Νέο μέτωπο οικονομικών διεκδικήσεων ανοίγει γύρω από το νέο διεθνές αεροδρόμιο Ηρακλείου στο Καστέλι, καθώς ο δήμος Μινώα Πεδιάδας ζητά από το Ελληνικό Δημόσιο αποζημίωση τουλάχιστον 1,21 εκατ. ευρώ για τα έσοδα που, όπως υποστηρίζει, χάνει εξαιτίας της μετακίνησης στην έναρξη λειτουργίας του έργου. Η διεκδίκηση αφορά τη διετή μετάθεση της έναρξης της περιόδου λειτουργίας του αεροδρομίου, από τις 6 Φεβρουαρίου 2025 στις 6 Φεβρουαρίου 2027, και στηρίζεται σε συγκεκριμένη πρόβλεψη της σύμβασης παραχώρησης, η οποία εξασφαλίζει στον δήμο ποσοστό επί των εσόδων εκμετάλλευσης της νέας αεροπορικής υποδομής.
Μάλιστα, το ποσό των 1,21 εκατ. ευρώ αποτελεί μόνο την αρχική βάση της απαίτησης, καθώς ο δήμος επιδιώκει να αποκτήσει πρόσβαση στον πλήρη οικονομικό φάκελο του έργου, προκειμένου να προσδιορίσει με ακρίβεια τη ζημία που εκτιμά ότι έχει υποστεί.
Η διαδικασία είχε ξεκινήσει ήδη από τα τέλη Αυγούστου, όταν ο δήμαρχος Μινώα Πεδιάδας, Βασίλης Κεγκέρογλου, απέστειλε επιστολή προς το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, ζητώντας τα οικονομικά στοιχεία που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό της αποζημίωσης της εταιρείας αεροδρομίου. Το ζήτημα επανέρχεται πλέον στο προσκήνιο με την υπ’ αριθ. 296/2026 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής, με αριθμό πρωτοκόλλου 27728/16-09-2026, μέσω της οποίας αποτυπώνεται επισήμως η διεκδίκηση του Δήμου.
Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα από τα μεγαλύτερα έργα υποδομής της χώρας, το οποίο υλοποιείται μέσω σύμβασης παραχώρησης από την εταιρεία Διεθνής Αερολιμένας Ηρακλείου Κρήτης Α.Ε. (ΔΑΗΚ). Στο μετοχικό της κεφάλαιο συμμετέχουν το Ελληνικό Δημόσιο με 45,9%, ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ με 32,46% και ο ινδικός όμιλος GMR με 21,64%. Η κατασκευή του αεροδρομίου πραγματοποιείται από την ΤΕΡΝΑ, τον κατασκευαστικό βραχίονα του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.
Η οικονομική αξίωση του δήμου Μινώα Πεδιάδας δεν συνδέεται με πρόσθετες εργασίες ή με το κατασκευαστικό κόστος του αεροδρομίου, αλλά με τα έσοδα που προβλέπεται να εισπράττει η τοπική αυτοδιοίκηση από τη λειτουργία του. Σύμφωνα με τη σύμβαση παραχώρησης, προβλέπεται η καταβολή αντισταθμιστικού ανταλλάγματος ίσου με το 2% των συνολικών εσόδων εκμετάλλευσης της εταιρείας αεροδρομίου, από το οποίο το 50%, δηλαδή ποσοστό 1% επί των συνολικών εσόδων, διατίθεται απευθείας στον δήμο Μινώα Πεδιάδας.
Πρόκειται ουσιαστικά για έναν μηχανισμό οικονομικής ανταπόδοσης προς την περιοχή που φιλοξενεί τη νέα αεροπορική υποδομή. Ωστόσο, η μετάθεση της έναρξης λειτουργίας του αεροδρομίου μεταφέρει χρονικά και την έναρξη απόδοσης των συγκεκριμένων εσόδων στον δήμο, δημιουργώντας, σύμφωνα με τη δημοτική αρχή, αντίστοιχη οικονομική απώλεια.
Ο αρχικός υπολογισμός της απαίτησης βασίζεται στην εκτιμώμενη απώλεια εσόδων της εταιρείας παραχώρησης από τη 24μηνη μετάθεση, η οποία ανέρχεται σε 121.489.424 ευρώ. Εφαρμόζοντας το ποσοστό 1% που προβλέπεται υπέρ του Δήμου, προκύπτει ποσό 1.214.894 ευρώ, το οποίο αποτελεί την ελάχιστη βάση της οικονομικής διεκδίκησης.
Το μέγεθος των εσόδων που διακυβεύονται αποτυπώνεται και στις αρχικές προβλέψεις της σύμβασης. Όπως επισημαίνει ο δήμαρχος Βασίλης Κεγκέρογλου, σύμφωνα με την έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους υπ’ αριθ. 138/9/2019, το συνολικό αντισταθμιστικό αντάλλαγμα για περίοδο 29 ετών είχε υπολογιστεί σε 114,8 εκατ. ευρώ. Με βάση τα αρχικά οικονομικά στοιχεία του 2019, το ετήσιο ποσό ανερχόταν σε περίπου 3,96 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων περίπου 1,98 εκατ. ευρώ αντιστοιχούσαν στο 1% που προβλέπεται υπέρ του Δήμου.
Τα ποσά αυτά βασίζονται στις αρχικές προβλέψεις και δεν αποτελούν τον οριστικό προσδιορισμό της σημερινής απαίτησης. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η δημοτική αρχή ζητά να εξετάσει τα επικαιροποιημένα οικονομικά δεδομένα της παραχώρησης.
Το ενδιαφέρον είναι ότι η διεκδίκηση του Δήμου δεν εξαντλείται κατ’ ανάγκην στα 1,21 εκατ. ευρώ. Στην απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής διευκρινίζεται ότι το συγκεκριμένο ποσό αποτελεί την ελάχιστη βάση της οικονομικής αξίωσης και όχι τον οριστικό προσδιορισμό της ζημίας.
Εφόσον από την εξέταση των οικονομικών στοιχείων προκύψει μεγαλύτερη απώλεια εσόδων, ο Δήμος διατηρεί το δικαίωμα να διεκδικήσει πρόσθετη αποζημίωση.
Υπάρχει, μάλιστα, ακόμη μία παράμετρος. Η σημερινή αξίωση αφορά αποκλειστικά το πρώτο 1% του αντισταθμιστικού ανταλλάγματος, το οποίο προβλέπεται ειδικά υπέρ του Δήμου Μινώα Πεδιάδας. Η δημοτική αρχή επιφυλάσσεται ρητά για κάθε δικαίωμα που ενδεχομένως απορρέει και από το δεύτερο 1%, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει προσδιοριστεί συγκεκριμένη πρόσθετη απαίτηση.
Την ίδια ώρα, το νέο αεροδρόμιο βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο κατασκευής, με την πρόοδο των εργασιών να έχει φτάσει στο 76%, σύμφωνα με την τελευταία ενημέρωση του υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Χρίστου Δήμα που περιλαμβάνεται στα διαθέσιμα στοιχεία.
Ο στόχος που έχει τεθεί είναι η έναρξη λειτουργίας του αεροδρομίου τον Νοέμβριο του 2028, γεγονός που αναδεικνύει μία πρόσθετη χρονική διάσταση της οικονομικής διεκδίκησης του δήμου.
Το νέο αεροδρόμιο θα διαθέτει διάδρομο προσγείωσης και απογείωσης μήκους 3.200 μέτρων, παράλληλο τροχόδρομο ίσου μήκους, οκτώ συνδετήριους τροχοδρόμους και κτίριο αεροσταθμού επτά επιπέδων, συνολικής επιφάνειας 93.000 τετραγωνικών μέτρων. Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται ακόμη Πύργος Ελέγχου ύψους 44 μέτρων, εμπορική ζώνη έκτασης 400 στρεμμάτων και οι απαραίτητες εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης αεροσκαφών και επιβατών.
Παράλληλα, προχωρούν οι οδικές υποδομές που θα συνδέουν το αεροδρόμιο με το υπόλοιπο οδικό δίκτυο της Κρήτης, με σημαντικότερο τον κλειστό αυτοκινητόδρομο μήκους περίπου 18 χιλιομέτρων που θα το συνδέει με τον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης, στο ύψος της Χερσονήσου. Στα συνοδά έργα περιλαμβάνονται επίσης η σύνδεση με την οδό Αρκαλοχωρίου – Βιάννου, μήκους περίπου έξι χιλιομέτρων, η περιμετρική οδός Καστελίου και η αναβάθμιση υφιστάμενων οδών συνολικού μήκους περίπου 20 χιλιομέτρων.
Περισσότερες ειδήσεις
