Η αγωνία ενός πέναλτι, ένα γκολ στις καθυστερήσεις ή μια απόφαση του VAR μπορεί να προκαλέσουν πολύ περισσότερα από έντονα συναισθήματα στους φιλάθλους. Σύμφωνα με καρδιολόγους και νέα επιστημονικά δεδομένα, οι μεγάλες ποδοσφαιρικές διοργανώσεις μπορούν να αυξήσουν σημαντικά τους καρδιακούς παλμούς και να επιβαρύνουν το καρδιαγγειακό σύστημα, ιδιαίτερα σε άτομα που έχουν ήδη παράγοντες κινδύνου.
Με το ενδιαφέρον εκατομμυρίων φιλάθλων στραμμένο στο Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων, οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι η έντονη συναισθηματική φόρτιση δεν είναι πάντα αθώα για όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα καρδιάς.
Η καρδιολόγος και μέλος του διοικητικού συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Δικτύου Καρδιάς, Paola Santalucia, εξηγεί ότι τα πολύ έντονα συναισθήματα – είτε θετικά είτε αρνητικά – μπορούν να λειτουργήσουν ως παράγοντες που πυροδοτούν καρδιαγγειακά επεισόδια.
Η ένταση ενός αγώνα αυξάνει την αρτηριακή πίεση, τους καρδιακούς παλμούς και την παραγωγή ορμονών του στρες, όπως η αδρεναλίνη και η κορτιζόλη. Για τους περισσότερους ανθρώπους πρόκειται για μια φυσιολογική αντίδραση. Ωστόσο, για όσους πάσχουν ήδη από καρδιοπάθειες, υπέρταση ή άλλες επιβαρυντικές καταστάσεις, οι αντιδράσεις αυτές μπορεί να αποκτήσουν μεγαλύτερη σημασία.
Παράλληλα, παράγοντες όπως η παχυσαρκία, το κάπνισμα και η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ μπορούν να αυξήσουν περαιτέρω τον κίνδυνο.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα ευρήματα πρόσφατης μελέτης που βασίστηκε σε φορητές συσκευές παρακολούθησης υγείας κατά τον τελικό του Κυπέλλου Γερμανίας το 2025.
Οι ερευνητές κατέγραψαν σημαντική αύξηση των καρδιακών παλμών και των δεικτών στρες σε σχέση με τις καθημερινές μετρήσεις των ίδιων ατόμων κατά τη διάρκεια μιας περιόδου 12 εβδομάδων.
Σε ορισμένες περιπτώσεις οι καρδιακοί παλμοί άγγιξαν ακόμη και τους 150 ανά λεπτό, επίπεδο που προσεγγίζει εκείνο μιας έντονης σωματικής δραστηριότητας όπως το σπριντ.
Ο καθηγητής Αθλητικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου του Μπίλεφελντ, Christian Deutscher, που συμμετείχε στη μελέτη, σημείωσε ότι οι πιο έντονες αντιδράσεις παρατηρήθηκαν στους φιλάθλους που βρίσκονταν στο γήπεδο, ιδιαίτερα όταν συνυπήρχαν παράγοντες όπως η ζέστη και η κατανάλωση αλκοόλ.
Ωστόσο, ακόμη και όσοι παρακολουθούσαν τον αγώνα από το σπίτι εμφάνισαν μετρήσιμη αύξηση των καρδιακών παλμών.
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της μελέτης είναι ότι οι πιο έντονες φυσιολογικές αντιδράσεις δεν καταγράφονται απαραίτητα τη στιγμή ενός γκολ.
Αντίθετα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η μεγαλύτερη επιβάρυνση προκύπτει στις στιγμές αβεβαιότητας: στα πέναλτι, στις επανεξετάσεις φάσεων μέσω VAR ή όταν η μπάλα σταματά στο δοκάρι.
Η παρατεταμένη αγωνία και η αδυναμία πρόβλεψης της εξέλιξης του αγώνα φαίνεται να ενεργοποιούν εντονότερα τους μηχανισμούς στρες του οργανισμού.
Ο καθηγητής Καρδιολογίας του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Όσλο, Dan Atar, τονίζει ότι το πρόβλημα δεν είναι το ποδόσφαιρο, αλλά η ακραία αντίδραση του οργανισμού σε καταστάσεις έντονης συναισθηματικής φόρτισης.
Όπως εξηγεί, σε λίγες περιπτώσεις ατόμων που ήδη έχουν σημαντική αθηρωματική νόσο, η απότομη αύξηση της πίεσης και των ορμονών του στρες μπορεί να συμβάλει στην εκδήλωση οξέος καρδιακού επεισοδίου.
Παρόλα αυτά, ξεκαθαρίζει ότι η παρακολούθηση ενός αγώνα δεν είναι από μόνη της επικίνδυνη για τους περισσότερους ανθρώπους.
Αυτό που απαιτεί προσοχή είναι ο συνδυασμός έντονου στρες, υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ, καπνίσματος, υψηλών θερμοκρασιών και προϋπαρχόντων καρδιαγγειακών προβλημάτων.
Οι ειδικοί συνιστούν στα άτομα υψηλού κινδύνου να συνεχίζουν κανονικά τη φαρμακευτική τους αγωγή, να αποφεύγουν τις υπερβολές και να μην αγνοούν συμπτώματα όπως πόνο στο στήθος, δύσπνοια ή έντονα ακανόνιστους καρδιακούς παλμούς.
Το βασικό μήνυμα των καρδιολόγων είναι σαφές: απολαύστε τον αγώνα, αλλά με μέτρο και επίγνωση των προσωπικών παραγόντων κινδύνου.
