Ο ελληνικός σιδηρόδρομος περνά στη μεγαλύτερη φάση ανασυγκρότησης και επέκτασης των τελευταίων δεκαετιών. Μετά τις καταστροφές που προκάλεσε η κακοκαιρία Daniel, η κυβέρνηση προχωρά σε ένα συνολικό σχέδιο που δεν αφορά μόνο την αποκατάσταση των ζημιών, αλλά και την υλοποίηση νέων σιδηροδρομικών υποδομών, την αναβάθμιση του βασικού δικτύου, τη σύνδεση λιμένων με τον σιδηρόδρομο, την εγκατάσταση σύγχρονων συστημάτων ασφαλείας και τη δημιουργία νέων εμπορευματικών διαδρόμων.
Το σχέδιο που παρουσιάστηκε στο Κυβερνητικό Συμβούλιο Οικονομικής Πολιτικής (ΚΥΣΟΙΠ) περιλαμβάνει συνολικά 20 μεγάλα έργα, τα οποία εκτείνονται από την Αττική έως τη Θράκη και από την Πελοπόννησο έως τα βόρεια σύνορα της χώρας, με στόχο να μετατρέψουν τον ελληνικό σιδηρόδρομο σε έναν σύγχρονο ευρωπαϊκό διάδρομο μεταφορών.
Στην κορυφή του σχεδιασμού βρίσκεται η αποκατάσταση του βασικού σιδηροδρομικού άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη, ο οποίος υπέστη εκτεταμένες ζημιές μετά τις πλημμύρες του Σεπτεμβρίου 2023.
Το έργο αφορά την πλήρη επαναφορά της διπλής ηλεκτροκινούμενης γραμμής μαζί με όλα τα κρίσιμα συστήματα ασφαλείας, όπως η σηματοδότηση, η τηλεδιοίκηση και το Ευρωπαϊκό Σύστημα Ελέγχου Αμαξοστοιχιών (ETCS). Σύμφωνα με την παρουσίαση του υπουργείου Υποδομών, οι εργασίες βρίσκονται στο τελικό στάδιο και εξελίσσονται σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα, ενώ ο προϋπολογισμός ανέρχεται σε περίπου 170 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ.
Παράλληλα, «τρέχει» και το μεγάλο πρόγραμμα αποκατάστασης των ζημιών που προκάλεσαν οι κακοκαιρίες Daniel και Elias στη Θεσσαλία και τη Στερεά Ελλάδα, συνολικού προϋπολογισμού 450 εκατ. ευρώ. Οι συμβάσεις υπογράφηκαν τον Απρίλιο του 2025 και προβλέπουν ολοκλήρωση εντός του 2026, ενώ μέχρι σήμερα η πρόοδος των έργων έχει φθάσει το 80%.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει την αποκατάσταση της διπλής γραμμής Δομοκός – Κραννώνας, προϋπολογισμού 173,6 εκατ. ευρώ, της γραμμής Παλαιοφάρσαλος – Καλαμπάκα, ύψους 57,66 εκατ. ευρώ, της γραμμής Λάρισα – Βόλος, προϋπολογισμού 181,66 εκατ. ευρώ, καθώς και την αποκατάσταση των συστημάτων σηματοδότησης, ETCS, τηλεδιοίκησης και ηλεκτροκίνησης στο τμήμα Παλαιοφάρσαλος – Κραννώνας, ύψους 37,2 εκατ. ευρώ.
Μεγάλο βάρος δίνεται στην αναβάθμιση των διεθνών σιδηροδρομικών συνδέσεων της χώρας. Η γραμμή Θεσσαλονίκη – Ειδομένη που αποτελεί τη βασική πύλη της Ελλάδας προς τη Βόρεια Μακεδονία και τα Δυτικά Βαλκάνια, εξοπλίστηκε ήδη με νέα συστήματα σηματοδότησης, τηλεδιοίκησης και ETCS, τα οποία τέθηκαν σε λειτουργία τον Ιούνιο του 2026. Το έργο, προϋπολογισμού 40,9 εκατ. ευρώ, αποτελεί μόνο την πρώτη φάση, καθώς ακολουθεί η μελέτη για τη μετατροπή της γραμμής σε διπλή ώστε να αυξηθεί η χωρητικότητα των εμπορευματικών και επιβατικών μεταφορών.
