Τον έντονο προβληματισμό για τη λειτουργία της αγοράς δημοσίων έργων στην Ελλάδα επανέφερε ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Τεχνικών Εταιρειών (ΣΑΤΕ), με επίκεντρο για ακόμη μία φορά τη θέση των μικρότερων και μεσαίων εργοληπτικών επιχειρήσεων της χώρας. Στην πρόσφατη ετήσια γενική συνέλευση του Συνδέσμου η διοίκηση αναφέρθηκε σε «φωτογραφικές» διατάξεις διαγωνισμών, αλλά και σε μεγέθυνση προϋπολογισμών μέσω των συνενώσεων έργων, τα οποία σε συνδυασμό με τη σταδιακή ολοκλήρωση των δράσεων του Ταμείου Ανάκαμψης, δημιουργούν ένα τοπίο αυξημένων ανισορροπιών και αβεβαιότητας για το πώς θα κυλήσει η «επόμενη μέρα» των τεχνικών υποδομών στην Ελλάδα. Στη γενική συνέλευση του Συνδέσμου, στην οποία έδωσαν το «παρών» περισσότερες από 200 εταιρείες από όλη τη χώρα, αναδείχθηκε μια αγορά, που κινείται μεν, αλλά παραμένει ασφυκτικά πιεσμένη από παράγοντες που σχετίζονται με τα κόστη, τα οποία αυξάνονται διαρκώς, ενώ ταυτόχρονα η δυνατότητα συμμετοχής σε έργα δεν είναι πάντα δεδομένη, ιδίως για τους μικρότερους παίκτες του κλάδου.
Ο πρόεδρος του Συνδέσμου, Ζαχαρίας Αθουσάκης μίλησε ανοιχτά για στρεβλώσεις σε προκηρύξεις κάνοντας λόγο για «φωτογραφικές διατάξεις» και «ειδικούς όρους» που, όπως υποστήριξε, περιορίζουν ουσιαστικά το εύρος του ανταγωνισμού. Όπως ανέφερε, «το φαινόμενο έχει λάβει πρωτόγνωρες διαστάσεις, ενώ απογοητευτική είναι η απόκριση των αναθετουσών αρχών στις διαμαρτυρίες του ΣΑΤΕ».
Ο ίδιος κατήγγειλε επίσης ότι πολύ συχνά Αναθέτουσες Αρχές αλλοιώνουν τον χαρακτήρα των δημοσίων συμβάσεων που προκηρύσσονται με αλλαγή τους από δημόσιες συμβάσεις έργων σε συμβάσεις προμήθειας ή υπηρεσιών, ώστε να μειώνεται ο ανταγωνισμός με τη συμπερίληψη όρων για τους οποίους δεν απαιτείται η προηγούμενη έγκρισή τους από το Τεχνικό Συμβούλιο Κατασκευών.
Σοβαρές ήταν οι καταγγελίες του ΣΑΤΕ και για την τάση συγκέντρωσης έργων μέσω της ενοποίησης μικρότερων παρεμβάσεων σε μεγαλύτερα πακέτα και της αυξανόμενης εφαρμογής του μοντέλου των ΣΔΙΤ που πλέον απορροφούν σημαντικό ποσοστό του ΠΔΕ με τις πληρωμές διαθεσιμότητας. «Είναι ένα ζήτημα που έχει απασχολήσει σε μεγάλο βαθμό τις συνεδριάσεις του ΔΣ του ΣΑΤΕ και θα πρέπει να βρεθεί μία βιώσιμη λύση για όλους.
