Σε ένα σύνθετο παιχνίδι ευθυνών μεταξύ ΟΣΕ και δήμου Καλαβρύτων εξελίσσεται η προσπάθεια επαναλειτουργίας του Οδοντωτού Σιδηρόδρομου Διακοπτού – Καλαβρύτων, με τις δύο πλευρές να εμφανίζονται δημόσια υπέρ της επιστροφής των δρομολογίων, αλλά να κινούνται με μεγάλη προσοχή όταν η συζήτηση φτάνει στο κρίσιμο ζήτημα της ασφάλειας.
Το τελευταίο διάστημα, η νέα εταιρεία Σιδηρόδρομοι Ελλάδος επιχειρεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις ώστε η γραμμή να μπορέσει να λειτουργήσει εκ νέου μέσα στο καλοκαίρι, την ώρα που η τοπική κοινωνία πιέζει ασφυκτικά για την επαναφορά ενός από τα σημαντικότερα τουριστικά «χαρτιά» της περιοχής. Ωστόσο, πίσω από τις δημόσιες δηλώσεις στήριξης, η αλληλογραφία ανάμεσα στις δύο πλευρές αποκαλύπτει σαφείς επιφυλάξεις και αμοιβαία μεταφορά ευθυνών.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η εταιρία Σιδηρόδρομοι Ελλάδος απέστειλε δύο διαδοχικές επιστολές προς τον δήμο Καλαβρύτων μέσα σε διάστημα μόλις επτά ημερών, ζητώντας συγκεκριμένες απαντήσεις για την κατάσταση στο φαράγγι του Βουραϊκού και για το αν έχουν εμφανιστεί νέα κατολισθητικά φαινόμενα ή πτώσεις βράχων κοντά στη γραμμή από τον Μάρτιο μέχρι σήμερα.
Η εταιρεία ζητούσε, ουσιαστικά, μια επίσημη εικόνα για τις γεωμορφολογικές συνθήκες στην περιοχή, αλλά και μια σαφή τοποθέτηση σχετικά με το αν κατά τους θερινούς μήνες παρατηρείται ύφεση των επικίνδυνων φαινομένων λόγω των καλύτερων καιρικών συνθηκών.
Στις επιστολές γινόταν ειδική αναφορά στο γεγονός ότι οι πληροφορίες αυτές είναι απαραίτητες προκειμένου να αξιολογηθούν οι συνθήκες ασφαλούς επαναλειτουργίας της γραμμής ενόψει καλοκαιριού. Παράλληλα, ζητούνταν από την τεχνική υπηρεσία του δήμου να αποστείλει «βεβαίωση ή επίσημη ενημέρωση» που θα μπορούσε να αξιοποιηθεί στο πλαίσιο της συνολικής αξιολόγησης.
Την ίδια ώρα, ο ΟΣΕ υπενθύμιζε ότι έχουν ήδη κινηθεί διαδικασίες για τη σύναψη Προγραμματικής Συμφωνίας μεταξύ του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας, της Γενικής Γραμματείας Δασών και του ΤΕΕ, ώστε να προχωρήσουν οι απαιτούμενες μελέτες για την ασφαλή λειτουργία της γραμμής. Η αναφορά αυτή μόνο τυχαία δεν θεωρείται, καθώς αποτυπώνει ότι ακόμη και ο ίδιος ο Διαχειριστής Υποδομής αναγνωρίζει πως απαιτείται περαιτέρω τεχνική διερεύνηση πριν από οποιαδήποτε οριστική απόφαση.
Καθώς δεν υπήρξε άμεση ανταπόκριση από τον δήμο Καλαβρύτων, η εταιρία Σιδηρόδρομοι Ελλάδος επανήλθε μία εβδομάδα αργότερα με δεύτερη επιστολή – υπενθύμιση, ζητώντας εκ νέου να αποσταλεί η ζητούμενη ενημέρωση. Η επιμονή αυτή ερμηνεύεται ως προσπάθεια να κλείσουν όσο το δυνατόν γρηγορότερα τα ανοιχτά μέτωπα ενόψει της θερινής περιόδου, κατά την οποία ο Οδοντωτός αποτελεί βασικό πόλο έλξης για χιλιάδες επισκέπτες.
Μέχρι εκείνο το σημείο, πάντως, ο δήμαρχος Καλαβρύτων Θανάσης Παπαδόπουλος εμφανιζόταν δημόσια αποφασισμένος να στηρίξει ενεργά την επαναλειτουργία της γραμμής.
Σε δημόσιες παρεμβάσεις του είχε αφήσει να εννοηθεί ότι, εφόσον ζητηθεί, είναι έτοιμος ακόμη και να αναλάβει προσωπικά την πολιτική ευθύνη για την επαναφορά του Οδοντωτού, επικαλούμενος την εμπειρία των 130 χρόνων λειτουργίας του μέσα στο φαράγγι χωρίς σοβαρά περιστατικά από καταπτώσεις βράχων.
Μάλιστα, είχε δηλώσει ότι είχε ήδη δώσει εντολή να συνταχθεί άμεσα η σχετική επιστολή που ζητήθηκε από το Υπουργείο Μεταφορών, ώστε να αποσταλεί στον αναπληρωτή υπουργό Μεταφορών Κωνσταντίνο Κυρανάκη.
Ωστόσο, η επίσημη επιστολή που τελικά απέστειλε ο δήμος προς τον ΟΣΕ είχε σαφώς διαφορετικό τόνο από τις δημόσιες δηλώσεις.
Στο κείμενο της απάντησης, ο δήμος Καλαβρύτων ξεκαθαρίζει ότι «αδυνατεί να πιστοποιήσει ζητήματα γεωτεχνικής ασφάλειας σιδηροδρομικής γραμμής», σημειώνοντας πως την αποκλειστική ευθύνη αξιολόγησης, συντήρησης και ασφαλούς λειτουργίας έχει ο ίδιος ο Διαχειριστής Υποδομής και οι αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες.
Παράλληλα, αναφέρεται ότι για ζητήματα κατολισθητικών φαινομένων ο δήμος συμβουλεύεται τον ΕΑΓΜΕ, ο οποίος διαθέτει την αναγκαία επιστημονική τεχνογνωσία. Στην ίδια επιστολή, ο δήμος σημειώνει ότι από τον Μάρτιο και μέχρι σήμερα δεν έχει περιέλθει σε γνώση του κάποιο νέο κατολισθητικό φαινόμενο στην περιοχή της γραμμής. Ωστόσο, αποφεύγει να προχωρήσει σε οποιαδήποτε ουσιαστική πιστοποίηση ασφαλείας.
Για το ζήτημα της γεωμορφολογίας, μάλιστα, παραπέμπει σε προγενέστερη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων που είχε εκπονηθεί το 2021 στο πλαίσιο της σχεδιαζόμενης επέκτασης της γραμμής προς την Αγία Λαύρα. Το πιο χαρακτηριστικό σημείο της απάντησης αφορά το αίτημα του ΟΣΕ να υπάρξει βεβαίωση ότι τους θερινούς μήνες περιορίζονται τα έντονα κατολισθητικά φαινόμενα.
Εκεί ο Δήμος επιλέγει μια εξαιρετικά προσεκτική διατύπωση, σημειώνοντας ότι «αναφέρει και δεν βεβαιώνει» τον περιορισμό των φαινομένων κατά την καλοκαιρινή περίοδο. Η φράση αυτή θεωρείται ενδεικτική της πρόθεσης της δημοτικής αρχής να αποφύγει οποιαδήποτε νομική ή τεχνική δέσμευση σχετικά με την ασφάλεια της γραμμής.
Παρά τις επιφυλάξεις, ο δήμαρχος επιχειρεί στην ίδια επιστολή να απομακρύνει την εικόνα άρνησης συνεργασίας με τον ΟΣΕ.
Όπως αναφέρεται, τόσο οι υπηρεσίες του δήμου όσο και ο ίδιος προσωπικά είναι διατεθειμένοι να υπογράψουν «κάθε βεβαίωση πραγματικών περιστατικών» που εμπίπτει στις αρμοδιότητές τους, επικαλούμενοι την ιστορική εμπειρία των 130 ετών λειτουργίας του Οδοντωτού. Με τον τρόπο αυτό, ο δήμος Καλαβρύτων επιχειρεί να διαχωρίσει τα πραγματικά δεδομένα που μπορεί να επιβεβαιώσει από τις τεχνικές αξιολογήσεις ασφαλείας που, όπως υποστηρίζει, ανήκουν αποκλειστικά στον ΟΣΕ και στις αρμόδιες υπηρεσίες.
Παράλληλα, ο δήμαρχος ζητά από τον Διευθύνοντα Σύμβουλο του ΟΣΕ να κοινοποιηθεί επισήμως η απόφαση με την οποία ανεστάλησαν τα δρομολόγια της γραμμής, καθώς και το σκεπτικό που οδήγησε σε αυτή την απόφαση. Πρόκειται για ακόμη μία κίνηση που δείχνει ότι η δημοτική αρχή επιδιώκει να μεταφέρει μέρος της πίεσης πίσω στον Διαχειριστή Υποδομής.
Ο Οδοντωτός αποτελεί διαχρονικά σημείο αναφοράς όχι μόνο για τα Καλάβρυτα αλλά και για τον ελληνικό σιδηρόδρομο συνολικά. Η διακοπή των δρομολογίων έχει προκαλέσει αναστάτωση στην τοπική οικονομία, ιδιαίτερα ενόψει της τουριστικής περιόδου, αυξάνοντας την πίεση προς όλους τους εμπλεκόμενους για επαναλειτουργία. Την ίδια στιγμή, όμως, κανείς δεν φαίνεται διατεθειμένος να επωμιστεί μόνος του το βάρος μιας απόφασης που συνδέεται άμεσα με ζητήματα ασφάλειας.
Και κάπως έτσι, πίσω από τις επίσημες επιστολές, τις δημόσιες δηλώσεις και τις αμοιβαίες αιχμές, διαμορφώνεται ένα ιδιότυπο μπρα ντε φερ, στο οποίο όλοι δηλώνουν υπέρ της επαναλειτουργίας του ιστορικού τρένου, αλλά όλοι ταυτόχρονα προσπαθούν να κρατήσουν αποστάσεις από την τελική ευθύνη.
Περισσότερες ειδήσεις
Προαστιακός Δυτικής Θεσσαλονίκης: Στην τελική ευθεία ο διαγωνισμός για το έργο των 53,4 εκατ. ευρώ
ΟΣΕ: 1.231 παλιά βαγόνια απομακρύνονται από το δίκτυο
Επαναλειτουργία του Οδοντωτού πιλοτικά το καλοκαίρι με νέα πρωτόκολλα ασφαλείας
