Η υπερβολική αυτοπεποίθηση πίσω από το τιμόνι, η εκτεταμένη χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση και η υποτίμηση των κινδύνων που συνδέονται με την κόπωση εξακολουθούν να αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά της οδηγικής συμπεριφοράς στην Ευρώπη, σύμφωνα με τα στοιχεία του 16ου Βαρόμετρου για την Υπεύθυνη Οδήγηση που δημοσίευσε το Ίδρυμα VINCI Autoroutes, βασισμένο σε έρευνα της Ipsos BVA σε 12.100 άτομα από 11 ευρωπαϊκές χώρες.

Παρά τη μείωση κατά 3% στους θανάτους από τροχαία ατυχήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2024, σχεδόν 19.800 άνθρωποι εξακολουθούν να χάνουν τη ζωή τους κάθε χρόνο στους ευρωπαϊκούς δρόμους, γεγονός που δείχνει ότι η πρόοδος παραμένει αργή και ανεπαρκής για την επίτευξη των στόχων οδικής ασφάλειας.

Η έρευνα αναδεικνύει ένα παράδοξο: ενώ το 97% των οδηγών αξιολογεί θετικά τη δική του οδηγική συμπεριφορά, η πλειονότητα θεωρεί ότι το πρόβλημα βρίσκεται στους υπόλοιπους οδηγούς. Την ίδια στιγμή, επικίνδυνες συνήθειες όπως η υπέρβαση των ορίων ταχύτητας, η χρήση smartphone και η οδήγηση υπό συνθήκες κόπωσης παραμένουν ιδιαίτερα διαδεδομένες.

Τι κάνουν οι Έλληνες εντός του αστικού ιστού;

Τι κάνουν οι Έλληνες στις εθνικές οδούς;

Οι κακοί οδηγοί είναι πάντα οι άλλοι

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ευρήματα της έρευνας αφορά την αντίληψη που έχουν οι οδηγοί για τον εαυτό τους και τους άλλους.

Το 97% των Ευρωπαίων οδηγών χρησιμοποιεί τουλάχιστον έναν θετικό χαρακτηρισμό για τη δική του συμπεριφορά στον δρόμο, ενώ:

• Το 73% θεωρεί ότι οδηγεί προσεκτικά (77% στην Ελλάδα)
• Το 24% θεωρεί ότι έχει ευγενική συμπεριφορά (20% στην Ελλάδα)
• Μόλις το 2% χαρακτηρίζει τον εαυτό του επιθετικό

Την ίδια στιγμή:

• Το 64% θεωρεί ότι οι άλλοι οδηγοί έχουν αρνητική συμπεριφορά (80% στην Ελλάδα)
• Το 47% τους χαρακτηρίζει ανεύθυνους (57% στην Ελλάδα)
• Το 17% τους χαρακτηρίζει επιθετικούς (23% στην Ελλάδα)

Παράλληλα, το 82% των Ευρωπαίων οδηγών δηλώνει ότι φοβάται την επιθετικότητα των άλλων οδηγών, ποσοστό που φτάνει το 89% στην Ελλάδα.

«Βρισιές», κορναρίσματα και επικίνδυνες αντιδράσεις στον δρόμο

Η επιθετική συμπεριφορά εξακολουθεί να αποτελεί καθημερινό φαινόμενο στους ευρωπαϊκούς δρόμους.

Σύμφωνα με την έρευνα:

• Το 49% παραδέχεται ότι βρίζει άλλους οδηγούς (55% στην Ελλάδα)
• Το 45% κορνάρει άσκοπα όταν ενοχλείται από άλλον οδηγό (52%)
• Το 28% «κολλάει» σκόπιμα πίσω από όχημα που το εκνευρίζει (45%)
• Το 33% κάνει προσπέραση από δεξιά στον αυτοκινητόδρομο (35%)
• Το 17% έχει κατεβεί από το όχημά του για να διαπληκτιστεί με άλλον οδηγό (22%)

Η ταχύτητα παραμένει η πιο συνηθισμένη παράβαση

Παρά τις συνεχείς εκστρατείες ενημέρωσης, η παραβίαση των ορίων ταχύτητας παραμένει σχεδόν καθολική.

