Η Microsoft περιορίζει σταδιακά την παρουσία της στην Κίνα, καθώς η επιδείνωση των σχέσεων Ουάσιγκτον – Πεκίνου, η στροφή της χώρας προς εγχώριες τεχνολογίες και οι αμερικανικοί περιορισμοί στις εξαγωγές προηγμένων τεχνολογιών έχουν αλλάξει δραστικά το τοπίο για τον αμερικανικό όμιλο.
Σύμφωνα με το Reuters, την τελευταία πενταετία έχουν κλείσει τουλάχιστον 15 υποκαταστήματα και κοινοπραξίες της Microsoft στην Κίνα, ενώ πέντε πηγές της εταιρείας περιγράφουν τη σημερινή στρατηγική της ως σταδιακή υποχώρηση.
Το 2023, μάλιστα, στελέχη της Microsoft εξέτασαν ακόμη και το ενδεχόμενο πλήρους αποχώρησης από την κινεζική αγορά, θεωρώντας ότι το γεωπολιτικό ρίσκο είχε γίνει δυσανάλογα μεγάλο σε σχέση με την οικονομική απόδοση. Η εταιρεία δεν έχει σήμερα σχέδια εξόδου.
Η σημασία της Κίνας για τον παγκόσμιο τζίρο της Microsoft είναι πλέον περιορισμένη. Το 2024 η ίδια είχε αναφέρει ότι η χώρα αντιστοιχούσε σε μόλις 1,5% των συνολικών εσόδων της.
Ένα από τα μεγαλύτερα πλήγματα για τη Microsoft προήλθε από την πολιτική του Πεκίνου για μεγαλύτερη χρήση εγχώριου λογισμικού και τεχνολογικών λύσεων, την οποία η κινεζική κυβέρνηση συνδέει με την ασφάλεια και την τεχνολογική αυτονομία της χώρας.
Από το 2017, η Κίνα έχει ενισχύσει τις απαιτήσεις για χρήση «ασφαλών και αξιόπιστων» τεχνολογιών στις κρατικές προμήθειες.
Το Reuters εξέτασε έξι οδηγούς προμηθειών κινεζικών κρατικών συστημάτων πληροφορικής που δημοσιεύθηκαν από τον Δεκέμβριο του 2023 έως τον Μάιο του 2026. Οι πέντε δεν συνιστούσαν προϊόντα της Microsoft, ενώ ο έκτος περιλάμβανε την ειδική έκδοση Windows 10 China Government Edition, αλλά με πρόσθετες απαιτήσεις διαχείρισης.
Η Microsoft είχε επιχειρήσει ήδη από το 2017 να διατηρήσει την πρόσβασή της στον κρατικό τομέα μέσω της συγκεκριμένης έκδοσης των Windows 10, η οποία είχε αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ του Satya Nadella και στελεχών του κινεζικού υπουργείου Οικονομικών.
Το προϊόν χρησιμοποιήθηκε από ορισμένες κρατικές υπηρεσίες, χωρίς όμως να αποκτήσει την έκταση που προσδοκούσε η εταιρεία.
Η Microsoft βρήκε, πάντως, ένα νέο και κερδοφόρο πεδίο δραστηριότητας: την παροχή τεχνολογικών υπηρεσιών σε κινεζικές εταιρείες που αναπτύσσονται διεθνώς.
Επιχειρήσεις όπως η ByteDance, ιδιοκτήτρια του TikTok, και η Shein έχουν σημαντικές δραστηριότητες στις δυτικές αγορές και, σύμφωνα με πηγές του Reuters, χρησιμοποιούν υπηρεσίες cloud της Microsoft μέσω του Azure για τη διαχείριση δεδομένων και τη συμμόρφωση με κανονιστικές απαιτήσεις εκτός Κίνας.
Μέσω του Azure, η Microsoft παρέχει επίσης σε κινεζικούς εταιρικούς πελάτες πρόσβαση σε δυτικά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης, μεταξύ αυτών μοντέλα της OpenAI, τα οποία δεν διατίθενται απευθείας στην κινεζική αγορά.
Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 2020, η εξυπηρέτηση κινεζικών εταιρειών με διεθνή παρουσία είχε εξελιχθεί στη μεγαλύτερη δραστηριότητα της Microsoft που συνδέεται με την Κίνα, σύμφωνα με τρεις πηγές. Τα σχετικά έσοδα, πάντως, παραμένουν μικρά σε σχέση με το συνολικό μέγεθος του ομίλου.
