πρέπει να είναι στοχευμένη και προσωρινή, ώστε να διαφυλαχθεί η δημοσιονομική σταθερότητα και η δυνατότητα των οικονομιών να επενδύουν και να αναπτύσσονται.
Σχετικά με τα περιθώρια πρόσθετης δημοσιονομικής ευελιξίας, ο Ευρωπαίος επίτροπος Οικονομίας, Valdis Dombrovskis, ανέφερε ότι εξετάζονται τα είδη δαπανών και επενδύσεων που μπορούν να θεωρηθούν επιλέξιμα στο υφιστάμενο πλαίσιο για την ενεργειακή ανθεκτικότητα.
Ο κ. Πιερρακάκης ξεκαθάρισε ότι οποιαδήποτε σχετική συζήτηση διεξάγεται εντός του ισχύοντος πλαισίου, με βασικές προτεραιότητες τη δημοσιονομική σταθερότητα και τη σύνεση.
Στη συζήτηση για τη χρηματοδότηση της ευρωπαϊκής άμυνας, με τη συμμετοχή του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ, Mark Rutte, ο πρόεδρος του Eurogroup σημείωσε ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά της.
Οι αμυντικές δαπάνες αναμένεται να διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα τα επόμενα χρόνια, ασκώντας πρόσθετες πιέσεις στους εθνικούς προϋπολογισμούς.
Στο πλαίσιο αυτό, παρουσίασε τέσσερις προτεραιότητες για την ευρωπαϊκή άμυνα:
Από την πλευρά του, ο Valdis Dombrovskis προειδοποίησε ότι τα δημοσιονομικά ελλείμματα παραμένουν υψηλά, ενώ το δημόσιο χρέος εξακολουθεί να αυξάνεται σε ορισμένα κράτη μέλη, γεγονός που επιβάλλει συνετές δημοσιονομικές πολιτικές.
Στο ζήτημα της διαδοχής της Christine Lagarde στην προεδρία της ΕΚΤ, ο κ. Πιερρακάκης ανέφερε ότι παρουσιάστηκαν οι δύο υποψηφιότητες: του Pablo Hernández de Cos από την Ισπανία και του Klaas Knot από την Ολλανδία.
Ο πρόεδρος του Eurogroup γνωστοποίησε επίσης ότι θα συναντηθεί με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, António Costa, για τη διαδικασία επιλογής του νέου επικεφαλής της ΕΚΤ.
Η Christine Lagarde έχει ανακοινώσει ότι θα αποχωρήσει στις 7 Φεβρουαρίου 2027, με τον κ. Πιερρακάκη να επισημαίνει τα ασφυκτικά χρονικά περιθώρια και τον στόχο ολοκλήρωσης της διαδικασίας έως το τέλος του 2026. Η τελική απόφαση θα ληφθεί σε επίπεδο Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
