Σε μια αγορά δύο ταχυτήτων εξελίσσεται πλέον η φοιτητική στέγη, καθώς δίπλα στο παραδοσιακό μοντέλο της παλιάς γκαρσονιέρας ή του δυαριού αναπτύσσεται με ταχύτητα η αγορά των οργανωμένων ιδιωτικών φοιτητικών εστιών. Η διαφορά, ωστόσο, έχει κόστος, καθώς στις έξι φοιτητικές πόλεις που εξετάζει το Παρατηρητήριο Αξιών της GEOAXIS, η μετάβαση από ένα τυπικό διαμέρισμα σε μια ιδιωτική εστία μπορεί να ανεβάσει το μηνιαίο μίσθωμα από 96 έως και 201 ευρώ, ενώ σε όρους ευρώ ανά τετραγωνικό η ψαλίδα γίνεται ακόμη μεγαλύτερη, καθώς ο φοιτητής πληρώνει περισσότερα για αισθητά μικρότερο χώρο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, τα συμβατικά διαμερίσματα της έρευνας είναι παλαιά, μη ανακαινισμένα, χωρίς αποθήκη και θέση στάθμευσης, ενώ οι ζητούμενες τιμές τους δεν περιλαμβάνουν κοινόχρηστα ή άλλες δαπάνες. Αντίθετα, στις ιδιωτικές εστίες το μίσθωμα είναι ουσιαστικά «all inclusive», καθώς περιλαμβάνει λογαριασμούς και υπηρεσίες όπως ρεύμα, νερό, θέρμανση, internet, καθαρισμό, φύλαξη και χρήση κοινόχρηστων χώρων. Τα δωμάτια είναι πλήρως ανακαινισμένα και επιπλωμένα, συνήθως κοντά στις σχολές ή σε μέσα μαζικής μεταφοράς, ενώ ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην ασφάλεια.
Η μεγαλύτερη διαφορά σε επίπεδο τιμής ανά τετραγωνικό καταγράφεται στου Ζωγράφου. Ένα τυπικό φοιτητικό διαμέρισμα έχει μέση επιφάνεια 34 τ.μ., ζητούμενο μίσθωμα 12,8 ευρώ/τ.μ. και συνολικό μηνιαίο κόστος 434 ευρώ. Στην ιδιωτική φοιτητική εστία, η μέση επιφάνεια περιορίζεται στα 20 τ.μ., αλλά το μίσθωμα ανεβαίνει στα 590 ευρώ ή στα 29,5 ευρώ/τ.μ.
Έτσι, ο φοιτητής πληρώνει 156 ευρώ περισσότερα τον μήνα, δηλαδή περίπου 36% υψηλότερο μίσθωμα, ενώ διαθέτει 14 τ.μ. λιγότερα, με την επιφάνεια να μειώνεται κατά περίπου 41%. Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η σύγκριση ανά τετραγωνικό: από 12,8 ευρώ στα 29,5 ευρώ, δηλαδή περίπου 130% ακριβότερα.
Ανάλογη εικόνα εμφανίζει η Θεσσαλονίκη. Το τυπικό φοιτητικό διαμέρισμα έχει μέση επιφάνεια 40 τ.μ. και μίσθωμα 434 ευρώ, που αντιστοιχεί σε 10,9 ευρώ/τ.μ. Στην οργανωμένη ιδιωτική εστία η επιφάνεια υποχωρεί στα 25 τ.μ., ενώ το συνολικό κόστος ανεβαίνει στα 580 ευρώ και η τιμή στα 23,2 ευρώ/τ.μ.
Η διαφορά στο μηνιαίο κόστος φτάνει τα 146 ευρώ ή περίπου 34%, την ώρα που ο διαθέσιμος χώρος είναι κατά 15 τ.μ. ή 37,5% μικρότερος. Σε επίπεδο τετραγωνικού, η ιδιωτική εστία είναι περισσότερο από διπλάσια σε κόστος, με αύξηση περίπου 113%.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Πάτρα. Εδώ ένα τυπικό διαμέρισμα 33 τ.μ. κοστίζει κατά μέσο όρο 374 ευρώ τον μήνα ή 11,3 ευρώ/τ.μ. Η ιδιωτική εστία κοστίζει 575 ευρώ ή 16,4 ευρώ/τ.μ., αλλά προσφέρει μέση επιφάνεια 35 τ.μ.
