Στο 3% για όλη τη διάρκεια της ρύθμισης καθιερώνεται το σταθερό επιτόκιο για ευάλωτους και επιλέξιμους οφειλέτες στον εξωδικαστικό μηχανισμό, ενώ παράλληλα δεκαπλασιάζεται το ανώτατο πρόστιμο για τους servicers, από τις 500.000 στα 5 εκατ. ευρώ, με δύο νέες τροπολογίες στο νομοσχέδιο για το ιδιωτικό χρέος.

Σύμφωνα με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκο Πιερρακάκη, οι δύο παρεμβάσεις αποσκοπούν στην περαιτέρω ενίσχυση της προστασίας των δανειοληπτών και στην αυστηροποίηση του πλαισίου εποπτείας των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers).

Με τις συγκεκριμένες πρωτοβουλίες επιδιώκεται η μείωση του κόστους αποπληρωμής των οφειλών, η ενίσχυση της ασφάλειας και της προβλεψιμότητας των ρυθμίσεων, καθώς και η επιβολή αυστηρότερων κυρώσεων στους servicers που παραβιάζουν τους κανόνες.

Σταθερό επιτόκιο 3% για ευάλωτους και επιλέξιμους οφειλέτες

Με την πρώτη τροπολογία προστίθεται νέα παράγραφος 3Α στο άρθρο 14 του ν. 4738/2020, με την οποία καθορίζεται σταθερό επιτόκιο 3% ετησίως για τις συμβάσεις αναδιάρθρωσης οφειλών προς χρηματοδοτικούς φορείς που καταρτίζονται στο πλαίσιο του εξωδικαστικού μηχανισμού και αφορούν συγκεκριμένες κατηγορίες οφειλετών.

Συγκεκριμένα, η ρύθμιση αφορά:

α) Οφειλέτες που πληρούν τα κριτήρια του ευάλωτου οφειλέτη, σύμφωνα με την περ. α΄ του άρθρου 217 του ν. 4738/2020, και διαθέτουν τη σχετική βεβαίωση ευάλωτου οφειλέτη.

β) Οφειλέτες που χαρακτηρίζονται ως επιλέξιμοι, σύμφωνα με την περ. β΄ της παρ. 3 του άρθρου 14 του ίδιου νόμου, κατηγορία που, σύμφωνα με τον υπουργό, περιλαμβάνει και τη μεσαία τάξη.

Το επιτόκιο καθορίζεται σε 3% ετησίως και παραμένει σταθερό για το σύνολο της διάρκειας της ρύθμισης. Η εφαρμογή του δεν εξαρτάται από το εάν οι οφειλές καλύπτονται από εμπράγματες ή άλλες ειδικές εξασφαλίσεις, ούτε από την κατηγορία του χρηματοδοτικού φορέα.

Η εφαρμογή του σταθερού επιτοκίου καθίσταται υποχρεωτικός όρος της σύμβασης αναδιάρθρωσης.

Τι ισχύει σήμερα και τι αλλάζει από την 1η Δεκεμβρίου

Σήμερα, το επιτόκιο ανέρχεται σε 3% για τα πρώτα έτη για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και 4% για τα πρώτα τρία έτη για οφειλές χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις.

Στη συνέχεια, αυξάνεται σε κυμαινόμενο Euribor τριμήνου + 2,5% για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και Euribor τριμήνου + 3% για οφειλές χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις.

Με το επίπεδο του Euribor που παρατίθεται στην ανακοίνωση (2,67%), αυτό σημαίνει ότι το επιτόκιο στον εξωδικαστικό, μετά την παρέλευση της τριετίας, θα ανερχόταν σε 5,17% για οφειλές με εμπράγματες εξασφαλίσεις και 5,67% για οφειλές χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις.

Με τη νέα ρύθμιση, για τις παραπάνω κατηγορίες οφειλετών το επιτόκιο θα παραμένει σταθερό στο 3% για όλη τη διάρκεια της αποπληρωμής, ανεξαρτήτως εμπράγματων εξασφαλίσεων.

Η ρύθμιση προβλέπεται να ισχύσει για καταβολές από την 1η Δεκεμβρίου 2026.

Παραδείγματα: Πόσο μειώνεται η μηνιαία δόση

Για την αποτύπωση της διαφοράς μεταξύ του ισχύοντος και του προτεινόμενου καθεστώτος, παρατίθεται παράδειγμα οφειλής 100.000 ευρώ, σύμφωνα με σύμβαση αναδιάρθρωσης διάρκειας 240 μηνών (20 ετών), χωρίς εφαρμογή του μηχανισμού step-up.

Στο ισχύον καθεστώς, η μηνιαία δόση υπολογίζεται εκ νέου μετά την παρέλευση των πρώτων 36 μηνών, με βάση το υπόλοιπο της οφειλής και το νέο επιτόκιο για τους υπόλοιπους 204 μήνες.

Παράδειγμα Α: Εξασφαλισμένη απαίτηση 100.000 ευρώ

Παράδειγμα Β: Ανεξασφάλιστη απαίτηση 100.000 ευρώ

Η εφαρμογή σταθερού επιτοκίου 3% για όλη τη διάρκεια της ρύθμισης, αντί του ισχύοντος κυμαινόμενου επιτοκίου μετά την πρώτη τριετία, μειώνει ουσιαστικά το συνολικό κόστος εξυπηρέτησης των οφειλών.

Ειδικότερα, για οφειλή 100.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής 20 ετών, το συνολικό όφελος για τον οφειλέτη ανέρχεται σε περίπου 20.200 ευρώ στην περίπτωση εξασφαλισμένης απαίτησης και 28.600 ευρώ στην περίπτωση ανεξασφάλιστης απαίτησης.

