Με νέο σχέδιο νόμου, το υπουργείο Εργασίας επιχειρεί να βάλει αυστηρότερους κανόνες διαφάνειας στις αμοιβές και να περιορίσει τις μισθολογικές διακρίσεις μεταξύ ανδρών και γυναικών, ενσωματώνοντας την ευρωπαϊκή Οδηγία 2023/970. Το νέο πλαίσιο φέρνει αλλαγές τόσο στη διαδικασία πρόσληψης όσο και στον τρόπο με τον οποίο οι επιχειρήσεις θα οργανώνουν και θα ελέγχουν τις μισθολογικές τους δομές.

Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, παρουσίασε το σχέδιο νόμου με τίτλο: «Ενίσχυση της εφαρμογής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή για εργασία ίσης αξίας και λοιπές διατάξεις – Ενσωμάτωση Οδηγίας (Ε.Ε.) 2023/970». Όπως τόνισε, στόχος είναι η διαμόρφωση μιας αγοράς εργασίας με περισσότερη διαφάνεια, ίσες ευκαιρίες και ουσιαστική προστασία των εργαζομένων.

Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, οι εργοδότες θα υποχρεούνται πλέον να ενημερώνουν τους υποψηφίους για το ύψος ή το εύρος των αποδοχών της θέσης πριν από την πρόσληψη, καθώς και για τη σχετική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας όπου υπάρχει. Παράλληλα, δεν θα μπορούν να ζητούν πληροφορίες για προηγούμενες αποδοχές υποψηφίων, ενώ η διαδικασία πρόσληψης θα πρέπει να είναι ουδέτερη ως προς το φύλο και χωρίς διακρίσεις.

Το νομοσχέδιο συνδέεται άμεσα και με την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, καθώς προβλέπεται ότι όταν εφαρμόζεται ΣΣΕ, θεωρείται καταρχήν ότι δεν υπάρχουν αδικαιολόγητες μισθολογικές διακρίσεις. Παράλληλα, οι ΣΣΕ μπορούν να λειτουργούν ως βάση για τη διαμόρφωση μισθολογικών δομών στις επιχειρήσεις.

Υποχρεωτικοί έλεγχοι για το μισθολογικό χάσμα

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στους ελέγχους για τις διαφορές αμοιβών μεταξύ ανδρών και γυναικών. Οι επιχειρήσεις θα υποχρεώνονται να διαθέτουν τεκμηριωμένες μισθολογικές δομές με αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο κριτήρια.

Παράλληλα, οι εργαζόμενοι θα μπορούν να ζητούν στοιχεία για το επίπεδο αμοιβών τους αλλά και για τον μέσο μισθό ανδρών και γυναικών σε αντίστοιχες θέσεις, χωρίς να αποκαλύπτονται προσωπικά δεδομένα.

Το σχέδιο νόμου θεσπίζει και εσωτερικό έλεγχο μισθολογικού χάσματος στις επιχειρήσεις. Οι εταιρείες θα πρέπει να υποβάλλουν στοιχεία για:

• το μισθολογικό χάσμα ανδρών και γυναικών,
• το χάσμα στα bonus,
• το διάμεσο μισθολογικό χάσμα,
• τις διαφορές ανά κατηγορία εργαζομένων.

Η υποχρέωση αυτή θα εφαρμόζεται κάθε χρόνο για επιχειρήσεις με πάνω από 250 εργαζομένους και ανά τριετία για μικρότερες επιχειρήσεις συγκεκριμένων κατηγοριών. Αν διαπιστώνεται μισθολογική απόκλιση 5% ή μεγαλύτερη χωρίς αντικειμενική αιτιολόγηση, ο εργοδότης θα υποχρεώνεται να προχωρά σε διορθωτικές κινήσεις και αναμόρφωση της μισθολογικής πολιτικής.

Ενισχύεται και η δικαστική προστασία εργαζομένων

Το νέο πλαίσιο προβλέπει ακόμη ενισχυμένη δικαστική προστασία για περιπτώσεις διάκρισης. Οι εργαζόμενοι θα μπορούν να ζητούν μισθολογικά στοιχεία, να προσφεύγουν στη Δικαιοσύνη και να εκπροσωπούνται από συνδικαλιστικές οργανώσεις ή φορείς ισότητας.

Σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, το νομοσχέδιο στοχεύει σε μεγαλύτερη διαφάνεια στους μισθούς, καλύτερη ενημέρωση εργαζομένων πριν και μετά την πρόσληψη, αλλά και αποτελεσματικότερο εντοπισμό άδικων διαφορών στις αμοιβές.

Στο σχέδιο νόμου περιλαμβάνονται επίσης:

• η ένταξη συγκεκριμένων κατηγοριών εργαζομένων του ΕΣΥ και του ΕΚΑΒ στα βαρέα και ανθυγιεινά,
• η αναγνώριση του χρόνου μαθητείας στις ΕΠΑ.Σ. της ΔΥΠΑ ως προϋπηρεσίας,
• η δυνατότητα απομακρυσμένης συμμετοχής στη διαδικασία επίλυσης εργατικών διαφορών,
• η δημιουργία Ψηφιακού Μητρώου Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας.