Η παγκόσμια εξάπλωση των φαρμάκων κατά της παχυσαρκίας έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο αντιμετώπισης της νόσου, με σκευάσματα όπως τα Ozempic, Wegovy και Mounjaro να οδηγούν σε εντυπωσιακή απώλεια βάρους για εκατομμύρια ανθρώπους.
Ωστόσο, νέα επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο The BMJ υποστηρίζει ότι η μείωση των κιλών δεν μεταφράζεται αυτόματα και σε καλύτερη ποιότητα ζωής. Παράλληλα, επισημαίνει ότι όσο μεγαλύτερη είναι η απώλεια βάρους, τόσο αυξάνονται και οι πιθανότητες ανεπιθύμητων ενεργειών και διακοπής της θεραπείας.
Η έρευνα βασίστηκε σε 262 κλινικές δοκιμές, στις οποίες συμμετείχαν περίπου 100.000 άτομα, εξετάζοντας συνολικά 19 διαφορετικές δραστικές ουσίες για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας και του υπέρβαρου.
Οι ερευνητές συνέκριναν τα αποτελέσματα των φαρμακευτικών θεραπειών με εκείνα παρεμβάσεων που βασίζονταν αποκλειστικά σε αλλαγές του τρόπου ζωής, αξιοποιώντας διεθνώς αναγνωρισμένα ερωτηματολόγια αξιολόγησης της ποιότητας ζωής.
Το βασικό συμπέρασμα ήταν ότι, παρά την αποτελεσματική απώλεια βάρους, οι περισσότερες θεραπείες δεν προσέφεραν κλινικά σημαντική βελτίωση στην ποιότητα ζωής κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους.
Παράλληλα, η ανάλυση έδειξε ότι οι θεραπείες που οδηγούσαν στη μεγαλύτερη απώλεια βάρους συνδέονταν συχνότερα με ανεπιθύμητες ενέργειες, αλλά και με υψηλότερα ποσοστά πρόωρης διακοπής της αγωγής.
Όπως σημειώνουν οι συγγραφείς της μελέτης, «οι περισσότερες δραστικές ουσίες δεν βελτιώνουν ουσιαστικά την ποιότητα ζωής, ενώ μόνο λίγες εμφανίζουν σημαντικά καρδιαγγειακά οφέλη».
Ανάμεσα στις θεραπείες που εξετάστηκαν, η tirzepatide —η δραστική ουσία των Mounjaro και Zepbound— καθώς και η CagriSema, η οποία δεν έχει ακόμη εγκριθεί για κλινική χρήση, κατέγραψαν τη μεγαλύτερη απώλεια σωματικού βάρους.
Από την άλλη πλευρά, η υποδόρια semaglutide, που χρησιμοποιείται στα Ozempic και Wegovy, παρουσιάζει μέχρι σήμερα τα ισχυρότερα επιστημονικά δεδομένα όσον αφορά τη μείωση της θνησιμότητας και των σοβαρών καρδιαγγειακών επεισοδίων.
Παρά τα οφέλη αυτά, τόσο η tirzepatide όσο και η semaglutide συσχετίστηκαν με σημαντική μείωση της άλιπης μάζας σώματος (lean mass), δηλαδή της συνολικής σωματικής μάζας εκτός του λίπους.
Η απώλεια άλιπης μάζας έχει συνδεθεί σε προηγούμενες μελέτες με αυξημένο κίνδυνο πτώσεων, καταγμάτων, λειτουργικής αδυναμίας και πρόωρης θνησιμότητας, γεγονός που οι ειδικοί θεωρούν σημαντικό στοιχείο κατά την αξιολόγηση της συνολικής αποτελεσματικότητας των θεραπειών.
Οι συγγραφείς επισημαίνουν ότι οι περισσότερες κλινικές δοκιμές είχαν σχετικά σύντομη διάρκεια παρακολούθησης, γεγονός που περιορίζει την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων για τις μακροπρόθεσμες επιδράσεις των νεότερων φαρμάκων.
Ταυτόχρονα, ανεξάρτητοι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι η ποιότητα ζωής αποτελεί μια ιδιαίτερα σύνθετη έννοια, η οποία δεν αποτυπώνεται πάντα πλήρως μέσα από τυποποιημένα ερωτηματολόγια.
Η Marie Spreckley από το University of Cambridge, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη, σημείωσε ότι οι υπάρχουσες μέθοδοι αξιολόγησης παρέχουν πολύτιμες πληροφορίες, αλλά ενδέχεται να μην καταγράφουν όλες τις πτυχές της θεραπευτικής εμπειρίας που έχουν σημασία για τα άτομα με παχυσαρκία.
Ανάλογη ήταν και η εκτίμηση του José M. Ordovás από το Tufts University, ο οποίος τόνισε ότι τα αποτελέσματα συμφωνούν με όσα ήδη γνωρίζει η επιστημονική κοινότητα: ορισμένα φάρμακα προκαλούν εντυπωσιακή απώλεια βάρους, όμως η μείωση των κιλών δεν συνεπάγεται αυτόματα συνολική βελτίωση της υγείας.
Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «η ζυγαριά λέει μόνο ένα μέρος της ιστορίας», επισημαίνοντας ότι η επιτυχία στη θεραπεία της παχυσαρκίας θα πρέπει να αξιολογείται συνολικά, με κριτήρια όπως η υγεία, η λειτουργικότητα του οργανισμού και η πραγματική ποιότητα ζωής και όχι αποκλειστικά από τον αριθμό των κιλών που χάνονται.
*Το περιεχόμενο του άρθρου έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την εξατομικευμένη ιατρική, διατροφική ή ψυχολογική φροντίδα. Ζητήματα όπως η παχυσαρκία, η απώλεια βάρους και η σχέση με το σώμα και το φαγητό αποτελούν πολυσύνθετα θέματα υγείας. Για κάθε απόφαση που αφορά φαρμακευτική αγωγή, διατροφή ή ψυχική ευεξία, είναι απαραίτητη η καθοδήγηση εξειδικευμένων γιατρών, διατροφολόγων και επαγγελματιών ψυχικής υγείας.
Περισσότερες ειδήσεις
Ozempic, Mounjaro και το… «μετά» της απώλειας βάρους – Τι συμβαίνει στο σώμα όταν σταματά η θεραπεία
Πώς να αποφύγεις τα κρυφά «σκαμπανεβάσματα» του σακχάρου με έξι απλές αλλαγές στο πιάτο σου