Σχεδόν ένας στους δύο 15χρονους μαθητές στην Ελλάδα ολοκληρώνει την υποχρεωτική εκπαίδευση χωρίς να έχει κατακτήσει το βασικό επίπεδο στα Μαθηματικά, ενώ περισσότερα από τέσσερα στα δέκα παιδιά βρίσκονται αντίστοιχα κάτω από το βασικό επίπεδο στην Κατανόηση Κειμένου.

Αυτό είναι ένα από τα πιο ηχηρά ευρήματα της PISA 2025, τα αποτελέσματα της οποίας παρουσιάστηκαν την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου. Η εικόνα για την Ελλάδα παραμένει αδύναμη σε σχέση με τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, παρουσιάζει όμως και ορισμένες διαφοροποιήσεις σε σχέση με τους προηγούμενους κύκλους της έρευνας.

Ειδικότερα, το 49,5% των μαθητών βρίσκεται κάτω από το βασικό επίπεδο λειτουργικού εγγραμματισμού στα Μαθηματικά, το 43,8% στην Κατανόηση Κειμένου και το 40,9% στις Φυσικές Επιστήμες. Πρόκειται για το επίπεδο δεξιοτήτων που απαιτείται, μεταξύ άλλων, για την κατανόηση απλών κειμένων και φαινομένων και την πραγματοποίηση βασικών μαθηματικών συλλογισμών και πράξεων.

Η Ελλάδα πέφτει, αλλά λιγότερο στα Μαθηματικά

Η διεθνής εικόνα της PISA 2025 ήταν επίσης αρνητική, με τις μέσες επιδόσεις στις χώρες του ΟΟΣΑ να υποχωρούν σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, ιδιαίτερα στην Ανάγνωση και στα Μαθηματικά.

Στην Ελλάδα, σε σύγκριση με το 2022, καταγράφηκε πτώση 6 μονάδων στα Μαθηματικά, έναντι 11 μονάδων στις συγκρίσιμες χώρες του ΟΟΣΑ και 12 μονάδων στην ΕΕ των 27.

Στις Φυσικές Επιστήμες η πτώση ήταν 7 μονάδες, έναντι 5 στον ΟΟΣΑ και την ΕΕ, ενώ στην Κατανόηση Κειμένου έφτασε τις 16 μονάδες, όσο περίπου και στον ΟΟΣΑ και λίγο χαμηλότερα από τις 18 μονάδες της ΕΕ.

Έτσι, για πρώτη φορά έπειτα από περίπου μία δεκαετία η απόσταση της Ελλάδας από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ και της ΕΕ παύει να διευρύνεται, ενώ στα Μαθηματικά καταγράφεται τάση σύγκλισης. Η χώρα, πάντως, εξακολουθεί να βρίσκεται αισθητά χαμηλότερα σε επίπεδο επιδόσεων.

Στα ψηφιακά προβλήματα: 47η μεταξύ 91 χωρών

Για πρώτη φορά η PISA εξέτασε και την Επίλυση Προβλημάτων σε Ψηφιακά Περιβάλλοντα.

Οι μαθητές στην Ελλάδα συγκέντρωσαν 461 μονάδες, έναντι 500 μονάδων κατά μέσο όρο στον ΟΟΣΑ, καταλαμβάνοντας την 47η θέση μεταξύ 91 χωρών.

Παράλληλα, οι διαφορές ανάμεσα στα σχολεία είναι μεγάλες. Περίπου 38 σχολεία του ελληνικού δείγματος, από τα οποία 32 δημόσια, πέτυχαν σε επιμέρους αντικείμενα αποτελέσματα από κοντά έως και υψηλότερα από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ. Πρόκειται περίπου για ένα στα έξι σχολεία που συμμετείχαν.

Τι λένε οι μαθητές για το σχολείο

Πέρα από τους βαθμούς, η PISA καταγράφει και το πώς βιώνουν οι ίδιοι οι μαθητές το σχολείο και τη μάθηση.

Στην Ελλάδα οι μαθητές δηλώνουν ότι:

• αφιερώνουν περισσότερο χρόνο στη μελέτη και στην εξωσχολική υποστήριξη σε σχέση με τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ,
• αισθάνονται ισχυρότερη οικογενειακή υποστήριξη και έχουν υψηλότερες εκπαιδευτικές και επαγγελματικές προσδοκίες,
• εμφανίζουν όμως χαμηλότερα επίπεδα περιέργειας, επιμονής και αυτορρύθμισης στη μάθηση,
• θεωρούν το σχολικό περιβάλλον λιγότερο υποστηρικτικό, αναφέροντας μικρότερη υποστήριξη από τους εκπαιδευτικούς και μικρότερη αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων και Τεχνητής Νοημοσύνης,
• αναφέρουν συχνότερα προβλήματα πειθαρχίας, απουσίες και καθυστερήσεις, τα οποία έχουν επιδεινωθεί την τελευταία δεκαετία.

