Μια ιδιαίτερα επικίνδυνη μορφή απάτης εξαπλώνεται στην αγορά ακινήτων των ΗΠΑ: επιτήδειοι παριστάνουν τους νόμιμους ιδιοκτήτες και επιχειρούν να πουλήσουν σπίτια, οικόπεδα και άλλες ιδιοκτησίες που… δεν τους ανήκουν!
Τα περιστατικά αυξάνονται με μεγάλη ταχύτητα. Σύμφωνα με νέα έρευνα της American Land Title Association (ALTA) που αναλύει το Realtor.com, το 59% των εταιρειών που ασχολούνται με τον έλεγχο τίτλων ιδιοκτησίας δήλωσε ότι αντιμετώπισε τουλάχιστον μία απόπειρα πλαστοπροσωπίας πωλητή κατά το προηγούμενο ημερολογιακό έτος.
Το αντίστοιχο ποσοστό στην έρευνα του 2024 ήταν μόλις 28%, γεγονός που σημαίνει ότι η συχνότητα με την οποία οι επιχειρήσεις συναντούν τέτοιες περιπτώσεις έχει υπερδιπλασιαστεί.
Ακόμη πιο ενδεικτικό είναι ότι σχεδόν μία στις τέσσερις εταιρείες (23%) ανέφερε πως είχε βρεθεί αντιμέτωπη με τουλάχιστον τρεις απόπειρες μέσα στον μόλις έναν μήνα πριν από τη διεξαγωγή της νέας έρευνας. Δύο χρόνια νωρίτερα το αντίστοιχο ποσοστό ήταν μόλις 4%.
Η απάτη βασίζεται στην πλαστοπροσωπία του πραγματικού ιδιοκτήτη. Οι δράστες συγκεντρώνουν προσωπικά δεδομένα, εμφανίζονται σε μεσίτες και άλλους επαγγελματίες ως οι νόμιμοι κύριοι του ακινήτου και επιχειρούν να ολοκληρώσουν την πώληση ώστε να εισπράξουν οι ίδιοι το τίμημα. Η αναζήτηση πιθανών στόχων δεν είναι ιδιαίτερα δύσκολη, καθώς μεγάλο μέρος των στοιχείων για τα ακίνητα στις ΗΠΑ βρίσκεται σε δημόσια ηλεκτρονικά αρχεία.
Το FBI έχει προειδοποιήσει ότι οι απατεώνες αναζητούν κυρίως κενά οικόπεδα και ακίνητα χωρίς στεγαστικό δάνειο ή άλλα βάρη, καθώς η συναλλαγή μπορεί να προχωρήσει χωρίς να εμπλακεί τράπεζα και χωρίς ο πραγματικός ιδιοκτήτης να αντιληφθεί άμεσα τι συμβαίνει.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο νόμιμος ιδιοκτήτης μαθαίνει ότι το ακίνητό του πουλήθηκε ή βρίσκεται σε διαδικασία πώλησης μόνο αφού η διαδικασία έχει ήδη προχωρήσει σημαντικά. Οι δράστες μπορούν να χρησιμοποιήσουν πραγματικά στοιχεία ταυτότητας του ιδιοκτήτη, ακόμη και γνήσια στοιχεία συμβολαιογράφων ή άλλων επαγγελματιών χωρίς τη γνώση τους, δημιουργώντας μία εικόνα απολύτως νόμιμης συναλλαγής.
Τα κενά οικόπεδα παραμένουν ο συχνότερος στόχος. Το 82% των συμμετεχόντων στην έρευνα της ALTA τα ανέφερε ως την κατηγορία ακινήτων που εμφανίζεται συχνότερα σε τέτοιες υποθέσεις.
Παράλληλα, το 72% δήλωσε ότι συναντά συχνά περιπτώσεις στις οποίες ο ιδιοκτήτης κατοικεί μακριά από το ακίνητο, ενώ το 68% ανέφερε ακίνητα που έχουν εξοφληθεί πλήρως και δεν φέρουν οικονομικά βάρη.
Τα ποσοστά αυτά δεν σημαίνουν ότι το 68% των ακινήτων χωρίς δάνειο αποτελεί στόχο απάτης. Καταγράφουν απλώς τα χαρακτηριστικά που συναντούν συχνότερα οι επαγγελματίες στις περιπτώσεις που εξετάζουν.
