Μέσα από την παρουσία και τις οδηγίες των Γερμανών της Deutsche Bahn περνά η επόμενη ημέρα του ελληνικού σιδηροδρόμου καθώς ο σιδηροδρομικός κολοσσός αναλαμβάνει τον ρόλο του technical manager στον ΟΣΕ, με στόχο την αναδιοργάνωση κρίσιμων λειτουργιών, την εισαγωγή νέων διαδικασιών και την ενίσχυση των μηχανισμών ασφάλειας.

Η σύμβαση με την DB Engineering & Consulting GmbH, ύψους έως 61,95 εκατ. ευρώ με ορίζοντα δεκαετίας, αποτελεί τη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα προσπάθεια εξωτερικής τεχνικής υποστήριξης στον ελληνικό σιδηρόδρομο. Η αρχική διάρκεια της συμφωνίας ανέρχεται σε πέντε χρόνια, με κόστος 30,98 εκατ. ευρώ με ΦΠΑ, ενώ προβλέπεται δυνατότητα επέκτασης για ακόμη μία πενταετία.

Ο ρόλος της γερμανικής εταιρείας προβλέπει καθημερινή παρουσία στελεχών της μέσα στον οργανισμό, με συμμετοχή σε κομβικές λειτουργίες του διαχειριστή υποδομής. Η DB θα συγκροτήσει ειδική ομάδα έργου (Core Project Team), αποτελούμενη από εξειδικευμένα στελέχη με εμπειρία σε ευρωπαϊκούς σιδηροδρομικούς οργανισμούς, τα οποία θα συνεργάζονται με τις υπηρεσίες του ΟΣΕ στην έδρα του, στα κέντρα ελέγχου κυκλοφορίας, στους σταθμούς και στα σημεία συντήρησης.

Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα ενεργοποίησης επιπλέον ομάδων εξειδικευμένων στελεχών, ανάλογα με τις ανάγκες που θα προκύπτουν, για τεχνικά, διοικητικά ή άλλα ζητήματα.

Η διοίκηση του ΟΣΕ διαβεβαιώνει ότι η συμφωνία δεν συνεπάγεται μεταβίβαση αρμοδιοτήτων ή εκχώρηση της ευθύνης λειτουργίας του δικτύου, καθώς όπως ανέφερε ο διευθύνων σύμβουλος του Οργανισμού, Χρήστος Παληός, στη Βουλή την Τρίτη 28/7, «η σύμβαση δεν υποκαθιστά τη διοίκηση, ούτε εκχωρεί τη θεσμική ευθύνη των Σιδηροδρόμων Ελλάδος. Οι αποφάσεις, ο έλεγχος και η ευθύνη παραμένουν στην εταιρεία και στα θεσμικά της όργανα».

Ούτε… βήμα χωρίς τη συμμετοχή των Γερμανών

Ωστόσο, το εύρος των αρμοδιοτήτων που περιγράφονται στη διακήρυξη δείχνει ότι η DB θα έχει ενεργό συμμετοχή σε σχεδόν κάθε κρίσιμο πεδίο λειτουργίας του οργανισμού. Οι παρεμβάσεις της, σύμφωνα με τον κ. Παληό, θα επικεντρωθούν σε επτά βασικούς άξονες: Ασφάλεια και επιχειρησιακό έλεγχο, διαχείριση κυκλοφορίας, συντήρηση υποδομών, υλοποίηση έργων, ψηφιακό μετασχηματισμό, ανθρώπινο δυναμικό και εταιρική οργάνωση.

Στον τομέα της ασφάλειας, η γερμανική εταιρεία καλείται να συμβάλει στην αναμόρφωση του Συστήματος Διαχείρισης Ασφάλειας (SMS), στην εφαρμογή ευρωπαϊκών προτύπων και στη δημιουργία πιο αποτελεσματικών μηχανισμών αναγνώρισης και διαχείρισης κινδύνων. Παράλληλα, προβλέπεται υποστήριξη στην εκπαίδευση του προσωπικού και στη δημιουργία δεικτών αξιολόγησης της επιχειρησιακής επάρκειας.