Παράλληλα, δρομολογείται η συνολική αναβάθμιση της γραμμής Αλεξανδρούπολη – Πύθιο – Ορμένιο, έργο ύψους περίπου 720 εκατ. ευρώ, το οποίο θα αναβαθμίσει τον στρατηγικό διάδρομο της Θράκης. Η πρώτη φάση προβλέπει νέα μονή γραμμή με όλες τις τεχνικές προδιαγραφές ώστε να μετατραπεί μελλοντικά σε διπλή, ενώ το έργο χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα CEF 2021-2027.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η αναβάθμιση της γραμμής Μουριές – Προμαχώνας, μήκους περίπου 53 χιλιομέτρων και προϋπολογισμού 144 εκατ. ευρώ, με πλήρη αναβάθμιση υποδομής, επιδομής, σηματοδότησης και ETCS. Η έναρξη των εργασιών τοποθετείται στο 2027.
Ένας από τους βασικούς στόχους του σχεδιασμού είναι η σύνδεση των μεγάλων λιμένων με το σιδηροδρομικό δίκτυο, ώστε η Ελλάδα να αποκτήσει ισχυρότερο ρόλο στις διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές.
Στη Βόρεια Ελλάδα προβλέπεται η νέα γραμμή Νέα Καρβάλη – Τοξότες, προϋπολογισμού περίπου 212,7 εκατ. ευρώ, η οποία θα συνδέσει τον εμπορικό λιμένα Καβάλας με το εθνικό δίκτυο μέσω νέας γραμμής μήκους 31,7 χιλιομέτρων και επιπλέον σύνδεσης 5,3 χιλιομέτρων προς το λιμάνι.
Αντίστοιχα, στη Θεσσαλονίκη προωθείται η σιδηροδρομική σύνδεση του 6ου Προβλήτα του ΟΛΘ με το υφιστάμενο δίκτυο μέσω νέας γέφυρας μήκους περίπου ενός χιλιομέτρου, στο πλαίσιο του έργου του Προαστιακού Δυτικής Θεσσαλονίκης. Οι κατασκευές αναμένεται να ξεκινήσουν το 2027.
Παράλληλα, προωθείται η λειτουργική ανάπτυξη του Εμπορευματικού Κέντρου Θριασίου, το οποίο φιλοδοξεί να αποτελέσει τον βασικό κόμβο logistics της χώρας, συνδέοντας το λιμάνι του Πειραιά με τον κεντρικό σιδηροδρομικό άξονα και τις διεθνείς εμπορευματικές ροές. Η έναρξη της παραχώρησης τοποθετείται εντός του 2026. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει σημαντικές επενδύσεις και στις προαστιακές μεταφορές.
Στη Δυτική Αττική προχωρά έργο προϋπολογισμού 95,7 εκατ. ευρώ για την ανάπτυξη νέας προαστιακής εξυπηρέτησης περιοχών με υψηλή βιομηχανική δραστηριότητα και μεγάλες καθημερινές μετακινήσεις εργαζομένων, ενώ προβλέπεται και μελλοντική επέκταση προς τον παλαιό σταθμό Μεγάρων. Στη Θεσσαλονίκη, ο νέος Προαστιακός Δυτικής Θεσσαλονίκης θα εξυπηρετήσει τις δυτικές συνοικίες της πόλης, συνδέοντας παράλληλα και τον 6ο Προβλήτα του λιμανιού με το εθνικό δίκτυο.
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στη Δυτική Ελλάδα. Το έργο ηλεκτροκίνησης Κιάτο – Αίγιο, προϋπολογισμού περίπου 55 εκατ. ευρώ, θα επιτρέψει για πρώτη φορά τη συνεχή κίνηση ηλεκτροκίνητων τρένων από την Αθήνα μέχρι το Αίγιο χωρίς αλλαγή μηχανής.
