Ορισμένοι δεινόσαυροι καταβρόχθιζαν τη λεία τους, άλλοι έβοσκαν αμέριμνοι και κάποιοι δεν δίσταζαν να φάνε ακόμη και τους ομοίους τους. Φαίνεται, όμως, πως υπήρχε και μια πιο… εκλεπτυσμένη περίπτωση. Ένας μικρόσωμος δεινόσαυρος, με κεφάλι που θύμιζε παπαγάλο, μέγεθος γαλοπούλας και το μάλλον… ατυχές παρατσούκλι «κότα της Κόλασης», είχε ιδιαίτερη αδυναμία στα φρούτα, ανατρέποντας όσα γνωρίζαμε μέχρι σήμερα για τις διατροφικές συνήθειες των προϊστορικών ζώων.
Ο Infernogallus jamesi, όπως ονομάστηκε το νέο είδος, έζησε πριν από περίπου 66 εκατομμύρια χρόνια, στο τέλος της Κρητιδικής περιόδου, και αποτελεί τον πρώτο γνωστό μη πτηνό δεινόσαυρο με σαφείς ανατομικές προσαρμογές στην καρποφαγία. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2026 στο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications, το ιδιόμορφο ράμφος και η κατασκευή των σιαγόνων του επέτρεπαν να μασά και να πολτοποιεί μαλακές φυτικές τροφές, κυρίως σαρκώδεις καρπούς.
Το όνομα Infernogallus σημαίνει κυριολεκτικά «όρνιθα της Κόλασης» και προέρχεται από τον γεωλογικό σχηματισμό Hell Creek, στη Βόρεια Αμερική, όπου εντοπίστηκαν τα απολιθώματά του. Ο σχηματισμός εκτείνεται στις πολιτείες Montana, Wyoming, North Dakota και South Dakota και έχει αποκαλύψει ορισμένους από τους διασημότερους δεινοσαύρους στην ιστορία της παλαιοντολογίας.
Ο Infernogallus είχε μήκος περίπου 1,5 μέτρο και βάρος γύρω στα 11-12 κιλά, ενώ ζούσε σε ένα υποτροπικό παράκτιο οικοσύστημα με πλημμυρικές πεδιάδες. Μοιραζόταν το περιβάλλον του με επιβλητικούς θηρευτές, όπως ο Tyrannosaurus rex, αλλά και φυτοφάγους γίγαντες, όπως ο Triceratops και ο Ankylosaurus.
Αν και τα απολιθώματα δεν επιτρέπουν να εξακριβωθεί εάν το σώμα του καλυπτόταν από φτερά, οι επιστήμονες θεωρούν εξαιρετικά πιθανό να ήταν φτερωτός, με βάση τα χαρακτηριστικά στενών συγγενικών ειδών.
Ανήκε στους ωιραπτορόσαυρους, μια ομάδα θηρόποδων δεινοσαύρων, δηλαδή στην ευρύτερη εξελικτική ομάδα που περιλαμβάνει και τα σημερινά πτηνά. Παρά τη σαρκοφάγο καταγωγή πολλών θηρόποδων, ο συγκεκριμένος δεινόσαυρος φαίνεται πως είχε ακολουθήσει μια πολύ διαφορετική διατροφική πορεία.
Το εντυπωσιακότερο στοιχείο της ανακάλυψης δεν είναι τόσο η προτίμησή του στα φρούτα όσο ο τρόπος με τον οποίο μπορούσε να τα μασά. Οι επιστήμονες εξέτασαν απολιθωμένα κρανιακά οστά, μεταξύ των οποίων ένα σχεδόν πλήρες κρανίο, χρησιμοποιώντας και αξονικές τομογραφίες για να ανασυνθέσουν τη λειτουργία των σιαγόνων.
Εντόπισαν τρία βασικά χαρακτηριστικά που υποδεικνύουν εξειδίκευση στην κατανάλωση μαλακής τροφής: μια ασυνήθιστη διάταξη των μυών που επέτρεπε κινήσεις μάσησης μπρος-πίσω, μια κινητή άρθρωση χάρη στην οποία η κάτω γνάθος μπορούσε να ολισθαίνει προς τα εμπρός και αυλακώσεις στο ράμφος που βοηθούσαν στον τεμαχισμό και την πολτοποίηση της τροφής.
Ανάλογες προσαρμογές παρατηρούνται μεμονωμένα σε σύγχρονα ζώα, όπως ο παπαγάλος-γύπας που τρέφεται με σύκα και οι πράσινες θαλάσσιες χελώνες που καταναλώνουν θαλάσσια βλάστηση. Ωστόσο, σύμφωνα με τους ερευνητές, κανένα σημερινό ζώο δεν παρουσιάζει και τα τρία χαρακτηριστικά στον ίδιο συνδυασμό.
