Ουκρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη χτύπησαν σήμερα (14/10) το μεγαλύτερο κέντρο δεδομένων της Ρωσίας, στο πλαίσιο μιας σειράς επιθέσεων που φαίνεται να στοχεύουν τις φιλοδοξίες της Μόσχας να αναπτύξει δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης εφάμιλλες με αυτές των ΗΠΑ και της Κίνας.
Η επίθεση στο κέντρο δεδομένων του Μπαλάκοβο, το οποίο ανήκει στη Sberbank, τη μεγαλύτερη τράπεζα και εταιρεία τεχνολογίας της χώρας, ακολούθησε τρεις επιθέσεις την περασμένη εβδομάδα σε κέντρα δεδομένων που ανήκουν στον ρωσικό τεχνολογικό όμιλο Yandex.
«Επιβεβαιώνουμε ότι το κέντρο επεξεργασίας δεδομένων δέχτηκε επίθεση. Παράλληλα, όλα τα συστήματα και οι υπηρεσίες της Sberbank λειτουργούν κανονικά και χωρίς διακοπές», δήλωσε στους δημοσιογράφους ο πρώτος αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της Sberbank, Αλεξάντερ Βεντιάκιν.
Ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν πραγματοποίησε σήμερα μια συνάντηση που δεν είχε ανακοινωθεί εκ των προτέρων με ανώτατα στελέχη, με θέμα την «ασφάλεια των πληροφοριών», στην οποία συμμετείχε ο διευθύνων σύμβουλος της Sberbank, Γκέρμαν Γκρεφ. Το Κρεμλίνο δήλωσε ότι η συνάντηση δεν είχε σχέση με τις επιθέσεις στα κέντρα δεδομένων.
Το κρατικό ειδησεογραφικό πρακτορείο RIA είχε μεταδώσει το 2024 ότι το κέντρο της Sberbank που επλήγη σήμερα επρόκειτο να διαθέτει τον μεγαλύτερο υπερυπολογιστή της Ρωσίας, ο οποίος προγραμματίζεται να τεθεί σε λειτουργία το 2027.
Τα κέντρα δεδομένων της Yandex που επλήγησαν πρόσφατα φιλοξενούσαν συνολικά τρεις υπερυπολογιστές της εταιρείας. Ούτε η Yandex ούτε η Sberbank έχουν διευκρινίσει εάν οι υπερυπολογιστές που χρησιμοποιούνται για την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης υπέστησαν ζημιές από τις ουκρανικές επιθέσεις.
Μαζί με τη Yandex, η Sberbank συγκαταλέγεται στις ηγέτιδες εταιρείες ανάπτυξης τεχνητής νοημοσύνης στη Ρωσία. Η εγχώρια αγορά είναι μοιρασμένη μεταξύ των μοντέλων GigaChat της Sberbank και YandexGPT της Yandex.
Και οι δύο εταιρείες έχουν επενδύσει σημαντικά στην ανάπτυξη των μοντέλων τους, αλλά υστερούν έως και εννέα μήνες σε σχέση με τους παγκόσμιους ηγέτες στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα, σύμφωνα με εκτιμήσεις της ίδιας της Sberbank. Αυτό οφείλεται εν μέρει στις δυτικές κυρώσεις, που περιορίζουν την πρόσβαση της Ρωσίας στον πιο προηγμένο εξοπλισμό.
«Είναι σαφές ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζουμε κατά την αγορά σύγχρονων μονάδων επεξεργασίας γραφικών. Τόσο εμείς όσο και η Yandex αντιμετωπίζουμε αυτό το πρόβλημα», δήλωσε ο Γκρεφ στις 29 Σεπτεμβρίου, χαρακτηρίζοντάς το ως τον κύριο λόγο για τον οποίο η Ρωσία υστερεί έναντι των ΗΠΑ και της Κίνας στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης.
Η Sberbank βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις για την αγορά μικροτσίπ από Κινέζους κατασκευαστές, αλλά σε συνέντευξή του στο Reuters στις 3 Ιουνίου, ο Βεντιάκιν ανέφερε ότι η κυριαρχία της αμερικανικής Nvidia στην πλατφόρμα λογισμικού CUDA, η οποία έχει καταστεί πρότυπο στον κλάδο της τεχνητής νοημοσύνης, αποτελεί ακόμη μεγαλύτερο πρόβλημα.
