Από την αρχαιότητα μέχρι τη σύγχρονη επιστήμη, το σαφράν, γνωστό στην Ελλάδα και ως Κρόκος Κοζάνης, θεωρείται ένα από τα πιο πολύτιμα και ιδιαίτερα μπαχαρικά στον κόσμο. Εκτός από το έντονο άρωμα και το χαρακτηριστικό χρυσοκίτρινο χρώμα που χαρίζει σε φαγητά και ποτά, νέες επιστημονικές μελέτες δείχνουν ότι μπορεί να έχει σημαντικά οφέλη για την υγεία.
Οι αρχαίοι πολιτισμοί, από τον ελληνορωμαϊκό κόσμο μέχρι την Ινδία, χρησιμοποιούσαν το σαφράν όχι μόνο στη μαγειρική αλλά και ως φυσικό θεραπευτικό μέσο. Σήμερα, η επιστημονική έρευνα αρχίζει να επιβεβαιώνει ότι αυτή η πίστη δεν ήταν τυχαία: τα δραστικά συστατικά του μπαχαρικού φαίνεται να σχετίζονται με βελτίωση της διάθεσης, της καρδιαγγειακής υγείας και της ποιότητας του ύπνου.
Το σαφράν προέρχεται από το φυτό Crocus sativus, ένα μικρό μωβ λουλούδι που παράγει τρεις λεπτές κοκκινωπές ίνες (στίγματα). Αυτές οι ίνες συλλέγονται και αποξηραίνονται για να δημιουργηθεί το μπαχαρικό που χρησιμοποιείται στη μαγειρική.
Τα βασικά βιοδραστικά συστατικά του σαφράν είναι:
Αυτές οι ενώσεις δίνουν στο σαφράν το χαρακτηριστικό άρωμα και τη γεύση του, ενώ φαίνεται ότι ευθύνονται και για τα πιθανά οφέλη του για την υγεία.
Παρότι σήμερα η μεγαλύτερη παραγωγή προέρχεται από χώρες όπως το Ιράν, η Ινδία, το Αφγανιστάν και η Ισπανία, στην Ελλάδα ο Κρόκος Κοζάνης θεωρείται ένα από τα ποιοτικότερα σαφράν στον κόσμο.
Το σαφράν είναι γνωστό ως το ακριβότερο μπαχαρικό στον κόσμο, και ο λόγος βρίσκεται στον τρόπο παραγωγής του.
Η συγκομιδή γίνεται αποκλειστικά με το χέρι:
Αυτή η εξαιρετικά απαιτητική διαδικασία είναι που ανεβάζει την τιμή του προϊόντος.
Οι επιστήμονες εξετάζουν όλο και περισσότερο τις ιδιότητες του σαφράν και των δραστικών του συστατικών.
Μία μεγάλη ανάλυση περισσότερων από 30 κλινικών μελετών με πάνω από 1.600 συμμετέχοντες έδειξε ότι τα συμπληρώματα σαφράν μπορεί να συμβάλλουν σε μικρές βελτιώσεις:
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι το σαφράν μπορεί να υποστηρίζει την καρδιαγγειακή υγεία, χωρίς όμως να αντικαθιστά την ιατρική θεραπεία.
Ορισμένες επιστημονικές ανασκοπήσεις έχουν δείξει ότι το σαφράν μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση των συμπτωμάτων:
Σε ορισμένες κλινικές δοκιμές, τα αποτελέσματα ήταν συγκρίσιμα με αυτά αντικαταθλιπτικών φαρμάκων, αν και απαιτούνται περισσότερες μεγάλες μελέτες.
Οι ίδιες νευροχημικές οδοί που επηρεάζουν τη διάθεση σχετίζονται και με την προσοχή και τον έλεγχο παρορμήσεων, γεγονός που οδήγησε τους ερευνητές να εξετάσουν αν το σαφράν μπορεί να βοηθήσει και σε συμπτώματα ADHD.
Μελέτες δείχνουν ότι ένα εκχύλισμα σαφράν περίπου 28 mg ημερησίως για τέσσερις εβδομάδες μπορεί να βελτιώσει:
Ωστόσο τα δεδομένα προέρχονται από σχετικά μικρές μελέτες.
Ορισμένα στοιχεία δείχνουν ότι το σαφράν μπορεί να βοηθήσει στον έλεγχο της όρεξης και στη μείωση της περιμέτρου μέσης.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η επίδραση είναι μέτρια και δεν αντικαθιστά μια ισορροπημένη διατροφή και άσκηση.
Υπάρχουν ενδείξεις ότι η κροκίνη, μία από τις βασικές ενώσεις του σαφράν, μπορεί να βοηθήσει στην προστασία των κυττάρων του αμφιβληστροειδούς.
Μερικές μελέτες δείχνουν πιθανή βοήθεια στην εκφύλιση ωχράς κηλίδας, μια πάθηση που σχετίζεται με την ηλικία.
Το σαφράν φαίνεται επίσης να συμβάλλει στη μείωση συμπτωμάτων όπως:
Αν και τα αποτελέσματα θεωρούνται ενθαρρυντικά, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι χρειάζονται περισσότερες μελέτες.
Οι περισσότερες μελέτες χρησιμοποιούν εκχυλίσματα σαφράν και όχι τις ίνες που χρησιμοποιούνται στη μαγειρική.
Στις έρευνες, μια συνήθης δόση είναι περίπου 15–30 mg εκχυλίσματος ημερησίως.
Ωστόσο, οι διατροφολόγοι επισημαίνουν ότι η κατανάλωση σαφράν ή Κρόκου Κοζάνης στο φαγητό εξακολουθεί να συμβάλλει στην πρόσληψη αντιοξειδωτικών.
Τα καροτενοειδή του σαφράν βοηθούν:
Μερικοί από τους πιο γνωστούς τρόπους κατανάλωσης είναι:
Για καλύτερη απορρόφηση, οι ειδικοί προτείνουν να καταναλώνεται με τρόφιμα που περιέχουν λίπος, όπως ελαιόλαδο ή γαλακτοκομικά.
Περισσότερες ειδήσεις
Θέλετε επίπεδη κοιλιά χωρίς δίαιτα; Ξεκινήστε από αυτό το θρεπτικό συστατικό
Τρώμε πολύ περισσότερο αλάτι απ’ όσο νομίζουμε – Η «σιωπηλή» απειλή στο πιάτο μας
Τρώτε ξηρούς καρπούς; Δείτε ποιοι έχουν τα μεγαλύτερα οφέλη για την υγεία