Στη συνέχεια ακολουθεί το έργο Ροδοδάφνη – Ρίο, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 126 εκατ. ευρώ, το οποίο περιλαμβάνει νέα διπλή γραμμή 28,8 χιλιομέτρων με ηλεκτροκίνηση, τηλεδιοίκηση, σηματοδότηση, ETCS, νέες στάσεις και τη σήραγγα της Παναγοπούλας. Το τμήμα έως τον Ψαθόπυργο αναμένεται να ολοκληρωθεί το δεύτερο τρίμηνο του 2027, ενώ μέχρι το Ρίο στο τέλος του 2028.
Το τελικό στάδιο αφορά την επέκταση της νέας γραμμής από το Ρίο προς την Πάτρα, ολοκληρώνοντας τη σύνδεση της πόλης με τον ευρωπαϊκό διάδρομο Western Balkans – Eastern Mediterranean.
Παράλληλα με τα νέα έργα προχωρούν και σημαντικές αναβαθμίσεις στο υπάρχον δίκτυο. Η γραμμή ΣΚΑ – Οινόη και ο Σιδηροδρομικός Σταθμός Αλιάρτου αναβαθμίζονται μέσω έργου περίπου 240 εκατ. ευρώ, καθώς αποτελούν βασικό τμήμα της εξόδου των συρμών από την Αθήνα προς τον κεντρικό άξονα.
Επιπλέον, ανατάσσεται πλήρως το σύστημα σηματοδότησης, τηλεδιοίκησης και ETCS στη γραμμή ΣΚΑ – Κιάτο μέσω έργου ύψους περίπου 58 εκατ. ευρώ, ενώ επεκτείνεται και το ψηφιακό ραδιοδίκτυο GSM-R με επένδυση περίπου 44 εκατ. ευρώ, καλύπτοντας κρίσιμα τμήματα του δικτύου, όπως Κιάτο – Ρίο, Τιθορέα – Δομοκός, Θεσσαλονίκη – Ειδομένη, Παλαιοφάρσαλος – Καλαμπάκα και Λάρισα – Βόλος.
Παράλληλα, συνεχίζεται η πλήρης αναβάθμιση των γραμμών Λάρισα – Βόλος και Παλαιοφάρσαλος – Καλαμπάκα με εγκατάσταση ηλεκτροκίνησης, σηματοδότησης, τηλεδιοίκησης και ETCS, αλλά και με αποκατάσταση των ζημιών που προκάλεσαν οι πλημμύρες του Daniel. Για τη γραμμή Λάρισα – Βόλος προβλέπεται και μελλοντική σύνδεση με το λιμάνι της πόλης.
Το πρόγραμμα ολοκληρώνεται με έργα που διαμορφώνουν τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό του ελληνικού σιδηροδρόμου.
Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η νέα γραμμή Θεσσαλονίκη – Αμφίπολη – Τοξότες, προϋπολογισμού περίπου 1,4 δισ. ευρώ, η οποία βρίσκεται σε διαδικασία ανταγωνιστικού διαλόγου και θα αποτελέσει τη βασική σύνδεση της Ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης με τη Θεσσαλονίκη και τα λιμάνια της περιοχής.
Εξίσου σημαντική θεωρείται η νέα γραμμή Θριάσιο – Σφίγγα Βοιωτίας, μήκους περίπου 46 χιλιομέτρων, η οποία σχεδιάζεται για ταχύτητες 200 έως 250 χιλιομέτρων την ώρα. Το έργο θα αυξήσει σημαντικά τη χωρητικότητα του εθνικού δικτύου, θα μειώσει τους χρόνους ταξιδιού μεταξύ Αθήνας και Θεσσαλονίκης και θα απομακρύνει μεγάλο μέρος της εμπορευματικής κυκλοφορίας από τον κορεσμένο άξονα ΣΚΑ – Οινόη. Παράλληλα προβλέπεται και η Σιδηροδρομική Παράκαμψη Αχαρνών, προϋπολογισμού περίπου 110 εκατ. ευρώ, η οποία θα συμβάλει στην αποσυμφόρηση του κεντρικού διαδρόμου της πρωτεύουσας.
Περισσότερες ειδήσεις
Υπογραφές τον Σεπτέμβριο και εργοτάξια από τον Ιανουάριο για τη μεγάλη ανάπλαση του Φαληρικού Όρμου