Η έρευνα δείχνει ότι:

• Το 83% των Ευρωπαίων οδηγών παραδέχεται ότι υπερβαίνει τα όρια ταχύτητας κατά λίγα χιλιόμετρα την ώρα (76% στην Ελλάδα)
• Το 55% δεν τηρεί τις αποστάσεις ασφαλείας (52%)
• Το 50% κινείται στη μεσαία λωρίδα του αυτοκινητοδρόμου ενώ η δεξιά είναι ελεύθερη (61%)
• Το 46% ξεχνά να χρησιμοποιήσει φλας όταν αλλάζει λωρίδα ή κατεύθυνση (42%)
• Το 17% δεν φορά πάντα ζώνη ασφαλείας (37%)

Αξιοσημείωτο είναι ότι το ποσοστό όσων δεν φορούν πάντα ζώνη ασφαλείας αυξάνεται στο 28% μεταξύ των ανδρών κάτω των 35 ετών, ενώ στην Ελλάδα φτάνει το 38%.

Το κινητό τηλέφωνο παραμένει ο μεγάλος «εχθρός» της προσοχής

Η απόσπαση προσοχής λόγω τεχνολογίας παραμένει μία από τις σημαντικότερες απειλές για την οδική ασφάλεια.

Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά:

• Το 77% χρησιμοποιεί smartphone ή ρυθμίζει το GPS ενώ οδηγεί (76% στην Ελλάδα)
• Το 65% μιλά στο τηλέφωνο κατά την οδήγηση (66%)
• Το 58% χρησιμοποιεί Bluetooth για τηλεφωνικές κλήσεις (52%)
• Το 21% κρατά το τηλέφωνο στο χέρι ενώ οδηγεί (31%)
• Το 27% χρησιμοποιεί ακουστικά ή headset (39%)
• Το 24% στέλνει ή διαβάζει μηνύματα και email ενώ οδηγεί (25%)
• Το 30% χρησιμοποιεί εφαρμογές για αναφορά συμβάντων σε άλλους οδηγούς (31%)

Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι ότι το 78% των οδηγών παραδέχεται ότι απομακρύνει το βλέμμα του από τον δρόμο για περισσότερο από δύο δευτερόλεπτα, ενώ το ποσοστό στην Ελλάδα ανέρχεται στο 70%.

Οι νέοι οδηγοί εμφανίζουν τις πιο επικίνδυνες συνήθειες

Η ηλικιακή ομάδα 16-24 ετών συνεχίζει να υπερεκπροσωπείται στις πιο επικίνδυνες οδηγικές συμπεριφορές.

Συγκεκριμένα:

• Το 88% χρησιμοποιεί smartphone ή GPS κατά την οδήγηση (82% στην Ελλάδα)
• Το 39% στέλνει ή διαβάζει μηνύματα ή email (46%)
• Το 40% οδηγεί ενώ αισθάνεται έντονη κούραση (49%)
• Το 22% δεν φορά πάντα ζώνη ασφαλείας (48%)
• Το 7% παραδέχεται ότι οδηγεί υπό την επήρεια αλκοόλ (16%)
• Το 4% οδηγεί μετά από χρήση ναρκωτικών όπως κοκαΐνη ή έκσταση (3%)

Η έρευνα επισημαίνει ότι οι οδηγοί ηλικίας 18-24 ετών αντιπροσωπεύουν το 12% των θανάτων από τροχαία, ενώ αποτελούν μόλις το 7% του πληθυσμού.

Κόπωση στο τιμόνι: Ένας κίνδυνος που πολλοί υποτιμούν

Η οδήγηση υπό συνθήκες κόπωσης εξακολουθεί να υποτιμάται σημαντικά από τους οδηγούς.

Σύμφωνα με το Βαρόμετρο:

• Το 30% οδηγεί ενώ αισθάνεται πολύ κουρασμένο (41% στην Ελλάδα)
• Το 77% αυτών παραδέχεται ότι χάνει την προσοχή του και το μυαλό του περιπλανιέται
• Το 39% πιστεύει ότι έχει αποκοιμηθεί στιγμιαία στο τιμόνι
• Το 26% έχει πατήσει λωρίδα έκτακτης ανάγκης ή άκρη του δρόμου λόγω υπνηλίας ή απροσεξίας
• Το 42% οδηγεί πάνω από δύο ώρες χωρίς διάλειμμα

Ο μέσος χρόνος οδήγησης πριν από στάση φτάνει τις 3 ώρες και 8 λεπτά, σημαντικά υψηλότερα από τις δύο ώρες που προτείνουν οι ειδικοί ύπνου.