Δεκαπλασιάζονται τα ανώτατα πρόστιμα για τους servicers – Έως 5 εκατ. ευρώ

Με τη δεύτερη τροπολογία αυξάνονται σημαντικά τα πρόστιμα που μπορεί να επιβάλλει στις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων η αρμόδια εποπτική αρχή, δηλαδή η Τράπεζα της Ελλάδος, σε περιπτώσεις παραβάσεων.

Ειδικότερα, ενώ σήμερα το μέγιστο πρόστιμο ορίζεται στις 500.000 ευρώ, με τη νέα ρύθμιση το ανώτατο όριο αυξάνεται στα 5.000.000 ευρώ.

Με τον τρόπο αυτό καθίσταται σημαντικά επαχθέστερη για τους servicers η παραβίαση των υποχρεώσεών τους που απορρέουν από το θεσμικό πλαίσιο, καθώς το μέγιστο πρόστιμο δεκαπλασιάζεται.

Η ρύθμιση αφορά τις περιπτώσεις προστίμων που επιβάλλει η Τράπεζα της Ελλάδος, σύμφωνα με το άρθρο 27 του ν. 5072/2023.

Για ποιες παραβάσεις προβλέπονται πρόστιμα

Ενδεικτικά, οι περιπτώσεις στις οποίες μπορεί να επιβληθούν κυρώσεις περιλαμβάνουν:

• Περιπτώσεις κατά τις οποίες διαχειριστής πιστώσεων δεν πληροί τις απαιτήσεις περί συμβατικής σχέσης μεταξύ διαχειριστή πιστώσεων και αγοραστή πιστώσεων ή συνάπτει σύμβαση εξωτερικής ανάθεσης κατά παράβαση των σχετικών διατάξεων. Στην ίδια κατηγορία εντάσσονται και περιπτώσεις σοβαρής παράβασης της κείμενης νομοθεσίας από πάροχο πιστωτικών υπηρεσιών στον οποίο έχουν ανατεθεί εξωτερικά δραστηριότητες διαχείρισης πιστώσεων.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες διαχειριστής πιστώσεων δεν πληροί τις απαιτήσεις για το οργανωτικό πλαίσιο διακυβέρνησης και τους μηχανισμούς εσωτερικού ελέγχου, με αποτέλεσμα να μην εξασφαλίζεται ο σεβασμός των δικαιωμάτων του δανειολήπτη και η συμμόρφωση με τους κανόνες περί προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες η πολιτική του διαχειριστή πιστώσεων δεν επαρκεί για την ορθή μεταχείριση των δανειοληπτών, σύμφωνα με τον νόμο.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες οι εσωτερικές διαδικασίες του διαχειριστή πιστώσεων δεν προβλέπουν την καταγραφή και τον χειρισμό των παραπόνων των δανειοληπτών, σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που καθορίζονται στον νόμο.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες αγοραστής πιστώσεων που έχει έδρα στην Ελλάδα ή, εφόσον συντρέχει περίπτωση, ο αντιπρόσωπος που έχει οριστεί, δεν γνωστοποιεί τις απαιτούμενες πληροφορίες περί ορισμού διαχειριστών πιστώσεων ή άλλων οντοτήτων και περί μεταβίβασης πιστώσεων στις αρμόδιες αρχές.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες αγοραστής πιστώσεων δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις του νόμου περί υποχρεώσεων των αγοραστών πιστώσεων.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες διαχειριστής πιστώσεων δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις του νόμου περί δυνατότητας κατοχής χρηματικών ποσών.
• Περιπτώσεις κατά τις οποίες αγοραστής ή διαχειριστής πιστώσεων δεν συμμορφώνεται με το νομικό πλαίσιο που αφορά τις σχέσεις με τους δανειολήπτες.

Επιπλέον πρόστιμα έως 500.000 ευρώ ανά δανειολήπτη

Σημειώνεται ότι η Τράπεζα της Ελλάδος μπορεί να επιβάλλει πρόστιμα για σειρά παραβάσεων, ενώ οι συγκεκριμένες κυρώσεις είναι επιπρόσθετες εκείνων που προβλέπονται από τις υποχρεώσεις του άρθρου 15 του υπό ψήφιση νομοσχεδίου.

Το άρθρο αυτό προβλέπει ειδικότερα πρόστιμα από 50.000 έως 500.000 ευρώ ανά δανειολήπτη, τα οποία επιβάλλονται από τη Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους.

Οι κυρώσεις αυτές αφορούν περιπτώσεις κατά τις οποίες διενεργούνται ενέργειες είσπραξης σε βάρος συνεπούς δανειολήπτη ή δανειολήπτη που δεν καταβάλλει ορισμένες δόσεις εξαιτίας της μη χορήγησης από τον πιστωτή ή τον διαχειριστή πιστώσεων των αναγκαίων στοιχείων.

Περισσότερες ειδήσεις

Γερμανία: Έντονη ανησυχία για τις αποθήκες αερίου και τον δύσκολο χειμώνα – Βρίσκονται στο 61,05%, έναντι 74,56% στην ΕΕ

Ρυθμίσεις δανείων: Οι 16 αλλαγές για οφειλέτες και servicers – Τι προβλέπεται για δόσεις, τόκους και πλειστηριασμούς

Κυρ. Πιερρακάκης: Διορία έως τις 6 Νοεμβρίου για τον διάδοχο της C. Lagarde – Ανοίγει η μάχη για την ηγεσία της ΕΚΤ