Από την άλλη πλευρά, τα σοβαρότερα περιστατικά παραβατικότητας παραμένουν λιγότερα από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, ενώ ο σχολικός εκφοβισμός κινείται περίπου στα ίδια επίπεδα. Σε σχέση με το 2022 έχει επίσης βελτιωθεί το αίσθημα ασφάλειας και το αίσθημα ότι οι μαθητές ανήκουν στη σχολική κοινότητα.

Τι δείχνουν τα στοιχεία για τη χρήση κινητών τηλεφώνων στο σχολείο

Ένα ακόμη εύρημα αφορά τη χρήση κινητών τηλεφώνων μέσα στο σχολείο.

Σύμφωνα με όσα δήλωσαν οι ίδιοι οι μαθητές, σε σχέση με το 2022 έχουν αυξηθεί σημαντικά όσοι δεν χρησιμοποιούν καθόλου ή χρησιμοποιούν ελάχιστα το κινητό τους στο σχολείο. Το υπουργείο συνδέει τη μεταβολή αυτή με την εφαρμογή της απαγόρευσης χρήσης κινητών στις σχολικές μονάδες.

Ελλείψεις εκπαιδευτικών, αλλά όχι απαραίτητα λόγω αριθμών

Οι διευθυντές των ελληνικών σχολείων δηλώνουν εντονότερες ελλείψεις προσωπικού από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, κυρίως σε σχολεία της περιφέρειας και σε κοινωνικά ευάλωτες περιοχές.

Ωστόσο, επειδή η Ελλάδα έχει χαμηλότερη αναλογία μαθητών ανά εκπαιδευτικό και μικρότερο μέγεθος τάξεων από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, τα ίδια τα αποτελέσματα παραπέμπουν περισσότερο σε ζήτημα κατανομής και αξιοποίησης του προσωπικού παρά σε συνολική αριθμητική έλλειψη εκπαιδευτικών.

Παράλληλα, οι σχολικές υποδομές εξακολουθούν να υστερούν έναντι του ΟΟΣΑ, όμως από το 2018 έως το 2025 καταγράφεται αισθητή βελτίωση, κυρίως στον ψηφιακό εξοπλισμό.

Σ. Ζαχαράκη: Σημαντική η απόσταση από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ

Κατά την παρουσίαση των αποτελεσμάτων, η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη ανέφερε ότι η απόσταση της Ελλάδας από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ «παραμένει σημαντική», υποστηρίζοντας παράλληλα ότι ορισμένες από τις παρεμβάσεις των τελευταίων ετών έχουν αρχίσει να αποτυπώνονται στα αποτελέσματα.

Αναφέρθηκε στα νέα Προγράμματα Σπουδών, στο Πολλαπλό Βιβλίο, στην πλατφόρμα Skills4Life και στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Ενόψει της επόμενης PISA το 2029, το υπουργείο σχεδιάζει επίσης το πρόγραμμα οικονομικού εγγραμματισμού FINstart για 40.000 μαθητές, καθώς και επέκταση των εθνικών διαγνωστικών αξιολογήσεων.

Στην PISA 2025 συμμετείχαν από την Ελλάδα 6.858 μαθητές από 229 σχολεία, καλύπτοντας το 95% του πληθυσμού-στόχου, το υψηλότερο ποσοστό συμμετοχής της χώρας από το 2000. Συνολικά, στην έρευνα έλαβαν μέρος μαθητές από 91 χώρες και οικονομίες.

Περισσότερες ειδήσεις

Back to school χωρίς… ξενύχτι: Πώς επανέρχεται ο ύπνος των παιδιών πριν ανοίξουν τα σχολεία

Το «μυστικό» για καλύτερους βαθμούς μπορεί να βρίσκεται στο… μαξιλάρι – Τι έδειξε νέα μελέτη

Πόσο πρέπει να ζυγίζει η σχολική τσάντα – Ο κανόνας του 10%-15% και τι λένε οι ειδικοί

Επιστροφή στο 2006: Η γενιά του TikTok δοκιμάζει τη ζωή χωρίς smartphone και… παθαίνει σοκ!