Με την Ευρώπη να βρίσκεται εκ νέου αντιμέτωπη με τον κίνδυνο ενεργειακής αστάθειας λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, η αυριανή (19/3) Σύνοδος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αποκτά σαφές οικονομικό αποτύπωμα, με αιχμή τις τιμές ενέργειας, την ανταγωνιστικότητα και την προστασία της αγοραστικής δύναμης.
Η ατζέντα της Συνόδου περιλαμβάνει το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, την κατάσταση στην Ουκρανία, τις εξελίξεις σε Ιράν και Μέση Ανατολή, καθώς και ζητήματα ασφάλειας και Μεταναστευτικού. Ωστόσο, στο επίκεντρο των παρεμβάσεων της ελληνικής πλευράς αναμένεται να βρεθούν οι οικονομικές επιπτώσεις των γεωπολιτικών εντάσεων, ιδίως στον τομέα της ενέργειας.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα υπογραμμίσει ότι η Ευρώπη οφείλει να αξιοποιήσει τα διδάγματα της ενεργειακής κρίσης του 2022, όταν η εκτίναξη των τιμών φυσικού αερίου μετέφερε ισχυρές πιέσεις σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
Η ελληνική θέση δίνει έμφαση στη σύνδεση ανταγωνιστικότητας και διαθέσιμου εισοδήματος, με τον πρωθυπουργό να επισημαίνει ότι η ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διατήρηση της οικονομικής ανθεκτικότητας.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Αθήνα θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να διαθέτει ένα έτοιμο «εργαλείο» προσωρινών και στοχευμένων παρεμβάσεων, το οποίο θα μπορεί να ενεργοποιείται σε περίπτωση νέας ενεργειακής αναταραχής.
Κυβερνητικά στελέχη επισημαίνουν ότι η σημερινή κρίση διαφέρει ουσιαστικά από εκείνη του 2022, καθώς εκκινεί από υψηλότερα επίπεδα τιμών τόσο στο φυσικό αέριο όσο και στα δικαιώματα εκπομπών ρύπων.
Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε ευρωπαϊκή παρέμβαση θα πρέπει να είναι προσεκτικά σχεδιασμένη, ώστε να μην επιβαρύνει περαιτέρω την οικονομία ή να δημιουργεί νέες στρεβλώσεις στην αγορά ενέργειας.
Η Ελλάδα εμφανίζεται θετική στις βασικές κατευθύνσεις που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ωστόσο δίνει σαφές σήμα ότι οι λύσεις πρέπει να είναι δημοσιονομικά ισορροπημένες και να μην αυξάνουν το κόστος για τα κράτη-μέλη.
Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή αναδεικνύουν εκ νέου τη γεωοικονομική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης.
Η ελληνική πλευρά αναμένεται να επισημάνει ότι η ευρωπαϊκή στρατηγική άμυνας και ασφάλειας πρέπει να έχει προσέγγιση «360 μοιρών», λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τις απειλές στα ανατολικά σύνορα, αλλά και τις εξελίξεις στο νότιο μέτωπο, που επηρεάζουν άμεσα τις ενεργειακές ροές και τις τιμές.
Παράλληλα, η Αθήνα επαναλαμβάνει ότι στόχος της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα πρέπει να είναι η εξεύρεση διπλωματικής λύσης με το Ιράν, η οποία θα καλύπτει το σύνολο των κρίσιμων ζητημάτων, συμπεριλαμβανομένου του πυρηνικού και βαλλιστικού προγράμματος.
Η ελληνική κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν προτίθεται να εμπλακεί σε στρατιωτικές επιχειρήσεις, ούτε σε ενδεχόμενες κινήσεις στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ, διατηρώντας σαφή διαχωρισμό μεταξύ γεωπολιτικής στάσης και οικονομικών προτεραιοτήτων.
Την ίδια στιγμή, επισημαίνεται ότι προηγούμενα ευρωπαϊκών αποστολών, όπως η επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ», δεν δημιουργούν υψηλές προσδοκίες ως προς τη συλλογική συμμετοχή των κρατών-μελών.
Σε αυτό το περιβάλλον, η βασική πρόκληση για την Ευρώπη δεν είναι μόνο η διαχείριση της κρίσης, αλλά και η αποτροπή ενός νέου κύκλου ενεργειακής ακρίβειας που θα πλήξει την ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή.
Περισσότερες ειδήσεις
Capital Economics: Η άνοδος των τιμών ενέργειας πιέζει την Ευρώπη – Σε ζώνη υψηλού κινδύνου η Ελλάδα
Ενεργειακή σκακιέρα: Γιατί η Ευρώπη του 2026 δεν είναι η Ευρώπη του 2022