Η πορεία υλοποίησης του ΕΣΠΑ 2021-2027, η θέση της Ελλάδας στην απορρόφηση ευρωπαϊκών κονδυλίων και η ανακατεύθυνση 2,13 δισ. ευρώ σε κρίσιμους τομείς βρέθηκαν στο επίκεντρο της εκδήλωσης «Πρόοδος που μετριέται – Μέλλον που χτίζεται» στο Ζάππειο, όπου μίλησε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης.
Όπως ανέφερε, η χώρα βρίσκεται πλέον στην 4η θέση πανευρωπαϊκά στην απορρόφηση κονδυλίων, ενώ έχει ήδη ολοκληρώσει επιτυχώς την προηγούμενη προγραμματική περίοδο ΕΣΠΑ 2014-2020 χωρίς απώλεια πόρων. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το νέο ΕΣΠΑ συνδέεται με παρεμβάσεις σε επιχειρηματικότητα, κοινωνική συνοχή, περιβάλλον, πολιτική προστασία, μεταφορές και δίκαιη αναπτυξιακή μετάβαση.
Στην παρέμβασή του ο κ. Παπαθανάσης υπογράμμισε ότι η χώρα δεν είναι πλέον απλός παρατηρητής των εξελίξεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά πρωταγωνιστής που συνδιαμορφώνει το αύριο.
Σήμερα, η Ελλάδα κατατάσσεται στην 4η θέση πανευρωπαϊκά στην απορρόφηση κονδυλίων, ενώ ολοκλήρωσε με επιτυχία την προηγούμενη Προγραμματική Περίοδο του ΕΣΠΑ 2014-2020, χωρίς να χαθεί ούτε ένα ευρώ. Όπως σημειώθηκε, αυτή η επίδοση αποτυπώνει την ύπαρξη ενός πλέον στιβαρού μηχανισμού, που μετατρέπει τις ευρωπαϊκές προτεραιότητες σε εθνικές κατακτήσεις.
Στο πλαίσιο αυτό, ολοκληρώθηκε η ενδιάμεση αναθεώρηση των Προγραμμάτων ΕΣΠΑ 2021-2027, με την Ελλάδα να ενσωματώνει τις νέες στρατηγικές προτεραιότητες της Ε.Ε. και να εξασφαλίζει την ανακατεύθυνση 2,13 δισ. ευρώ σε κρίσιμους τομείς. Με την επίτευξη των στόχων από το σύνολο των Προγραμμάτων, διασφαλίστηκε η παράταση της επιλεξιμότητας των δαπανών έως το 2030, καθώς και επιπλέον προκαταβολές 650 εκατομμυρίων ευρώ.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στην έγκριση της δράσης για την προσιτή και βιώσιμη στέγαση, ύψους περίπου 500 εκατ. ευρώ, η οποία περιλαμβάνει και την επιδότηση ανακαίνισης κλειστών κατοικιών.
Ειδικότερα, το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα», ύψους 3,8 δισ. ευρώ, το οποίο με την υπερδέσμευση ανέρχεται στα 4,6 δισ. ευρώ, παρουσιάζεται ως βασικός μοχλός για τη στήριξη της υγιούς επιχειρηματικότητας.
Η στόχευση αφορά τομείς στους οποίους η Ελλάδα διαθέτει συγκριτικό πλεονέκτημα, με ενίσχυση της υιοθέτησης τεχνολογιών αιχμής από τις επιχειρήσεις. Στις σχετικές δράσεις περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, τα προγράμματα «Ερευνώ – Καινοτομώ», «Παράγουμε στην Ελλάδα», «ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ» και «Ξεκινώ Επιχειρηματικά».
Σε επίπεδο κοινωνικών παρεμβάσεων, το Πρόγραμμα «Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή», ύψους 4,2 δισ. ευρώ, το οποίο με την υπερδέσμευση φθάνει τα 4,5 δισ. ευρώ, περιλαμβάνει δράσεις όπως το Πολυκαναλικό 1555, η προώθηση ανέργων 30-59 ετών στην επιχειρηματικότητα, η συμπεριληπτική εκπαίδευση, η μαθητεία και ο Περιφερειακός συντονισμός Θεσσαλίας για τις επιπτώσεις του Daniel.
Στο πεδίο του περιβάλλοντος, το Πρόγραμμα «Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή», ύψους 3,6 δισ. ευρώ, με υπερδέσμευση που ανέρχεται στα 5,7 δισ. ευρώ, χρηματοδοτεί παρεμβάσεις που σχετίζονται με την πρόληψη και την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης.
Με πόρους του ΕΣΠΑ υλοποιούνται δράσεις όπως το «Εξοικονομώ», η διευθέτηση του ρέματος Ραφήνας, η αστική ανάπλαση Φαληρικού Όρμου, η δημιουργία μονάδων ανάκτησης και ανακύκλωσης, πιλοτικά προγράμματα ολιστικής διαχείρισης υδάτων και λυμάτων, τα νέα εθνικά θαλάσσια πάρκα, δίκτυα ποδηλατοδρόμων και ηλεκτρικών ποδηλάτων, καθώς και το Greco Islands.
Όπως επισημάνθηκε, μέσω του Προγράμματος «Πολιτική Προστασία», ύψους 713 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτούνται το Εθνικό Σύστημα Διαχείρισης Κρίσεων και Εθνική Βάση Δεδομένων, η προμήθεια Πυροσβεστικού Αεροσκάφους DHC-515, καθώς και η ψηφιακή πλατφόρμα εκπαίδευσης ΕΜΔΚΑΚ και πληθυσμού, μεταξύ άλλων.
Δράσεις που σχετίζονται με την ενίσχυση των υποδομών και τη βελτίωση της καθημερινότητας του πολίτη προχωρούν και μέσω του Προγράμματος «Μεταφορές», ύψους 2,2 δισ. ευρώ, το οποίο με υπερδέσμευση ανέρχεται στα 4,1 δισ. ευρώ.
Ενδεικτικά έργα είναι η Γραμμή 4 του Μετρό Αθήνας στο τμήμα Άλσος Βεΐκου – Γουδή, η αναβάθμιση και αναδιάρθρωση δικτύου και ανάπτυξη στόλων λεωφορείων μηδενικών εκπομπών στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, ο προαστιακός σιδηρόδρομος Δυτικής Θεσσαλονίκης, η νέα διπλή σιδηροδρομική γραμμή Αθήνας (ΣΚΑ) – Πάτρας στο τμήμα Ροδοδάφνη – Ρίο, η κατασκευή του αυτοκινητόδρομου Πάτρα – Πύργος, ο οδικός άξονας Θερμοπύλες – Μπράλος – Άμφισσα – Αγ. Νικόλαος – Αντίρριο στο τμήμα Μπράλος – Άμφισσα, καθώς και η οδική σύνδεση της Εγνατίας Οδού με τον λιμένα Αλεξανδρούπολης.
Ταυτόχρονα, ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις περιοχές της δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης, μέσα από το Πρόγραμμα ΔΑΜ στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2021-2027, ύψους 1,6 δισ. ευρώ, το οποίο με υπερδέσμευση φθάνει τα 1,9 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, ενεργοποιούνται το Ειδικό Πρόγραμμα ΔΑΜ στο πλαίσιο του ΕΠΑ, ύψους 186,7 εκατ. ευρώ, καθώς και ο δανειακός μηχανισμός στο πλαίσιο του Πυλώνα ΙΙΙ του ευρωπαϊκού Μηχανισμού ΔΑΜ, μέσω δύο συμβάσεων συνολικού προϋπολογισμού 313 εκατ. ευρώ. Συνολικά, οι πόροι που έχουν διασφαλιστεί για έργα και επενδύσεις στις περιοχές ΔΑΜ ξεπερνούν τα 2,1 δισ. ευρώ.
Στις ενδεικτικές δράσεις περιλαμβάνονται ο Κόμβος Υδρογόνου του ΕΚΕΤΑ στην Πτολεμαΐδα, τα «έξυπνα εργαστήρια» του Κόμβου Βιοοικονομίας στην ευρύτερη περιοχή της Μεγαλόπολης, η επένδυση υδροπονίας της Wonderplant στη Δυτική Μακεδονία, καθώς και το πιλοτικό πρόγραμμα μετατροπής της Μεγαλόπολης και του Αμυνταίου σε green / smart cities.
«Το ΕΣΠΑ 2021-2027 δεν είναι απλώς ένας προϋπολογισμός έργων. Είναι το συμβόλαιό μας για μια Ελλάδα ισχυρή, σύγχρονη και, πάνω από όλα, δίκαιη, ενώ δική μας υποχρέωση είναι να μην χαθεί ούτε ένα ευρώ», σημείωσε ο κ. Παπαθανάσης.
Από την πλευρά του, ο γενικός γραμματέας ΕΤΠΑ, ΕΚΤ και ΤΣ Βασίλης Σιαδήμας τόνισε, μεταξύ άλλων, ότι τα προγράμματα είναι πλήρως ενεργά, οι προσκλήσεις τρέχουν με εντατικούς ρυθμούς και οι στόχοι δαπανών για το 2025 έχουν επιτευχθεί.
Όπως ανέφερε, η συνολική δημόσια χρηματοδότηση για τα Τομεακά Προγράμματα της Γενικής Γραμματείας — Ανταγωνιστικότητα, Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή, Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή, Μεταφορές και Πολιτική Προστασία — ανέρχεται σε 14,5 δισ. ευρώ από τα 26 δισ. ευρώ του ΕΣΠΑ για τη χώρα. Τα πέντε αυτά Τομεακά Προγράμματα έχουν ήδη αναλάβει νομικές δεσμεύσεις 9,5 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου τα δύο τρίτα του συνολικού προϋπολογισμού τους, ενώ οι δαπάνες ανέρχονται πλέον σε 3,3 δισ. ευρώ, γεγονός που δείχνει ότι το ένα τέταρτο των πόρων έχει ήδη πληρωθεί και διοχετευθεί στην πραγματική οικονομία.
Όπως πρόσθεσε, η διημερίδα αποτελεί ευκαιρία τόσο για αποτίμηση των πεπραγμένων όσο και για ανανέωση της καταγραφής των αναγκών, ώστε ο χρηματοδοτικός χώρος που απομένει να προσαρμοστεί στις προτεραιότητες των τοπικών κοινωνιών.
Αντίστοιχα, ο διοικητής της ΕΥΔΑΜ Πελοπίδας Καλλίρης επισήμανε ότι η συστηματική αξιοποίηση κάθε διαθέσιμου ευρωπαϊκού και εθνικού πόρου για τις περιοχές Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης έχει ήδη μετρήσιμα αποτελέσματα.
Σύμφωνα με τον ίδιο, πάνω από 2,2 δισ. ευρώ έχουν διασφαλιστεί και χρηματοδοτούν αυτή την περίοδο σημαντικές ιδιωτικές επενδύσεις και έργα υποδομής, με στόχο να δώσουν νέα αναπτυξιακή προοπτική στις περιοχές που έχουν επηρεαστεί δυσανάλογα από την ενεργειακή μετάβαση της χώρας.
Στην εκδήλωση πραγματοποιήθηκαν ακόμη συζητήσεις για την πορεία υλοποίησης των σχετικών προγραμμάτων, στις οποίες παρενέβησαν ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκη Κεραμέως, η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου και ο υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος. Στην εκδήλωση συμμετείχαν επίσης εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υπουργείων και φορέων της Αυτοδιοίκησης.
Περισσότερες ειδήσεις
Υποχρεωτική τηλεργασία και επιδοτήσεις στα ΜΜΜ: Η «συνταγή» της ΕΕ κατά της ενεργειακής κρίσης
