Το κινητό έχει γίνει προέκταση του χεριού για εκατομμύρια ανθρώπους, με το ατελείωτο scroll να έχει γίνει για τους περισσότερους καθημερινή συνήθεια, σε βαθμό εθισμού. Η Ιταλία αποφάσισε ότι ήρθε η ώρα για… «ψηφιακή αποτοξίνωση», ανοίγοντας το πρώτο κέντρο απεξάρτησης από τα social media, με στόχο να βοηθήσει κυρίως παιδιά και νέους να ξαναβρούν ισορροπία μακριά από τις οθόνες.
Το «Discover – Out of the shell», που θα λειτουργήσει στη Φλωρεντία μετά το καλοκαίρι, αποτελεί την πρώτη οργανωμένη δομή στην Ιταλία αφιερωμένη στην πρόληψη και την υποστήριξη νέων που αντιμετωπίζουν προβλήματα από την υπερβολική χρήση κοινωνικών δικτύων, οθονών και ψηφιακών τεχνολογιών.
Πρόκειται για πρωτοβουλία της ASL Toscana Centro, του Δήμου Φλωρεντίας και του συνεταιρισμού Retesviluppo, με στόχο όχι μόνο την υποστήριξη των νέων, αλλά και την εκπαίδευση γονέων, εκπαιδευτικών και της ευρύτερης κοινότητας.

Σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες που επιλέγουν περιοριστικά μέτρα για τη χρήση των social media από ανηλίκους, το ιταλικό μοντέλο βασίζεται κυρίως στην πρόληψη και την εκπαίδευση.
Η αρμόδια αντιδήμαρχος Πολιτικών Νεολαίας της Φλωρεντίας, Letizia Perini, υπογράμμισε ότι οι ψηφιακές τεχνολογίες αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της καθημερινότητας των νέων και προσφέρουν σημαντικές ευκαιρίες. Όπως ανέφερε, η πρόκληση είναι να αποκτήσουν οι νέοι μια πιο συνειδητή σχέση με την τεχνολογία, διατηρώντας ισορροπία ανάμεσα στον χρόνο που περνούν στο διαδίκτυο και στις διαπροσωπικές σχέσεις, τον αθλητισμό, τον πολιτισμό και τις κοινές δραστηριότητες.
Το νέο κέντρο θα υποδέχεται παιδιά, εφήβους και νέους ηλικίας 10 έως 25 ετών, παρέχοντας:
Η πρόεδρος της Retesviluppo, Ester Macrì, περιγράφει το εγχείρημα ως μια διαφορετική φιλοσοφία αντιμετώπισης του προβλήματος.
Όπως εξηγεί, το κέντρο δεν θα επιδιώξει απλώς να επιβάλει περιορισμούς στις οθόνες, αλλά θα στηριχθεί σε δύο βασικούς άξονες: την καθοδηγούμενη αποσύνδεση (guided disconnection) και την ενίσχυση της συνειδητής χρήσης της τεχνολογίας, ώστε οι νέοι να μετατραπούν από παθητικοί καταναλωτές ψηφιακού περιεχομένου σε ενεργούς διαχειριστές του χρόνου τους.
Παράλληλα, σε περιπτώσεις σοβαρότερων προβλημάτων, όπως κοινωνική απομόνωση, έντονη απόσυρση ή ψυχολογική δυσφορία, θα υπάρχει συνεργασία με τις εξειδικευμένες υπηρεσίες υγείας της περιφέρειας της Τοσκάνης.
Η δημιουργία του κέντρου συμπίπτει με ένα ευρύτερο κύμα παρεμβάσεων για την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο.
Η Γαλλία έγινε πρόσφατα η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που απαγορεύει τη χρήση social media από παιδιά κάτω των 15 ετών, με το νέο πλαίσιο να τίθεται σε εφαρμογή από τον Σεπτέμβριο.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο εξετάζεται η εφαρμογή νυχτερινής απαγόρευσης πρόσβασης στα social media για εφήβους 16 και 17 ετών, ενώ περιορισμούς ή αυστηρότερους κανόνες επεξεργάζονται επίσης η Ελλάδα, η Ισπανία, η Σουηδία και η Σλοβενία.
Παράλληλα, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει εκφράσει τη στήριξή της σε πρωτοβουλίες που ενισχύουν την προστασία των ανηλίκων στο ψηφιακό περιβάλλον, καθώς αυξάνονται οι ανησυχίες για τον διαδικτυακό εκφοβισμό, την υπερβολική χρήση των πλατφορμών και την έκθεση των παιδιών σε επιβλαβές περιεχόμενο.
Οι εμπνευστές του «Discover» εκτιμούν ότι η αντιμετώπιση του ψηφιακού εθισμού δεν μπορεί να βασιστεί αποκλειστικά σε απαγορεύσεις, αλλά απαιτεί διαρκή εκπαίδευση, συμμετοχή της οικογένειας και ενίσχυση της κοινωνικής ζωής εκτός οθόνης.
Στόχος του νέου κέντρου είναι να λειτουργήσει ως σημείο αναφοράς για την τοπική κοινωνία, συνδυάζοντας δράσεις πρόληψης, ενημέρωσης και έγκαιρης παρέμβασης, σε μια περίοδο όπου η ψυχική υγεία των νέων και η σχέση τους με τις ψηφιακές πλατφόρμες βρίσκονται όλο και περισσότερο στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης.
Περισσότερες ειδήσεις
Η Ευρώπη πιέζει τη Meta: «Κόψτε» τις λειτουργίες που κρατούν τους χρήστες κολλημένους
Επιστροφή στο 2006: Η γενιά του TikTok δοκιμάζει τη ζωή χωρίς smartphone και… παθαίνει σοκ!