Η Yandex είχε δηλώσει πρόσφατα ότι οι υπερυπολογιστές της λειτουργούσαν με μικροτσίπ Nvidia A100, ένα μοντέλο που κυκλοφόρησε το 2020 και το οποίο έκτοτε έχει αντικατασταθεί από πιο προηγμένα μικροτσίπ, όπως τα H100.
Η Sberbank διαθέτει δύο υπερυπολογιστές σε λειτουργία. Ο πιο προηγμένος από αυτούς, ο Christofari Neo, ο οποίος κατατάσσεται στην 167η θέση της λίστας Top 500 με τους ισχυρότερους υπερυπολογιστές του κόσμου, βρίσκεται στη Μόσχα και βασίζεται σε μικροτσίπ Nvidia A100.
Ο πιο προηγμένος υπερυπολογιστής της Yandex, ο Chervonenkis, κατατάσσεται στην 101η θέση της ίδιας λίστας. Ο ειδικός στον τομέα της πληροφορικής Μιχαήλ Κλίμαρεφ δήλωσε στο Reuters ότι η αντικατάσταση των μικροτσίπ ενδέχεται να διαρκέσει πολύ χρόνο λόγω των δυτικών κυρώσεων, ενώ ενδεχόμενες ζημιές στους υπερυπολογιστές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε οπισθοδρόμηση του ρωσικού κλάδου τεχνητής νοημοσύνης.
«Ο εξοπλισμός εισάγεται, αλλά αυτό γίνεται με υψηλό κόστος μέσω έμμεσων διαδρομών. Πρώτον, πρέπει να γίνουν διαπραγματεύσεις ώστε κάποιος να είναι πρόθυμος να σου τον πουλήσει και να μη φοβάται τις κυρώσεις», ανέφερε.
Ορισμένοι σχολιαστές συνέκριναν την απουσία αναφορών για διακοπές στη λειτουργία της κρατικής Sberbank με την περίπτωση της Yandex, στις υπηρεσίες ταξί και παράδοσης φαγητού της οποίας είχαν αναφερθεί διακοπές, υποστηρίζοντας ότι τα κέντρα της Sberbank είναι καλύτερα προστατευμένα.
«Αυτό είναι ένα εξαιρετικό παράδειγμα του τι μπορεί να κάνει ένας επιχειρηματίας για να προστατεύσει τα περιουσιακά του στοιχεία», έγραψε ο στρατιωτικός μπλόγκερ Αλεξάντερ Κοτς. Βάσει διατάγματος του Πούτιν που εκδόθηκε τον Αύγουστο, το κράτος μπορεί να αναλάβει τη διαχείριση εγκαταστάσεων που δεν προστατεύονται επαρκώς.
Η εγκατάσταση της Sberbank βρίσκεται κοντά στον πυρηνικό σταθμό του Μπαλάκοβο, τον οποίο χρησιμοποιεί ως πηγή ενέργειας, καθώς και κοντά στον υδροηλεκτρικό σταθμό του Σαράτοφ. Δεν αναφέρθηκαν ζημιές σε καμία από τις δύο ενεργειακές εγκαταστάσεις από την επίθεση.
Η Ουκρανία δηλώνει ότι ανταποκρίνεται στις ρωσικές επιθέσεις εναντίον των δικών της εγκαταστάσεων δεδομένων. Και οι δύο χώρες έχουν επιτεθεί σε διυλιστήρια, σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, λιμάνια και εταιρείες ηλεκτρονικού εμπορίου της άλλης πλευράς.
Το ρωσικό υπουργείο Ψηφιακής Ανάπτυξης ανακοίνωσε αυτή την εβδομάδα ότι βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με τις ένοπλες δυνάμεις σχετικά με την προστασία των κέντρων δεδομένων, ενώ ορισμένοι βουλευτές ζήτησαν να μεταφερθούν υπόγεια, ώστε ο εξοπλισμός να μην είναι προσβάσιμος από μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
«Χρειαζόμαστε ένα λεγόμενο “θησαυροφυλάκιο δεδομένων της Ημέρας της Κρίσης”», δήλωσε ο Βαλέρι Γερμακόφ, αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της κρατικής Rostelecom, ενός ακόμη σημαντικού φορέα εκμετάλλευσης κέντρων δεδομένων, σε συνέδριο στη Μόσχα.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
Περισσότερες ειδήσεις
Υδρογονάνθρακες: Η Μόσχα έχει πουλήσει περισσότερα από 320 δισ. δολ. στην ΕΕ παρά τις κυρώσεις
Ουκρανία: Ρωσικά πλήγματα σε έξι ενεργειακές εγκαταστάσεις παρά την «εκεχειρία» Trump