Η ανακάλυψη προσφέρει επίσης νέα στοιχεία για την εξέλιξη των ραμφών. Ενώ πολλά φυτοφάγα θηρόποδα κατάπιναν μικρές πέτρες, γνωστές ως γαστρόλιθους, για να αλέθουν την τροφή μέσα στο πεπτικό τους σύστημα, ο Infernogallus μπορούσε να την επεξεργάζεται ήδη μέσα στο στόμα του.
Όπως εξηγεί ο επικεφαλής της μελέτης, Gregory Funston, παλαιοντολόγος του Stony Brook University στη Νέα Υόρκη, η αντικατάσταση των δοντιών από ράμφος μπορούσε, υπό τις κατάλληλες ανατομικές προϋποθέσεις, να διευρύνει σημαντικά τις διαθέσιμες πηγές τροφής.
Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι ο Infernogallus κατανάλωνε σαρκώδεις καρπούς, μεταξύ των οποίων μούρα και δρύπες, δηλαδή καρπούς με μαλακή σάρκα γύρω από έναν σκληρό πυρήνα. Στη συγκεκριμένη κατηγορία ανήκουν σήμερα τα κεράσια, τα ροδάκινα, τα μάνγκο και οι ελιές, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι σημερινές ποικιλίες υπήρχαν τότε.
Η ανακάλυψη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κατανόηση της εξάπλωσης των αγγειόσπερμων ή ανθοφόρων φυτών, τα οποία εμφανίστηκαν κατά την Κρητιδική περίοδο, περίπου 130-140 εκατομμύρια χρόνια πριν, και σταδιακά εξαπλώθηκαν σε οικοσυστήματα όπου μέχρι τότε κυριαρχούσαν τα γυμνόσπερμα, όπως τα κωνοφόρα.
Παρότι ήταν γνωστό ότι δεινόσαυροι και ανθοφόρα φυτά συνυπήρχαν, η επιστημονική κοινότητα δεν είχε στη διάθεσή της τόσο ισχυρά ανατομικά στοιχεία που να συνδέουν συγκεκριμένους μη πτηνούς δεινοσαύρους με την κατανάλωση φρούτων.
«Η ανατομία του Infernogallus είναι παράξενη ακόμη και για τα δεδομένα των δεινοσαύρων», επισημαίνει ο Thomas Dudgeon, μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Royal Ontario Museum και συν-συγγραφέας της μελέτης.
Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι οι διατροφικές προσαρμογές αυτής της ομάδας δεινοσαύρων ενδέχεται να εξελίχθηκαν παράλληλα με την αυξανόμενη διαθεσιμότητα μεγαλύτερων και πιο σαρκωδών καρπών.
Πέρα από τις διατροφικές του συνήθειες, ο Infernogallus ενδέχεται να έπαιζε έναν ακόμη σημαντικό ρόλο στα οικοσυστήματα της Κρητιδικής περιόδου: τη διασπορά σπόρων.
Σήμερα, πολλά καρποφάγα ζώα συμβάλλουν στην εξάπλωση των φυτών μεταφέροντας τους σπόρους τους σε διαφορετικές περιοχές. Οι ερευνητές εξετάζουν το ενδεχόμενο ανάλογη λειτουργία να επιτελούσαν και ορισμένοι δεινόσαυροι.
Τα θηλαστικά και τα πτηνά της εποχής ήταν κατά κανόνα σχετικά μικρόσωμα, γεγονός που περιόριζε πιθανότατα την ικανότητά τους να μεταφέρουν μεγάλους σπόρους σε σημαντικές αποστάσεις. Αντίθετα, μεγαλύτερα καρποφάγα ζώα θα μπορούσαν να είχαν συμβάλει στην εξάπλωση συγκεκριμένων φυτικών ειδών.
Προς το παρόν, ωστόσο, δεν υπάρχουν επαρκείς άμεσες αποδείξεις ότι ο Infernogallus διασκόρπιζε πράγματι μεγάλους σπόρους. Πρόκειται για ένα ενδεχόμενο που απαιτεί περαιτέρω έρευνα.
Η ανακάλυψη αναδεικνύει, πάντως, πόσο μεγαλύτερη μπορεί να ήταν η οικολογική ποικιλία των δεινοσαύρων λίγο πριν από τη μαζική εξαφάνισή τους.
Περισσότερες ειδήσεις
Τσάντα από… τυραννόσαυρο βγαίνει στο «σφυρί» στο Παρίσι – Η τιμή που προκαλεί ίλιγγο
Από το TikTok… στα χωριά των παππούδων μας: Αυτές είναι οι ταξιδιωτικές τάσεις για το 2026