Από την άλλη πλευρά, το 64% δηλώνει ότι σταματά για έναν σύντομο ύπνο σε μεγάλα ταξίδια, ποσοστό που ανεβαίνει στο 72% μεταξύ των οδηγών ηλεκτρικών οχημάτων.

Αλκοόλ, φάρμακα και ναρκωτικά εξακολουθούν να απειλούν την οδική ασφάλεια

Η έρευνα καταγράφει επίσης ανησυχητικά στοιχεία σχετικά με την οδήγηση υπό την επήρεια ουσιών.

Ειδικότερα:

• Το 5% των οδηγών παραδέχεται ότι έχει οδηγήσει σε κατάσταση μέθης (10% στην Ελλάδα)
• Μόνο το 44% όσων το έχουν κάνει θεωρεί την πρακτική αυτή ιδιαίτερα επικίνδυνη
• Το 7% έχει οδηγήσει υπό την επήρεια φαρμάκων που επηρεάζουν την εγρήγορση (9%)
• Το 2% οδηγεί μετά από χρήση κάνναβης (3%)
• Το 2% οδηγεί υπό την επήρεια ναρκωτικών όπως κοκαΐνη ή έκσταση (4%)

Παράλληλα, το 72% των Ευρωπαίων αναγνωρίζει πλέον ως ιδιαίτερα επικίνδυνη την οδήγηση μετά από κατανάλωση υποξειδίου του αζώτου («αέριο γέλιου»).

Οι οδηγοί εξακολουθούν να αγνοούν την ασφάλεια εργαζομένων και συνεργείων

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η συμπεριφορά των οδηγών απέναντι σε αστυνομικούς, διασώστες και εργαζομένους οδικών έργων.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι:

• Το 71% δεν εφαρμόζει συστηματικά τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας όταν προσεγγίζει ζώνη επέμβασης (79% στην Ελλάδα)
• Το 53% ξεχνά να μειώσει ταχύτητα κοντά σε εργοτάξια ή ζώνες εργασιών (45%)

Στη Γαλλία, το πρόβλημα έχει λάβει σοβαρές διαστάσεις, καθώς το 2025 καταγράφηκαν 143 συγκρούσεις με οχήματα άμεσης επέμβασης, ενώ μόνο τους πρώτους μήνες του 2026 είχαν ήδη σημειωθεί 16 αντίστοιχα περιστατικά στο δίκτυο της VINCI Autoroutes.

Η οδήγηση απαιτεί πλήρη προσοχή

Σχολιάζοντας τα αποτελέσματα, η διευθύνουσα σύμβουλος του Ιδρύματος VINCI Autoroutes, Bernadette Moreau, τόνισε ότι οι οδηγοί πρέπει να αναθεωρήσουν τη συμπεριφορά τους πίσω από το τιμόνι και να συνειδητοποιήσουν ότι η οδήγηση απαιτεί αυστηρή τήρηση των κανόνων και πλήρη προσοχή.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Ολυμπίας Οδού, Παναγιώτης Παπανικόλας, υπογράμμισε ότι η χρήση κινητού και GPS κατά την οδήγηση εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο ζήτημα οδικής ασφάλειας, ενώ η πρόεδρος του Ι.Ο.ΑΣ. «Πάνος Μυλωνάς», Βασιλική Δανέλλη – Μυλωνά, σημείωσε ότι η εκπαίδευση, η πρόληψη και η καλλιέργεια κουλτούρας οδικής ασφάλειας από νεαρή ηλικία παραμένουν το βασικό εργαλείο για τη μείωση των τροχαίων συμβάντων.

Περισσότερες ειδήσεις

Ο πρώτος αυτοκινητόδρομος με «ψηφιακό εγκέφαλο» στην Ελλάδα είναι γεγονός – Τι αλλάζει στην Ιόνια Οδό

«Μοιραζόμαστε τον δρόμο, όχι τον εγωισμό» — Τα κρίσιμα ευρήματα της έρευνας VINCI Autoroutes για την κοινή χρήση οδικού δικτύου

Θ. Τσιάνος: Πώς θα μπει «φρένο» στο κυκλοφοριακό χάος της Αττικής, οι κάμερες απαιτούν σωστά όρια ταχύτητας– Βαρύ το τίμημα της απαξίωσης των ΜΜΜ