Στη λειτουργία του δικτύου, η DB θα συμμετάσχει στην αναδιοργάνωση των κέντρων ελέγχου κυκλοφορίας, στην τυποποίηση διαδικασιών και στη βελτίωση του συντονισμού μεταξύ των επιμέρους υπηρεσιών. Στη συντήρηση, η παρέμβαση αφορά την υιοθέτηση σύγχρονων μοντέλων διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων, την προγνωστική συντήρηση και την καλύτερη παρακολούθηση της κατάστασης της υποδομής.

Νέα πρόστιμα σε ΟΣΕ και Hellenic Train, παρά τα «υψηλά επίπεδα ασφαλείας»

Πάντως η ανάγκη για μια βαθιά αλλαγή στον τρόπο λειτουργίας του σιδηροδρόμου υποδεικνύεται και από τα ζητήματα ασφαλείας που εξακολουθούν να «απασχολούν» τις ελληνικές ράγες.

Την ίδια ημέρα που ο κ. Παληός παρουσίαζε στη Βουλή τη συμφωνία με τη Deutsche Bahn και υποστήριζε ότι ο ελληνικός σιδηρόδρομος βρίσκεται «στο υψηλότερο επίπεδο ασφάλειας των τελευταίων δεκαετιών», η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ) ανακοίνωνε νέες κυρώσεις σε ΟΣΕ και Hellenic Train για το περιστατικό του Οκτωβρίου 2024 στη Δουκίσσης Πλακεντίας, όταν συρμός του Προαστιακού κινήθηκε σε λανθασμένη πορεία και κόντεψε να μπει στη σήραγγα της Γραμμής 3 του μετρό. Τα πρόστιμα ανέρχονται συνολικά σε 300.000 ευρώ, εκ των οποίων 120.000 ευρώ αφορούν τον ΟΣΕ και 180.000 ευρώ τη Hellenic Train.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το σκεπτικό της απόφασης της ΡΑΣ και κυρίως οι θέσεις που προέβαλαν οι δύο φορείς κατά τη διαδικασία. Ο ΟΣΕ υποστήριξε ότι, παρά τη λανθασμένη χάραξη διαδρομής, δεν υπήρξε τελικά κίνδυνος σύγκρουσης ή άμεση απειλή για την ασφάλεια της κυκλοφορίας, καθώς η αμαξοστοιχία ακινητοποιήθηκε.

Η ΡΑΣ, ωστόσο, έκρινε ότι το περιστατικό συνιστούσε σοβαρή παραβίαση διαδικασιών ασφαλείας, ενώ επισήμανε ζητήματα σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού και την παρακολούθηση των διορθωτικών ενεργειών που είχαν ανακοινωθεί.

Παράλληλα, η Hellenic Train βρέθηκε αντιμέτωπη με παρατηρήσεις για τις εξηγήσεις που έδωσε σχετικά με την παρουσία δεύτερου μηχανοδηγού στην καμπίνα, καθώς οι ισχυρισμοί της δεν ευθυγραμμίζονταν πλήρως ούτε με τα στοιχεία του δικού της πορίσματος.

Μετά την αξιολόγηση όλων των στοιχείων που προσκομίστηκαν από τον διαχειριστή της υποδομής (ΟΣΕ) και τη σιδηροδρομική επιχείρηση (HELLENIC TRAIN), η ΡΑΣ κατέληξε ότι υπήρξαν παραβάσεις και από τους δύο εμπλεκόμενους φορείς, απορρίπτοντας τους σχετικούς ισχυρισμούς τους περί συμμόρφωσης.

Σε ό,τι αφορά τον ΟΣΕ, η ΡΑΣ έκρινε ότι παραβίασε τις υποχρεώσεις του σχετικά με:

• Tον χειρισμό των αλλαγών τροχιάς καθώς δεν διασφαλίστηκε η ορθή χάραξη της πορείας της αμαξοστοιχίας με αποτέλεσμα αυτή να κινηθεί σε τροχιά που δεν αντιστοιχούσε στο προβλεπόμενο δρομολόγιό της.
• Την έξοδο και διέλευση αμαξοστοιχιών από σταθμούς καθώς δεν τηρήθηκαν οι απαιτούμενες διαδικασίες για ασφαλή κυκλοφορία.
• Τη διαδικασία διαχείρισης κυκλοφορίας του Συστήματος Διαχείρισης Ασφάλειας (ΣΔΑ) καθώς δεν εφαρμόστηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες για τη σωστή διευθέτηση των αλλαγών τροχιάς.

