Ο δρόμος για την προώθηση της μεγάλης ανάπλασης στον Φαληρικό Όρμο φαίνεται να ανοίγει εκ νέου, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, το Συμβούλιο της Επικρατείας δίνει το «πράσινο φως» για τη συνέχιση της διαδικασίας υλοποίησης του Μητροπολιτικού Πάρκου «Αέναον».
Συγκεκριμένα, οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο προσανατολίζεται στην απόρριψη της προσφυγής που είχε καταθέσει η κοινοπραξία AKTOR – Τομή, εξέλιξη που απομακρύνει ένα κρίσιμο εμπόδιο για την πορεία του έργου.
Η υπόθεση είχε συζητηθεί στο Δ΄ Τμήμα του ΣτΕ στις αρχές Μαρτίου και, παρότι η απόφαση δεν έχει ακόμη επισήμως δημοσιευθεί, η κατεύθυνση που διαφαίνεται δημιουργεί προϋποθέσεις επιτάχυνσης των διαδικασιών. Το ενδιαφέρον πλέον στρέφεται στην τυπική ολοκλήρωση της απόφασης, που θα «κλειδώσει» και θεσμικά την εξέλιξη αυτή.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη ότι το έργο είχε περάσει από διαδοχικά στάδια ενστάσεων και προσφυγών. Αρχικά, η ίδια κοινοπραξία είχε προσφύγει στην ΕΑΔΗΣΥ κατά των όρων του διαγωνισμού, οδηγώντας σε προσωρινό «πάγωμα» της διαδικασίας.
Μετά την απόρριψη της προσφυγής, η Περιφέρεια Αττικής προχώρησε στην ανάδειξη προσωρινού αναδόχου. Τη θέση αυτή κατέλαβε η κοινοπραξία ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – METKA – Ηλιοχώρα – ΕΛΕΜΚΑ, με έκπτωση 5,5%. Στη συνέχεια, η διαδικασία επανήλθε σε εκκρεμότητα μετά από νέα προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας, η οποία πλέον φαίνεται να οδηγείται προς επίλυση.
Με την εκκρεμότητα στο ΣτΕ να βαίνει προς διευθέτηση, το έργο εισέρχεται στο επόμενο κρίσιμο στάδιο: τον προσυμβατικό έλεγχο νομιμότητας από το Ελεγκτικό Συνέδριο, ο οποίος αποτελεί προϋπόθεση για την υπογραφή της σύμβασης.
Εφόσον η διαδικασία ολοκληρωθεί χωρίς εμπλοκές, θα ακολουθήσει η υπογραφή με τον ανάδοχο και η έναρξη των εργασιών. Παρότι δεν υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα, η πορεία θεωρείται πλέον πιο «στρωμένη», με το βασικό νομικό εμπόδιο να απομακρύνεται
Παρά τη θετική συγκυρία, το ζήτημα του χρόνου παραμένει κρίσιμο. Δέκα χρόνια μετά τη δημοπράτηση της πρώτης φάσης, η περιοχή εξακολουθεί να βρίσκεται σε κατάσταση ημιτελούς εργοταξίου, επηρεάζοντας τις γειτονικές περιοχές της Καλλιθέας και των Τζιτζιφιών.
Το βασικό ερώτημα είναι κατά πόσο η ολοκλήρωση της ανάπλασης μπορεί να χωρέσει εντός του υφιστάμενου χρηματοδοτικού πλαισίου του ΕΣΠΑ 2021–2027. Αν και υπάρχουν δυνατότητες χρονικής επέκτασης, η εμπειρία δείχνει ότι τέτοια έργα συχνά υπερβαίνουν τα αρχικά χρονοδιαγράμματα, γεγονός που δημιουργεί ανησυχία για τη διασφάλιση της χρηματοδότησης.
Η υπόθεση του Φαληρικού Όρμου έχει ιστορία δεκαετιών. Από τη δεκαετία του 1960, όταν υπήρξαν τα πρώτα σχέδια για τη μετατροπή της περιοχής σε «επιθαλάσσια πύλη» της Αθήνας, μέχρι σήμερα, οι περισσότερες παρεμβάσεις έμειναν ημιτελείς ή δεν υλοποιήθηκαν ποτέ.
Οι μεγάλες τεχνικές παρεμβάσεις, όπως η διευθέτηση του Κηφισού και η κατασκευή της λεωφόρου Ποσειδώνος, οδήγησαν τελικά στην αποκοπή της πόλης από τη θάλασσα, δημιουργώντας ένα «τείχος» που επιδείνωσε και τα πλημμυρικά φαινόμενα.
Ακόμη και οι Ολυμπιακοί Αγώνες 2004, που επανέφεραν την περιοχή στο προσκήνιο, δεν κατάφεραν να αφήσουν μια ολοκληρωμένη κληρονομιά ανάπλασης.Η σημερινή εκδοχή του έργου επανασχεδιάστηκε τα τελευταία χρόνια ώστε να ανταποκρίνεται σε σύγχρονες αστικές και περιβαλλοντικές απαιτήσεις και να ενταχθεί στο πλαίσιο του «Νέου Ευρωπαϊκού Bauhaus». Μέσω αυτής της διαδικασίας εξασφαλίστηκε χρηματοδότηση περίπου 320 εκατ. ευρώ, με σημαντική συμμετοχή ευρωπαϊκών πόρων.
Το έργο χωρίστηκε σε φάσεις, με την πρώτη να περιλαμβάνει βασικές υποδομές, όπως τη μετατόπιση και κάλυψη τμημάτων της λεωφόρου Ποσειδώνος, και τη δεύτερη να αφορά την πλήρη διαμόρφωση του μητροπολιτικού πάρκου.
Η ανάπλαση προβλέπει τη δημιουργία ενός εκτεταμένου μητροπολιτικού πάρκου, που θα λειτουργεί ως πνεύμονας πρασίνου και χώρος αναψυχής για την ευρύτερη μητροπολιτική περιοχή. Κεντρικός στόχος είναι η επανασύνδεση της πόλης με το θαλάσσιο μέτωπο.
Η σύνδεση με τις γειτονικές περιοχές θα επιτυγχάνεται μέσω δύο πεζογέφυρων πάνω από τη λεωφόρο Ποσειδώνος και δύο μεγάλων «λόφων» που θα καλύπτουν τμήματα της λεωφόρου, δημιουργώντας μια ενιαία επιφάνεια πρασίνου. Ο χώρος οργανώνεται σε θεματικούς άξονες που σχετίζονται με τη φύση, τον πολιτισμό, τον αθλητισμό και τον ναυταθλητισμό, ενώ προβλέπονται και υποστηρικτικές υποδομές.
Παράλληλα, υφιστάμενες εγκαταστάσεις, όπως το ολυμπιακό γήπεδο μπιτς βόλεϊ, θα μετατραπούν σε πολυχώρους εκδηλώσεων, ενώ θα αναπτυχθεί και δίκτυο προβλητών και παράκτιων διαμορφώσεων που θα ενισχύσουν τη σχέση της περιοχής με τη θάλασσα.
Παρά τη θετική εξέλιξη σε θεσμικό επίπεδο, το μεγάλο στοίχημα παραμένει η υλοποίηση. Η εμπειρία των τελευταίων δεκαετιών δείχνει ότι η ανάπλαση του Φαληρικού Όρμου αποτελεί ένα από τα πιο δύσκολα εγχειρήματα αστικής ανάπτυξης στη χώρα.
Το επόμενο διάστημα θα αποδείξει αν η νέα αυτή φάση θα καταφέρει να μετατρέψει ένα έργο που για χρόνια χαρακτηριζόταν από καθυστερήσεις και ασυνέχειες σε μια ολοκληρωμένη παρέμβαση που θα αλλάξει ουσιαστικά τον χάρτη της παραλιακής Αθήνας.
Περισσότερες ειδήσεις
Απορρίφθηκε η προσφυγή της κοινοπραξίας Aktor – Τομή για το Μητροπολιτικό Πάρκο Φαλήρου
Ν. Χαρδαλιάς για μητροπολιτικό πάρκο στον φαληρικό όρμο: Έργο που ενώνει τους πολίτες της Αττικής με τη θάλασσα, μετά από 60 χρόνια
