Την πρότασή της για τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2027 ύψους 199,9 δισ. ευρώ σε αναλήψεις υποχρεώσεων (commitments), παρουσίασε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενώ οι συνολικές πληρωμές (payments) εκτιμάται ότι θα διαμορφωθούν στα 212 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 7% σε σχέση με το 2026.
Η πρόταση της Κομισιόν αποτυπώνει τις αυξημένες ανάγκες χρηματοδότησης των ευρωπαϊκών προγραμμάτων, καθώς η τρέχουσα προγραμματική περίοδος 2021-2027 βρίσκεται πλέον σε πλήρη εξέλιξη. Παράλληλα, ενσωματώνει τις νέες προτεραιότητες της ΕΕ, από την άμυνα, τη στήριξη της Ουκρανίας και τη διαχείριση της μετανάστευσης, έως την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα.
Σε επίπεδο δεσμεύσεων, η Επιτροπή προτείνει την κατανομή 200 δισ. ευρώ σε βασικές ευρωπαϊκές πολιτικές, με σημαντικά κονδύλια για την Κοινή Αγροτική Πολιτική, τη συνοχή, την έρευνα, τις υποδομές, την άμυνα και την εξωτερική δράση.
Το σχέδιο προϋπολογισμού προβλέπει πληρωμές 212 δισ. ευρώ, ποσό αυξημένο κατά 7% σε σχέση με το 2026. Σύμφωνα με την Επιτροπή, η αύξηση αυτή αντανακλά τον χαρακτήρα του προϋπολογισμού της ΕΕ ως επενδυτικού εργαλείου, καθώς οι πληρωμές πραγματοποιούνται σταδιακά, ανάλογα με την πρόοδο έργων και δράσεων.
Η Κομισιόν επισημαίνει ότι η εικόνα αυτή είναι συνηθισμένη προς το τέλος κάθε μακροπρόθεσμης δημοσιονομικής περιόδου, όταν τα προγράμματα έχουν φτάσει σε πλήρη ρυθμό υλοποίησης. Ιδιαίτερα αυξημένες είναι οι ανάγκες για την πολιτική συνοχής και την αγροτική ανάπτυξη.
Η αύξηση των πληρωμών συνεπάγεται και υψηλότερες συνεισφορές των κρατών-μελών μέσω των ιδίων πόρων που βασίζονται στο Ακαθάριστο Εθνικό Εισόδημα, ώστε τα έσοδα και οι δαπάνες του προϋπολογισμού να παραμένουν ισοσκελισμένα.
Το μεγαλύτερο μέρος των δεσμεύσεων αφορά παραδοσιακούς πυλώνες του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού. Για την Κοινή Αγροτική Πολιτική προβλέπονται 54 δισ. ευρώ, ενώ επιπλέον 0,8 δισ. ευρώ κατευθύνονται στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας.
Για την περιφερειακή ανάπτυξη και τη συνοχή προβλέπονται 44 δισ. ευρώ, με στόχο τη στήριξη της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής, αλλά και υποδομών που συνδέονται με την πράσινη μετάβαση και τα έργα προτεραιότητας της ΕΕ.
Στο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο Plus κατευθύνονται 14,5 δισ. ευρώ, με έμφαση στην απασχόληση, τις δεξιότητες και την κοινωνική συνοχή.
Για τις ευρωπαϊκές στρατηγικές επενδύσεις προβλέπονται 4,7 δισ. ευρώ. Από αυτά, 3,1 δισ. ευρώ αφορούν τον μηχανισμό Connecting Europe Facility, που χρηματοδοτεί διασυνοριακές υποδομές.
Παράλληλα, 1,1 δισ. ευρώ κατευθύνεται στο πρόγραμμα Digital Europe, ενώ 278 εκατ. ευρώ προβλέπονται για το InvestEU.
Για την έρευνα και την καινοτομία προβλέπονται 13,8 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 12,8 δισ. ευρώ αφορούν το Horizon Europe. Η πρόταση συνεχίζει επίσης τη χρηματοδότηση του European Chips Act, τόσο μέσω του Horizon Europe όσο και μέσω ανακατανομών από άλλα προγράμματα.
Για το διάστημα και κυρίως το Ευρωπαϊκό Διαστημικό Πρόγραμμα προβλέπονται 2,3 δισ. ευρώ.
Η πράσινη μετάβαση παραμένει ξεχωριστός άξονας χρηματοδότησης, με 2,3 δισ. ευρώ για περιβάλλον και κλιματική δράση.
Από αυτά, 846 εκατ. ευρώ προορίζονται για το πρόγραμμα LIFE, που στηρίζει δράσεις μετριασμού και προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, ενώ 1,3 δισ. ευρώ κατευθύνονται στο Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, ώστε οι περιοχές και οι εργαζόμενοι που επηρεάζονται από την πράσινη μετάβαση να μη μείνουν πίσω.
Στο σκέλος της άμυνας, η Επιτροπή προτείνει 2,3 δισ. ευρώ για την αντιμετώπιση των νέων προκλήσεων ασφαλείας.
Η χρηματοδότηση περιλαμβάνει 1 δισ. ευρώ για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας, 844 εκατ. ευρώ για το Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Αμυντικής Βιομηχανίας, 115 εκατ. ευρώ για την πρωτοβουλία AGILE και 256 εκατ. ευρώ για τη στρατιωτική κινητικότητα.
Η Κομισιόν υπογραμμίζει ότι η αυξημένη στήριξη στην άμυνα δεν γίνεται εις βάρος της συνοχής ή της γεωργίας, οι οποίες παραμένουν κεντρικές προτεραιότητες με συνολική προγραμματισμένη χρηματοδότηση περίπου 100 δισ. ευρώ το 2027.
Για την προστασία των συνόρων προβλέπονται 3,4 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 2 δισ. ευρώ για το Integrated Border Management Fund και 1,1 δισ. ευρώ για τη Frontex.
Για δαπάνες που σχετίζονται με τη μετανάστευση προβλέπονται 2,4 δισ. ευρώ, με 2,1 δισ. ευρώ να αφορούν τη στήριξη μεταναστών και αιτούντων άσυλο.
Ιδιαίτερα σημαντικό κομμάτι του σχεδίου αφορά την Ουκρανία. Η πρόταση προβλέπει 4 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις μέσω του Ukraine Facility και 2,2 δισ. ευρώ σε δάνεια.
Παράλληλα, προβλέπονται 90 δισ. ευρώ σε δάνεια προς την Ουκρανία για την περίοδο 2026-2027, μέσω του νέου Ukraine Support Loan. Στον προϋπολογισμό του 2027 περιλαμβάνονται 1,15 δισ. ευρώ για την κάλυψη του κόστους εξυπηρέτησης του σχετικού δανεισμού.
Η Ουκρανία θα επωφεληθεί επίσης από επιδότηση κόστους δανεισμού για τα 18 δισ. ευρώ των δανείων MFA+ που εκταμιεύθηκαν το 2023, συνολικού ύψους 590 εκατ. ευρώ.
Για την εξωτερική δράση συνολικά προβλέπονται 15,5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 10,1 δισ. ευρώ για το NDICI – Global Europe, 2,1 δισ. ευρώ για το Instrument for Pre-Accession Assistance, 0,5 δισ. ευρώ για το Growth Facility for the Western Balkans και 2 δισ. ευρώ για ανθρωπιστική βοήθεια.
Για την ανθεκτικότητα και τις αξίες προβλέπονται 17,3 δισ. ευρώ. Σε αυτά περιλαμβάνονται 4,5 δισ. ευρώ για το Erasmus+, 417 εκατ. ευρώ για τη στήριξη καλλιτεχνών και δημιουργών στην Ευρώπη και 315 εκατ. ευρώ για την προώθηση της δικαιοσύνης, των δικαιωμάτων και των αξιών.
Επιπλέον, 1 δισ. ευρώ κατευθύνεται στη λειτουργία της ενιαίας αγοράς, με 622 εκατ. ευρώ για το Single Market Programme και 212 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση της καταπολέμησης της απάτης, της φορολογίας και των τελωνείων.
Το σχέδιο προϋπολογισμού του 2027 είναι το τελευταίο της τρέχουσας περιόδου 2021-2027. Οι διαπραγματεύσεις για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, που θα ξεκινήσει το 2028, συνεχίζονται παράλληλα.
Η Επιτροπή διευκρινίζει ότι δεν μεταφέρονται κόστη στον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό, πέραν των κανονικών πληρωμών που απορρέουν από νομικές δεσμεύσεις του 2027. Ωστόσο, ορισμένες δανειακές υποχρεώσεις, όπως η αποπληρωμή του NextGenerationEU και η χρηματοδότηση της Ουκρανίας, θα επηρεάσουν την περίοδο 2028-2034.
Αν δεν υπάρξει εγκαίρως συμφωνία για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, οι Συνθήκες προβλέπουν προσωρινή επέκταση των ορίων και των προβλέψεων του τελευταίου έτους του υφιστάμενου πλαισίου, δηλαδή του 2027. Ωστόσο, η Επιτροπή τονίζει ότι η έγκαιρη συμφωνία είναι κρίσιμη για την προβλεψιμότητα των δικαιούχων και την ικανότητα της ΕΕ να ανταποκρίνεται σε νέες προκλήσεις.
Περισσότερες ειδήσεις
Masdar και EDF «κλείδωσαν» 15ετείς συμφωνίες για το BigBeau Solar+Storage στην Καλιφόρνια
Σταθερά τα πράσινα τιμολόγια ρεύματος τον Ιούνιο: Πού «κλειδώνουν» οι χρεώσεις ανά εταιρεία