Για την Hellenic Train, η ΡΑΣ έκρινε ότι παραβίασε σειρά υποχρεώσεων που αφορούν τη λειτουργία της αμαξοστοιχίας και τις ενέργειες του προσωπικού της. Συγκεκριμένα διαπιστώθηκαν:

• Παραβάσεις καθηκόντων μηχανοδηγών. Δεν τηρήθηκε η υποχρέωση άμεσης ακινητοποίησης της αμαξοστοιχίας όταν διαπιστώθηκε ότι η πορεία της δεν αντιστοιχούσε στο προβλεπόμενο δρομολόγιο, ο μηχανοδηγός δεν προχώρησε εγκαίρως σε στάση πριν από το σημείο αλλαγής πορείας, ενώ δεν αποδείχθηκε ότι ακολουθήθηκε η προβλεπόμενη διαδικασία επικοινωνίας με τον σταθμάρχη μετά την ακινητοποίηση.
• Παραβάσεις σχετικά με τις ενδείξεις σηματοδότησης. Η ΡΑΣ έκρινε ότι η σταδιακή μείωση ταχύτητας και η επικοινωνία μέσω TETRA δεν αρκούσαν για τη συμμόρφωση με τον Κανονισμό, ενώ όταν ο μηχανοδηγός αντιλήφθηκε προβληματική σηματοδότηση και μη ορθή χάραξη πορείας, όφειλε να λάβει άμεσα μέτρα ώστε να σταματήσει πριν από τον σημαφόρο. Επίσης οι διάλογοι με το προσωπικό υποδομής δεν απέδειξαν τήρηση της υποχρέωσης άμεσης στάθμευσης.
• Παραβάσεις για την παρουσία δεύτερου μηχανοδηγού. Η ΡΑΣ απέρριψε τον ισχυρισμό της ΗΤ ότι δεν απαιτούνταν δεύτερος μηχανοδηγός, επειδή το τροχαίο υλικό ήταν τύπου Railbus, καθώς έκρινε ότι δεν αποδείχθηκε ότι η αμαξοστοιχία ήταν μονή σύνθεση Railbus, αφού το ίδιο το πόρισμα διερεύνησης της ΗΤ είχε αναγνωρίσει ότι υπήρχε παράβαση σχετικά με την απουσία του δεύτερου μηχανοδηγού από την καμπίνα οδήγησης. Παράλληλα επισημαίνεται ότι η υποχρέωση παρουσίας δεύτερου μηχανοδηγού αποσκοπεί στην ενίσχυση της ασφάλειας και δεν αποτελεί απλή επιχειρησιακή πρακτική.
• Παραβάσεις διαδικασιών ΣΔΑ. Η ΡΑΣ απέρριψε τον ισχυρισμό περί πλήρους συμμόρφωσης με το Εγχειρίδιο Μηχανοδηγού καθώς έκρινε ότι σε περίπτωση αντικανονικής ένδειξης σηματοδότησης, η προβλεπόμενη ενέργεια ήταν η στάση πριν από το σήμα και όχι απλώς η επιβράδυνση. Επιπλέον η επικοινωνία με την τηλεδιοίκηση δεν αντικαθιστούσε την υποχρέωση άμεσης ακινητοποίησης, ενώ δεν προσκομίστηκαν στοιχεία που να αποδεικνύουν πλήρη τήρηση των διαδικασιών ασφαλείας.

Περισσότερες ειδήσεις

Επιχείρηση «σκούπα» στον κρατικό γερμανικό σιδηρόδρομο – Παρελθόν ο CEO της Deutsche Bahn, Ritchard Lutz

Επαναλειτουργία του Οδοντωτού πιλοτικά το καλοκαίρι με νέα πρωτόκολλα ασφαλείας

Technical Manager για 5 + 5 χρόνια αναζητά ο ΟΣΕ – Προκηρύσσεται διεθνής διαγωνισμός