Στην πρώτη εκταμίευση ύψους 3,2 δισ. ευρώ προς την Ουκρανία, προχώρησε η Ευρωπαϊκή Ένωση, στο πλαίσιο του νέου χρηματοδοτικού μηχανισμού συνολικού ύψους 90 δισ. ευρώ, με στόχο την κάλυψη των δημοσιονομικών αναγκών της χώρας και τη διατήρηση της οικονομικής της σταθερότητας εν μέσω του πολέμου. Παράλληλα, η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen προανήγγειλε ότι τις επόμενες ημέρες θα παρουσιαστεί δεύτερη εκταμίευση περίπου 6 δισ. ευρώ, η οποία θα κατευθυνθεί στην παραγωγή ουκρανικών drones.
Η ανακοίνωση έγινε από την Ursula von der Leyen κατά τη διάρκεια της Ukraine Recovery Conference στο Γκντανσκ της Πολωνίας, παρουσία της πρωθυπουργού της Ουκρανίας Yulia Svyrydenko.
«Σήμερα μεταφέρουμε την πρώτη δόση αυτού του δανείου, ύψους ακριβώς 3,2 δισ. ευρώ σε μακροοικονομική χρηματοδοτική βοήθεια. Πρόκειται για έμπρακτη αλληλεγγύη και απόδειξη ότι η στήριξη της Ευρώπης προς την Ουκρανία θα συνεχιστεί», δήλωσε η Πρόεδρος της Επιτροπής.
Η πρώτη πληρωμή σηματοδοτεί την ολοκλήρωση μιας πολύμηνης πολιτικής διαδικασίας που ξεκίνησε τον περασμένο Δεκέμβριο, όταν οι 27 ηγέτες της ΕΕ συμφώνησαν στη δημιουργία του έκτακτου χρηματοδοτικού μηχανισμού.
Αρχικός στόχος ήταν η αξιοποίηση των δεσμευμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, ωστόσο το σχέδιο εγκαταλείφθηκε την τελευταία στιγμή. Ως εναλλακτική λύση, η Ένωση επέλεξε την έκδοση κοινού ευρωπαϊκού χρέους για τη χρηματοδότηση του δανείου των 90 δισ. ευρώ.
Από το σχήμα εξαιρέθηκαν, μετά από σχετικές διαπραγματεύσεις, η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Τσεχία.
Η διαδικασία καθυστέρησε επιπλέον όταν, στα τέλη Φεβρουαρίου, ο τότε πρωθυπουργός της Ουγγαρίας Viktor Orbán άσκησε βέτο στην τελική νομοθετική πράξη, επικαλούμενος ξεχωριστή διαφωνία με την Ουκρανία σχετικά με τον πετρελαιαγωγό Druzhba. Το αδιέξοδο επιλύθηκε τελικά στα τέλη Απριλίου, ανοίγοντας τον δρόμο για την έναρξη των πληρωμών.
Η εκταμίευση των 3,2 δισ. ευρώ αποτελεί την πρώτη μιας σειράς πληρωμών που θα πραγματοποιηθούν σταδιακά έως το τέλος του έτους.
Για το 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προβλέψει συνολική χρηματοδότηση 45 δισ. ευρώ, εκ των οποίων:
Τα υπόλοιπα 45 δισ. ευρώ προβλέπεται να διατεθούν το 2027, καλύπτοντας περίπου τα δύο τρίτα των χρηματοδοτικών αναγκών της Ουκρανίας, ενώ το υπόλοιπο ένα τρίτο αναμένεται να προέλθει από άλλους δυτικούς συμμάχους. Οι ΗΠΑ δεν αναμένεται να συμμετάσχουν στη συγκεκριμένη χρηματοδότηση.
Η οικονομική βοήθεια δεν θα παρέχεται άνευ όρων. Οι εκταμιεύσεις θα εξαρτώνται από την πρόοδο των μεταρρυθμίσεων που εφαρμόζει το Κίεβο, ενώ τυχόν οπισθοχώρηση στην καταπολέμηση της διαφθοράς μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε προσωρινή αναστολή των πληρωμών.
Παράλληλα, το στρατιωτικό σκέλος του προγράμματος θα συνοδεύεται από προϋποθέσεις ώστε οι προμήθειες να ευνοούν ευρωπαϊκά οπλικά συστήματα και πυρομαχικά («Made in Europe»).
Ωστόσο, η επόμενη εκταμίευση των περίπου 6 δισ. ευρώ για την παραγωγή drones θα αποτελέσει εξαίρεση, καθώς η Ουκρανία εξακολουθεί να χρειάζεται ορισμένα εξαρτήματα που εισάγονται από την Κίνα για την κατασκευή των χαμηλού κόστους μη επανδρωμένων αεροσκαφών της.
Παράλληλα, το Κίεβο συνεχίζει να εξετάζει τρόπους προμήθειας αμερικανικών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας Patriot, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει αποσαφηνιστεί αν θα χρησιμοποιηθούν ευρωπαϊκά κονδύλια για τον σκοπό αυτό.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τα 24 κράτη-μέλη που συμμετέχουν στον κοινό δανεισμό θα καταβάλλουν περίπου 3 δισ. ευρώ ετησίως σε τόκους.
Η Ουκρανία θα κληθεί να αποπληρώσει το δάνειο των 90 δισ. ευρώ μόνο εφόσον η Ρωσία συμφωνήσει μελλοντικά στην καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων, κάτι που η Μόσχα έχει μέχρι σήμερα απορρίψει κατηγορηματικά.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιμένει ότι διατηρεί το δικαίωμα να αξιοποιήσει τα περίπου 210 δισ. ευρώ σε δεσμευμένα αποθεματικά της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας, εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία για αποζημιώσεις.
Περισσότερες ειδήσεις
Ρωσία: Εισάγει καύσιμα δια θαλάσσης για να καλύψει τα κενά στην τροφοδοσία
Βρετανία: Παροχή 150.000 drones στην Ουκρανία στο πλαίσιο πακέτου 996 εκατ. δολ.
