Σχέδιο αποκλιμάκωσης διάρκειας 48 ωρών, που προβλέπει την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν και την αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων με αντάλλαγμα την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, βρίσκεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, με διαμεσολαβητή το Κατάρ.
Σύμφωνα με το Axios, η πρόταση περιλαμβάνει αμοιβαίες κινήσεις μέσα σε δύο ημέρες, με στόχο την αποφυγή νέας στρατιωτικής σύγκρουσης και την επανέναρξη των συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Η διπλωματική κινητικότητα συνεχίστηκε την Παρασκευή (6/11), με τηλεφωνική επικοινωνία του Αμερικανού προέδρου Donald Trump και του εμίρη του Κατάρ, Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani. Σύμφωνα με την Ντόχα, οι δύο ηγέτες συζήτησαν τις προσπάθειες επίτευξης συνολικής συμφωνίας, με ιδιαίτερη έμφαση στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και του ενεργειακού εφοδιασμού.
Κατά την πρώτη ημέρα, οι ΗΠΑ θα προχωρούσαν στην άρση του ναυτικού αποκλεισμού και στην αποδέσμευση μέρους των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων. Σε αντάλλαγμα, η Τεχεράνη θα καλούσε επισήμως επιθεωρητές του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA) να επισκεφθούν πυρηνικές εγκαταστάσεις που έχουν υποστεί βομβαρδισμούς.
Τη δεύτερη ημέρα προβλέπεται η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ για τη ναυσιπλοΐα και, στη συνέχεια, η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, με επίκεντρο τα αποθέματα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού.
Ωστόσο, συμφωνία δεν έχει επιτευχθεί. Σύμφωνα με το Reuters, το Ιράν έχει ήδη διαβιβάσει πυρηνική πρόταση στις ΗΠΑ μέσω Κατάρ, αλλά θέτει επτά προϋποθέσεις για την έναρξη συνομιλιών. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η άρση αμερικανικών κυρώσεων, η αποδέσμευση κεφαλαίων και η καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων.
Από την πλευρά του, ο Trump εξετάζει τις επιλογές νέων στρατιωτικών πληγμάτων, συνέχισης της οικονομικής πίεσης ή επίτευξης συμφωνίας με την Τεχεράνη, σύμφωνα με το Axios.
Το διακύβευμα ξεπερνά τις σχέσεις ΗΠΑ–Ιράν, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες διόδους μεταφοράς πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA), το 2025 διέρχονταν από τα Στενά περίπου 20 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως, ποσότητα που αντιστοιχούσε στο 25% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου.
Παράλληλα, από τη συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδο πραγματοποιούνταν περίπου 19% των παγκόσμιων εξαγωγών LNG, με το Κατάρ να διοχετεύει μέσω αυτής περίπου 93% των εξαγωγών του.
Η αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας αποτελεί, επομένως, κρίσιμο παράγοντα για την ομαλοποίηση των ενεργειακών ροών, ενώ ενδεχόμενη νέα στρατιωτική κλιμάκωση διατηρεί τον κίνδυνο περαιτέρω αναταράξεων στις διεθνείς αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Περισσότερες ειδήσεις
ΗΑΕ: Σταμάτησε η διαρροή πετρελαίου – Τι ανακοινώθηκε για το πόσιμο νερό
Πετρέλαιο: Υποχωρούν οι τιμές εν μέσω των ελπίδων για συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν