Τα παιδιά των αιωνόβιων έχουν ελαφρώς καλύτερη διατροφή από τον μέσο όρο των ηλικιωμένων, χωρίς όμως να φτάνουν τα ιδανικά επίπεδα, σύμφωνα με νέα έρευνα από το Boston University που επιχειρεί να απαντήσει σε ένα απλό αλλά κρίσιμο ερώτημα: τι τρώνε τελικά οι οικογένειες που «γράφουν» 100 χρόνια ζωής;
Η μελέτη βασίστηκε σε δεδομένα 457 ενηλίκων από το New England Centenarian Study, ένα από τα μεγαλύτερα διεθνώς ερευνητικά προγράμματα για τη μακροζωία. Οι συμμετέχοντες, κυρίως παιδιά αιωνόβιων, είχαν ηλικία από περίπου 45 έως 90 ετών, με μέσο όρο τα μέσα της δεκαετίας των 70, όταν κατέγραψαν τις διατροφικές τους συνήθειες.
Η συνολική εικόνα δεν είναι ούτε απογοητευτική ούτε εντυπωσιακή. Η ποιότητα της διατροφής τους χαρακτηρίζεται μέτρια προς καλή, με επιδόσεις ελαφρώς καλύτερες από άλλες ομάδες ηλικιωμένων στις ΗΠΑ, σε δείκτες που σχετίζονται με τη γενική υγεία, την πρόληψη χρόνιων νοσημάτων και τη λειτουργία του εγκεφάλου. Με απλά λόγια, τρώνε λίγο πιο σωστά από τον μέσο όρο, αλλά δεν ζουν σε κάποιο διατροφικό «ιδεατό σύμπαν».
Εκεί που ξεχωρίζουν είναι στις βασικές επιλογές. Στο τραπέζι τους εμφανίζονται πιο συχνά φρούτα, λαχανικά, πράσινα φυλλώδη, όσπρια και θαλασσινά, ενώ φαίνεται να αποφεύγουν σε μεγαλύτερο βαθμό το πολύ αλάτι, τη ζάχαρη και τα έντονα επεξεργασμένα προϊόντα. Η ποιότητα της πρωτεΐνης που καταναλώνουν, λιγότερο επεξεργασμένο κρέας και περισσότερες «καθαρές» πηγές, παίζει επίσης ρόλο στην καλύτερη συνολική εικόνα.
Παρόλα αυτά, το αφήγημα της «τέλειας διατροφής» καταρρέει γρήγορα. Οι ίδιοι άνθρωποι δεν καταφέρνουν να καλύψουν τις συνιστώμενες ποσότητες σε βασικές κατηγορίες τροφίμων, όπως τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα όσπρια σε επαρκή συχνότητα, τα προϊόντα σόγιας και οι ξηροί καρποί. Δηλαδή ακριβώς τα τρόφιμα που διεθνώς θεωρούνται κρίσιμα για τη μείωση του κινδύνου καρδιαγγειακών και άλλων χρόνιων ασθενειών.
Οι ερευνητές είναι προσεκτικοί στις ερμηνείες τους. Η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι η διατροφή είναι ο μοναδικός λόγος που αυτές οι οικογένειες ζουν περισσότερο. Πρόκειται για παρατηρησιακή καταγραφή σε μία χρονική στιγμή, ενώ το δείγμα είχε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, υψηλό μορφωτικό επίπεδο και περιορισμένη ποικιλομορφία, που δεν επιτρέπουν γενικεύσεις για το σύνολο του πληθυσμού.
Αν κάτι ξεχωρίζει καθαρά, είναι ο ρόλος της εκπαίδευσης. Όσο υψηλότερο ήταν το μορφωτικό επίπεδο, τόσο καλύτερη ήταν η ποιότητα της διατροφής. Με άλλα λόγια, η γνώση, και όχι μόνο η πρόσβαση, φαίνεται να κάνει τη διαφορά στις καθημερινές επιλογές.
Το συμπέρασμα που μένει είναι μάλλον προσγειωμένο. Η μακροζωία δεν φαίνεται να χτίζεται πάνω σε ακραίες ή «τέλειες» δίαιτες, αλλά σε ένα σύνολο συνηθειών που είναι απλώς λίγο καλύτερες από τον μέσο όρο και διατηρούνται για χρόνια. Και αν υπάρχει ένα πρακτικό μήνυμα από την έρευνα, αυτό δεν αφορά κάποια νέα υπερτροφή, αλλά την ανάγκη για καλύτερη διατροφική παιδεία και πιο εύκολη πρόσβαση σε βασικά, ποιοτικά τρόφιμα.
Στην Ευρώπη, όπου το προσδόκιμο ζωής ήδη κινείται πάνω από τον παγκόσμιο μέσο όρο και φτάνει τα 81,7 χρόνια, η εικόνα δείχνει ότι τα περιθώρια βελτίωσης υπάρχουν ακόμη. Χώρες όπως η Ιταλία και η Σουηδία αγγίζουν τα 84 χρόνια, ενώ άλλες παραμένουν σημαντικά χαμηλότερα, επιβεβαιώνοντας ότι η μακροζωία δεν είναι μόνο θέμα βιολογίας, αλλά και καθημερινών επιλογών που τελικά συσσωρεύονται.
Περισσότερες ειδήσεις
Fibremaxxing: Η νέα wellness τάση του TikTok για μακροζωία που… εγκρίνουν οι διατροφολόγοι
Τρώμε πολύ περισσότερο αλάτι απ’ όσο νομίζουμε – Η «σιωπηλή» απειλή στο πιάτο μας
Τρώτε ξηρούς καρπούς; Δείτε ποιοι έχουν τα μεγαλύτερα οφέλη για την υγεία
