Ένα νέο πρόγραμμα που φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως οδικός χάρτης για την ενεργειακή ενοποίηση της Νοτιοανατολικής Ευρώπης παρουσίασε ο ΟΟΣΑ στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο εκδήλωσης που διοργάνωσαν ο οργανισμός και το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.

Το έργο με τίτλο «Electricity, Digital and Regional Interconnectivity in South East Europe» δεν αφορά την κατασκευή συγκεκριμένης ενεργειακής υποδομής, αλλά τη χαρτογράφηση των επενδυτικών αναγκών και των ενεργειακών διασυνδέσεων στα Δυτικά Βαλκάνια, με στόχο την ενσωμάτωση της περιοχής στην ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.

Το πρόγραμμα ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2025 και θα ολοκληρωθεί το 2027, με επίκεντρο την Αλβανία, το Κόσοβο, τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σερβία.

Οδικός χάρτης επενδύσεων και ενεργειακών υποδομών έως το 2027

Το έργο του ΟΟΣΑ θα υλοποιηθεί μέσω σειράς περιφερειακών εργαστηρίων πολιτικής μέσα στο 2026 σε Τίρανα, Σκόπια, Πρίστινα και Βελιγράδι.

Η τελική έκθεση, που θα δημοσιευθεί το δεύτερο εξάμηνο του 2027 σε συνεργασία με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), θα περιλαμβάνει προτάσεις για:

• την ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας
• την ενσωμάτωση των ανανεώσιμων πηγών
• την ψηφιοποίηση των ενεργειακών συστημάτων
• την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη

Ν. Τσάφος: Η Ελλάδα από ενεργειακά απομονωμένη έγινε εξαγωγέας ηλεκτρικής ενέργειας

Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος σημείωσε ότι η ενεργειακή ασφάλεια βρίσκεται πλέον στην κορυφή της ευρωπαϊκής πολιτικής ατζέντας.

Όπως ανέφερε, η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχει προχωρήσει σε μια σημαντική ενεργειακή μετάβαση:

• η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη μειώθηκε από 60% σε κάτω από 5% μέσα σε δύο δεκαετίες
• η ηλιακή και αιολική ενέργεια καλύπτουν πλέον πάνω από το 50% της παραγωγής

Παράλληλα, η χώρα μετατράπηκε από καθαρό εισαγωγέα σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ οι επενδύσεις στα ενεργειακά δίκτυα έχουν τετραπλασιαστεί μετά από μια δεκαετία υποεπενδύσεων.

Κεντρικές προτεραιότητες αποτελούν η διασύνδεση των νησιών, η εγκατάσταση έξυπνων μετρητών και η ψηφιοποίηση των ενεργειακών υποδομών.

Ο υφυπουργός επανέλαβε επίσης τον στόχο της Ελλάδας να εξελιχθεί σε κόμβο μεταφοράς πράσινης ενέργειας από τη Βόρεια Αφρική προς την Ευρώπη.

Γ. Παγουλάτος: Η οικονομική συνεργασία είναι αντίδοτο στους εθνικισμούς των Βαλκανίων

Ο πρέσβης της Ελλάδας στον ΟΟΣΑ και πρόεδρος του OECD Friends of South East Europe, Γιώργος Παγουλάτος, υπογράμμισε ότι η πρωτοβουλία σχεδιάστηκε και χρηματοδοτείται από την Ελλάδα, με συγχρηματοδότηση της Ρουμανίας.

Όπως σημείωσε, η ενεργειακή συνεργασία μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης οικονομικής σταθερότητας και περιφερειακής ολοκλήρωσης, ενώ υπενθύμισε ότι η ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων ξεκίνησε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Θεσσαλονίκης το 2003.

Σύμφωνα με αναλύσεις του ΟΟΣΑ, η ενίσχυση των διασυνοριακών ηλεκτρικών διασυνδέσεων μπορεί να βελτιώσει την ενεργειακή ασφάλεια, να μειώσει το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας και να επιταχύνει την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών.

M. Cormann: Μόνο το 48% των κανόνων της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας εφαρμόζεται στα Βαλκάνια

Ο γενικός γραμματέας του ΟΟΣΑ Mathias Cormann παρουσίασε τις βασικές αδυναμίες του ενεργειακού συστήματος των Δυτικών Βαλκανίων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε:

• μόλις το 48% των ευρωπαϊκών κανόνων της αγοράς ενέργειας εφαρμόζεται στις έξι χώρες της περιοχής
• περίπου 14% της ηλεκτρικής ενέργειας χάνεται στα δίκτυα, ποσοστό σχεδόν τριπλάσιο από το 5% της ΕΕ
• περίπου το 50% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται ακόμη από λιγνίτη

Ο ΟΟΣΑ προτείνει μεταρρυθμίσεις σε τέσσερις βασικούς τομείς:

• εναρμόνιση των ενεργειακών κανονισμών με την ΕΕ
• ενίσχυση του ανταγωνισμού στις ενεργειακές αγορές
• εκσυγχρονισμό των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας
• ψηφιοποίηση των ενεργειακών υποδομών και ανάπτυξη ΑΠΕ

K. Dahou: Η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη θα αυξηθεί κατά 60% έως το 2030

Σύμφωνα με τον αναπληρωτή διευθυντή της Διεύθυνσης Παγκόσμιων Σχέσεων του ΟΟΣΑ Karim Dahou, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη αναμένεται να αυξηθεί περίπου 60% έως το 2030, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την ανάπτυξη νέων διασυνδέσεων.

Τα Δυτικά Βαλκάνια επιδιώκουν μεγαλύτερη ενσωμάτωση στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας, ωστόσο εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις:

• παλαιά εργοστάσια άνθρακα
• υψηλές εκπομπές διοξειδίου του θείου
• περιορισμένη εγκατάσταση έξυπνων μετρητών, κάτω από 30%

Περισσότερες ειδήσεις

Κυρ. Πιερρακάκης: Τελείωσε η εποχή της γεωπολιτικής αθωότητας για την Ευρώπη – Κίνδυνος για βαθιά κρίση

Ανησυχία στην Ευρώπη για τη μείωση των αποθεμάτων φυσικού αερίου – Ενισχύει τις εισαγωγές από Νορβηγία και ΗΠΑ

G7: Εξετάζει τη συντονισμένη αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου