Η υπόθεση της εγκατάστασης ραντάρ στον λόφο Παπούρα, στην περιοχή του Καστελίου Ηρακλείου, εισέρχεται πλέον σε κρίσιμη φάση, καθώς συζητήθηκε στο Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) η προσφυγή που έχουν καταθέσει τοπικοί φορείς, αρχαιολόγοι και επιστημονικοί οργανισμοί.
Το ανώτατο διοικητικό δικαστήριο καλείται ουσιαστικά να αποφασίσει εάν ο σχεδιασμός για την εγκατάσταση του ραντάρ μπορεί να προχωρήσει στη συγκεκριμένη θέση ή αν θα πρέπει να αναζητηθεί εναλλακτική χωροθέτηση, λόγω της εγγύτητάς του με σημαντικό μινωικό μνημείο.
Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε χθες (4/3) στο Αρσάκειο Μέγαρο στην Αθήνα και σηματοδότησε την έναρξη της ουσιαστικής δικαστικής εξέτασης της υπόθεσης.
Μετά την ακροαματική διαδικασία, το ΣτΕ έδωσε προθεσμία έως τις 18 Μαρτίου σε όλες τις πλευρές για να καταθέσουν τα υπομνήματά τους, δηλαδή αναλυτικά γραπτά κείμενα με τα επιχειρήματα και τα στοιχεία που στηρίζουν τις θέσεις τους.
Τα υπομνήματα αυτά θα εξεταστούν από τα μέλη του δικαστηρίου πριν προχωρήσει η διαδικασία λήψης απόφασης. Όπως εκτιμάται, η τελική κρίση δεν αναμένεται άμεσα και οι εξελίξεις πιθανότατα θα φανούν από τον Απρίλιο και μετά.
Στην καρδιά της διαμάχης βρίσκεται η χωροθέτηση ενός ραντάρ που αποτελεί βασική υποδομή για τη λειτουργία του νέου διεθνούς αεροδρομίου στο Καστέλι Ηρακλείου.
Το νέο αεροδρόμιο βρίσκεται ήδη υπό κατασκευή και προορίζεται να αντικαταστήσει το υφιστάμενο αεροδρόμιο «Νίκος Καζαντζάκης» στο Ηράκλειο. Τα συστήματα αεροναυτιλίας, στα οποία περιλαμβάνεται και το ραντάρ, είναι απαραίτητα για τον έλεγχο της εναέριας κυκλοφορίας και τη συνολική ασφάλεια των πτήσεων. Χωρίς αυτά τα συστήματα, ένα αεροδρόμιο δεν μπορεί να λειτουργήσει κανονικά.
Το ζήτημα προκύπτει από τη συγκεκριμένη θέση που έχει επιλεγεί για την εγκατάσταση του ραντάρ, καθώς βρίσκεται κοντά στον λόφο Παπούρα, όπου έχει εντοπιστεί σημαντικό μινωικό αρχαιολογικό εύρημα.
Η εγγύτητα του τεχνικού έργου με τον αρχαιολογικό χώρο έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από αρχαιολόγους, επιστήμονες και τοπικούς φορείς, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η εγκατάσταση του ραντάρ μπορεί να επηρεάσει την προστασία και την ακεραιότητα του μνημείου.
Την προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας έχουν καταθέσει ο δήμος Μινώα Πεδιάδας, κάτοικοι της περιοχής, ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων, ο Σύλλογος Εκτάκτων Αρχαιολόγων, φορείς της Κρήτης, πανεπιστημιακά ιδρύματα και μέλη της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας.
Οι προσφεύγοντες ζητούν να ακυρωθεί η απόφαση των υπουργείων Πολιτισμού και Υποδομών – Μεταφορών που εγκρίνει την εγκατάσταση του ραντάρ στη συγκεκριμένη θέση και να εξεταστεί εναλλακτική λύση, ώστε να διασφαλιστεί η προστασία του μινωικού μνημείου.
Στη διαδικασία του ΣτΕ παρευρέθηκε και ο δήμαρχος Μινώα Πεδιάδας, Βασίλης Κεγκέρογλου, ο οποίος ανέφερε ότι οι δικηγόροι που χειρίζονται την υπόθεση παρουσίασαν στο δικαστήριο τις θέσεις του δήμου και των φορέων που ζητούν την αλλαγή της χωροθέτησης.
Όπως εξήγησε, το επόμενο βήμα είναι η κατάθεση των υπομνημάτων και στη συνέχεια η εξέταση της υπόθεσης από το Συμβούλιο των Προέδρων του ΣτΕ, διαδικασία που απαιτεί χρόνο.
Ο δήμος Μινώα Πεδιάδας αμφισβητεί έντονα τον ισχυρισμό του Υπουργείου Υποδομών ότι η συγκεκριμένη θέση αποτελεί τη μοναδική τεχνικά εφικτή λύση για την εγκατάσταση των συστημάτων αεροναυτιλίας.
Σύμφωνα με τη δημοτική αρχή, υπάρχουν τεκμηριωμένες εναλλακτικές επιλογές για την εγκατάσταση του ραντάρ σε άλλα σημεία της περιοχής.
Μάλιστα, όπως υποστηρίζει, σε συνεργασία με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο έχουν κατατεθεί συγκεκριμένες προτάσεις για άλλες τοποθεσίες που θα μπορούσαν να φιλοξενήσουν τις υποδομές αεροναυτιλίας χωρίς να επηρεάζεται ο αρχαιολογικός χώρος.
Ωστόσο, όπως καταγγέλλει ο δήμος, οι προτάσεις αυτές δεν εξετάστηκαν.
Η διαφωνία αυτή οδήγησε τον Δήμο Μινώα Πεδιάδας να προσφύγει στο ΣτΕ στις 15 Οκτωβρίου 2025, μετά τη δημοσιοποίηση απόφασης του Υπουργείου Υποδομών που προβλέπει την ταπείνωση του λόφου Παπούρα και την υλοποίηση έργων διαμόρφωσης για την εγκατάσταση των συστημάτων αεροναυτιλίας.
Σύμφωνα με τον δήμο, η απόφαση αυτή ελήφθη παρά το γεγονός ότι είχε προηγηθεί συμφωνία με την κυβέρνηση για την εξέταση εναλλακτικών λύσεων.
Η υπόθεση της Παπούρας αναδεικνύει τη δυσκολία εξισορρόπησης ανάμεσα στην υλοποίηση μεγάλων υποδομών και την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Από τη μία πλευρά βρίσκεται η ανάγκη να ολοκληρωθεί και να λειτουργήσει το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλι με όλες τις απαραίτητες τεχνικές υποδομές. Από την άλλη πλευρά βρίσκεται η υποχρέωση προστασίας ενός αρχαιολογικού χώρου με ιδιαίτερη ιστορική σημασία.
Με την προθεσμία για την κατάθεση των υπομνημάτων να λήγει στις 18 Μαρτίου, η υπόθεση οδηγείται πλέον στο επόμενο στάδιο της δικαστικής διαδικασίας.
Η τελική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας θα καθορίσει εάν ο σχεδιασμός για την εγκατάσταση του ραντάρ θα προχωρήσει όπως έχει ή αν θα χρειαστεί να αναζητηθεί διαφορετική λύση για τη χωροθέτηση των συστημάτων αεροναυτιλίας, ώστε να προστατευθεί το μινωικό μνημείο της Παπούρας.
Περισσότερες ειδήσεις
Προσφυγή κατοίκων Ηρακλείου στο ΣτΕ για τα ραδιοβοηθήματα του νέου αεροδρομίου στο Καστέλι
Σε χρηματοδοτικό κενό η ανάπτυξη σιδηρόδρομου στην Κρήτη – «Φρένο» από το ΥΠΟΜΕ στη σύνδεση με το νέο αεροδρόμιο