Το πεδίο δράσης των απατεώνων, πάντως, διευρύνεται. Το ποσοστό των επαγγελματιών που ανέφερε ότι κύριες κατοικίες εμφανίζονται σχετικά συχνά ως στόχοι αυξήθηκε κατά 13 ποσοστιαίες μονάδες από το 2024, στο 25%. Ανοδικά κινήθηκαν επίσης οι αναφορές σε εξοχικά, ακίνητα προς ενοικίαση και αγροτικές εκτάσεις.
Οι μέθοδοι γίνονται παράλληλα πιο σύνθετες. Το 87% των συμμετεχόντων στην έρευνα ανέφερε ότι οι απατεώνες χρησιμοποιούν συχνά πλαστά ή παραποιημένα στοιχεία επικοινωνίας, ώστε να εμφανίζονται ως οι πραγματικοί ιδιοκτήτες.
Το 70% είχε συναντήσει περιπτώσεις στις οποίες οι δράστες γνώριζαν την ημερομηνία γέννησης του ιδιοκτήτη, το 60% περιπτώσεις όπου είχαν στην κατοχή τους οικονομικά στοιχεία και το 55% περιπτώσεις χρήσης αριθμών κοινωνικής ασφάλισης.
Στο παιχνίδι έχει μπει πλέον και η τεχνητή νοημοσύνη. Το 58% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι συνθετικές εικόνες ή φωνές που δημιουργούνται με τεχνητή νοημοσύνη εμφανίζονται τουλάχιστον σχετικά συχνά σε απόπειρες πλαστοπροσωπίας. Η ALTA έθεσε πάντως σχετικό ερώτημα για πρώτη φορά φέτος, επομένως δεν μπορεί ακόμη να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα για το πόσο γρήγορα αυξάνεται η συγκεκριμένη μέθοδος.
Όταν η απάτη ολοκληρωθεί, η σύλληψη των δραστών δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το ακίνητο ή τα χρήματα θα επιστρέψουν εύκολα στον πραγματικό ιδιοκτήτη. Μεταξύ των επιχειρήσεων που εντόπισαν τουλάχιστον μία απόπειρα πλαστοπροσωπίας πωλητή, το 25% ανέφερε επίσης ότι χρειάστηκε να καταβληθεί αποζημίωση που συνδεόταν με τέτοια υπόθεση.
Από όσους γνωστοποίησαν το μέσο ύψος των σχετικών απαιτήσεων, οι μισοί ανέφεραν ποσά που ξεπερνούσαν τα 100.000 δολάρια.
Το FBI δεν καταγράφει ξεχωριστά τις οικονομικές απώλειες αυτής της συγκεκριμένης μορφής απάτης. Ωστόσο, από το 2019 έως το 2023, συνολικά 2.301 θύματα σε Μέιν, Μασαχουσέτη, Νιου Χάμσαϊρ και Ρόουντ Άιλαντ ανέφεραν ζημιές άνω των 61,5 εκατ. δολαρίων από την ευρύτερη κατηγορία απάτης σε συναλλαγές ακινήτων.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο όταν η πώληση έχει ήδη ολοκληρωθεί, καθώς μπορεί να δημιουργηθούν αντικρουόμενες αξιώσεις ανάμεσα στον πραγματικό ιδιοκτήτη και σε έναν ανυποψίαστο αγοραστή που πίστευε ότι συμμετείχε σε νόμιμη συναλλαγή.
Το FBI συνιστά στους ιδιοκτήτες να ελέγχουν τακτικά τα δημόσια αρχεία που αφορούν την περιουσία τους και, όπου υπάρχει αυτή η δυνατότητα, να ενεργοποιούν υπηρεσίες ειδοποίησης όταν καταχωρίζεται κάποια νέα πράξη ή μεταβολή πάνω στο ακίνητό τους.
Για κενά ακίνητα ή οικόπεδα προτείνεται επίσης η δημιουργία ηλεκτρονικών ειδοποιήσεων για τη διεύθυνση της ιδιοκτησίας και η προσοχή σε απρόσμενες αλλαγές σε φόρους, λογαριασμούς κοινής ωφέλειας ή άλλα στοιχεία.
Τα μέτρα αυτά δεν μπορούν να εμποδίσουν από μόνα τους έναν απατεώνα να επιχειρήσει την πλαστοπροσωπία. Μπορούν, όμως, να αυξήσουν σημαντικά τις πιθανότητες ο πραγματικός ιδιοκτήτης να αντιληφθεί την ύποπτη δραστηριότητα πριν ένα ακίνητο που δεν έχει βγάλει ποτέ προς πώληση καταλήξει να αποκτήσει πραγματικό αγοραστή.
Περισσότερες ειδήσεις