Η βιωσιμότητα αυτού του μοντέλου δεν θεωρείται δεδομένη. Κινεζικά μοντέλα AI, όπως το Kimi, γίνονται ολοένα πιο ανταγωνιστικά έναντι των δυτικών λύσεων και προσφέρονται σε σημαντικά χαμηλότερο κόστος, μειώνοντας δυνητικά την ανάγκη χρήσης του Azure για πρόσβαση σε ξένη τεχνητή νοημοσύνη.
Ένας δεύτερος λόγος για τον οποίο η Microsoft δεν θέλει να εγκαταλείψει πλήρως την Κίνα είναι το τεχνολογικό ανθρώπινο δυναμικό της χώρας.
Η εταιρεία δραστηριοποιείται στην κινεζική έρευνα από τη δεκαετία του 1990 και το Microsoft Research China, μετέπειτα Microsoft Research Asia, έχει αποτελέσει φυτώριο στελεχών που αργότερα βρέθηκαν σε κορυφαίες κινεζικές εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης, μεταξύ των οποίων η SenseTime και η DeepSeek.
Οι αμερικανικοί περιορισμοί στις εξαγωγές chips και τεχνολογιών AI, ωστόσο, έχουν δυσκολέψει την πρόσβαση των μηχανικών της Microsoft στην Κίνα σε τεχνολογία αιχμής.
Η εταιρεία εξέτασε ακόμη και το κλείσιμο του ερευνητικού της εργαστηρίου, αλλά τελικά επέλεξε να μεταφέρει μέρος του κορυφαίου προσωπικού της στο εξωτερικό και να ανοίξει νέες ερευνητικές δομές σε Βανκούβερ, Σιγκαπούρη και Τόκιο.
Το 2024 προσέφερε σε περίπου 1.000 κορυφαίους μηχανικούς τη δυνατότητα μετακίνησης στις ΗΠΑ και σε τρεις ακόμη δυτικές χώρες. Σύμφωνα με πηγές του Reuters, μόλις περίπου το ένα τρίτο αποδέχθηκε την πρόταση.
Αρκετά υψηλόβαθμα στελέχη προτίμησαν να αποχωρήσουν για κινεζικά πανεπιστήμια και εταιρείες τεχνολογίας, όπου μπορούν να συνεχίσουν προηγμένη έρευνα χωρίς να εγκαταλείψουν τη χώρα.
Η παρουσία της Microsoft στην Κίνα έχει ιστορία άνω των τριών δεκαετιών. Ο Bill Gates επισκέφθηκε για πρώτη φορά τη χώρα το 1994, ενώ η εταιρεία καλλιέργησε με τα χρόνια στενές σχέσεις με την κινεζική κυβέρνηση, συμμετείχε σε επενδύσεις σε νεοφυείς επιχειρήσεις και συμμορφώθηκε με τοπικούς περιορισμούς περιεχομένου.
Η ισορροπία άρχισε να αλλάζει στα μέσα της δεκαετίας του 2010, όταν το Πεκίνο ενίσχυσε τη δυσπιστία του απέναντι στις δυτικές τεχνολογίες.
Παράλληλα, οι αμερικανικοί περιορισμοί στην εξαγωγή προηγμένων τεχνολογιών δυσχεραίνουν την επέκταση των δραστηριοτήτων cloud και τεχνητής νοημοσύνης της Microsoft εντός της Κίνας.
Το αποτέλεσμα είναι μια πολύ διαφορετική Microsoft από εκείνη που κάποτε φιλοδοξούσε να γίνει βασικός τεχνολογικός προμηθευτής του κινεζικού Δημοσίου.
Η εταιρεία μικραίνει το άμεσο αποτύπωμά της, αλλά δεν κλείνει την πόρτα: κρατά παρουσία για το κινεζικό τεχνολογικό ταλέντο και, κυρίως, για τις εταιρείες της χώρας που χρειάζονται δυτική τεχνολογία όταν βγαίνουν εκτός συνόρων.
Περισσότερες ειδήσεις
Data centers και… πράσινη ισχύς – Το μεγάλο ενεργειακό (και περιβαλλοντικό) στοίχημα της Microsoft