Ο Σύνδεσμος πρότεινε να διευκολυνθούν και οι μικρότερες εταιρείες να αξιοποιήσουν την πρόβλεψη των Πρότυπων Προτάσεων χαμηλώνοντας σημαντικά το απαιτούμενο ποσό του προϋπολογισμού της Πρότυπης Πρότασης από 200 εκατ. ευρώ στο κοινοτικό όριο που σήμερα ανέρχεται σε 5,225 εκατ. ευρώ. Εάν αυτή η επιλογή υιοθετηθεί από το Υπουργείο όπως – και πάλι – πρότεινε ο ΣΑΤΕ με πρόσφατη επιστολή του, πλήθος κρίσιμων προτάσεων, ιδιαίτερου ενδιαφέροντος, χαμηλού προϋπολογισμού θα δύνατο να υποβληθούν δημιουργώντας συμπληρωματικό χώρο επαγγελματικής δραστηριοποίησης και των μικρομεσαίων εταιρειών», σημείωσε ο κ. Αθουσάκης.
Παρά τις επιμέρους βελτιώσεις στους χρόνους πληρωμών που καταγράφηκαν το 2025, η κατάσταση παραμένει απαιτητική, με τον κλάδο να ζητά πιο σταθερούς κανόνες και καλύτερη ισορροπία στην κατανομή των έργων. Άλλωστε, όπως επισημάνθηκε, οι πιέσεις στο κόστος συνεχίζουν να επιβαρύνουν τον κλάδο. Οι αυξήσεις σε πρώτες ύλες, καύσιμα και εξοπλισμό παραμένουν έντονες, ενώ το διεθνές περιβάλλον δεν αφήνει περιθώρια για αισιοδοξία ως προς την αποκλιμάκωση των τιμών. Η κατάσταση αυτή αντανακλάται και στους δείκτες πληθωρισμού, που διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, επηρεάζοντας άμεσα τη βιωσιμότητα των έργων με τον κ. Αθουσάκη να σημειώνει ότι οι πρώτες εκτιμήσεις της Eurostat μιλούν για πληθωρισμό 4,6% τον Απρίλιο του 2026, έναντι 3,4% του Μαρτίου.
Οι συνθήκες αυτές αποτυπώνονται και στους διαγωνισμούς με το ποσοστό εκπτώσεων να έχει κινηθεί ανοδικά, κάτι που αποδίδεται στην εντεινόμενη ανησυχία του κλάδου. Βάσει των στοιχείων που παρουσιάστηκαν, το μέσο ποσοστό εκπτώσεων στις δημοπρασίες έργων του 2025 ανήλθε σε 30% έναντι μέσου ποσοστού εκπτώσεων ύψους 22% των ετών 2024 και 2023. Αν και όπως ειπώθηκε στη συνέλευση, προσφάτως υπήρξε μερική επίλυση του οξύτατου προβλήματος του κόστους με το άρθρο 113 του Ν.5290/2026, σύμφωνα με το οποίο οι συντελεστές αναθεώρησης που είχαν εκδοθεί για το 2021 και για το Α΄ τρίμηνο του 2022 κατέστησαν οριστικοί και ισχύουν για όλες τις συμβάσεις μέχρι τη θέσπιση νέου συστήματος αναθεώρησης, ο Σύνδεσμος προσβλέπει στο επόμενο βήμα της ενεργοποίησης της «Εταιρείας Προδιαγραφών και Τιμολόγησης
Τεχνικών Έργων και Μελετών», σύμφωνα με την Κ.Υ.Α. που έχει εκδοθεί από το 2022». Ο ΣΑΤΕ επανέφερε επίσης το ζήτημα των μητρώων εργοληπτικών επιχειρήσεων, επισημαίνοντας ότι εξακολουθούν να υπάρχουν καθυστερήσεις και τεχνικά προβλήματα που επηρεάζουν την επαναξιολόγηση των εταιρειών.
Περισσότερες ειδήσεις
Παρευξείνια Τράπεζα: «Ψήφος» εμπιστοσύνης στη φερεγγυότητα της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ
Κυριαρχία ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και στην επόμενη γενιά έργων υποδομής σε Ελλάδα, Βαλκάνια, Ουκρανία