Πρόκειται για τη μοναδική από τις έξι αγορές όπου η ιδιωτική εστία εμφανίζεται μεγαλύτερη από το τυπικό διαμέρισμα, κατά 2 τ.μ. Παράλληλα, όμως, εδώ καταγράφεται η μεγαλύτερη απόλυτη επιβάρυνση στο μηνιαίο μίσθωμα 201 ευρώ επιπλέον ή περίπου 54%. Η τιμή ανά τετραγωνικό είναι περίπου 45% υψηλότερη.
Στο Ηράκλειο το συμβατικό φοιτητικό σπίτι έχει μέση επιφάνεια 40 τ.μ., με μίσθωμα 407 ευρώ ή 10,2 ευρώ/τ.μ. Στην ιδιωτική εστία η επιφάνεια μειώνεται στα 28 τ.μ., ενώ το μίσθωμα φτάνει τα 590 ευρώ και τα 21,1 ευρώ/τ.μ.
Η διαφορά ανέρχεται σε 183 ευρώ τον μήνα ή περίπου 45%, ενώ ο φοιτητής έχει στη διάθεσή του 12 τ.μ. λιγότερα, δηλαδή κατά 30% μικρότερη επιφάνεια. Το κόστος ανά τετραγωνικό υπερδιπλασιάζεται, καθώς είναι περίπου 107% υψηλότερο.
Χαμηλότερα κινούνται οι απόλυτες τιμές στον Βόλο. Ένα συμβατικό διαμέρισμα 34 τ.μ. κοστίζει κατά μέσο όρο 329 ευρώ τον μήνα ή 9,7 ευρώ/τ.μ. Στην ιδιωτική εστία, τα 28 τ.μ. κοστίζουν 460 ευρώ, με την τιμή να διαμορφώνεται στα 16,4 ευρώ/τ.μ.
Η επιβάρυνση φτάνει τα 131 ευρώ τον μήνα ή περίπου 40%, ενώ η επιφάνεια είναι κατά 6 τ.μ. μικρότερη. Ανά τετραγωνικό, το premium της ιδιωτικής εστίας διαμορφώνεται περίπου στο 69%.
Στην Κομοτηνή, όπου καταγράφονται και οι χαμηλότερες τιμές συμβατικών φοιτητικών κατοικιών μεταξύ των έξι αγορών, ένα τυπικό σπίτι 40 τ.μ. κοστίζει 364 ευρώ ή 9,1 ευρώ/τ.μ. Η ιδιωτική εστία των 25 τ.μ. φτάνει τα 460 ευρώ και τα 18,4 ευρώ/τ.μ.
Σε απόλυτους αριθμούς, η διαφορά των 96 ευρώ τον μήνα είναι η μικρότερη μεταξύ των έξι πόλεων και αντιστοιχεί σε αύξηση περίπου 26%. Ωστόσο, ο φοιτητής νοικιάζει 15 τ.μ. λιγότερα, ενώ το κόστος ανά τετραγωνικό είναι περίπου 102% υψηλότερο.
Συνολικά, τα στοιχεία δείχνουν ότι ένα συμβατικό φοιτητικό διαμέρισμα στις εξεταζόμενες αγορές κοστίζει από 329 έως 434 ευρώ τον μήνα, ενώ οι ιδιωτικές εστίες κινούνται από 460 έως 590 ευρώ. Η GEOAXIS συνοψίζει τη διαφορά επισημαίνοντας ότι με περίπου 350 – 450 ευρώ μπορεί να μισθωθεί ένα συμβατικό διαμέρισμα της τάξης των 35 – 40 τ.μ., ενώ στις οργανωμένες ιδιωτικές εστίες το μίσθωμα είναι κατά περίπου 40% υψηλότερο και η μισθωμένη επιφάνεια κατά περίπου 30% μικρότερη.
Το premium αυτό αγοράζει, ουσιαστικά, ένα διαφορετικό προϊόν στέγασης. Ο φοιτητής δεν χρειάζεται να επιπλώσει το ακίνητο ή να διαχειρίζεται ξεχωριστούς λογαριασμούς και κοινόχρηστα, ενώ αποκτά πρόσβαση σε υπηρεσίες καθαριότητας, φύλαξης και κοινόχρηστους χώρους. Σε ορισμένες περιπτώσεις προσφέρεται ακόμη και ευελιξία στη διάρκεια της μίσθωσης.
Το πρόβλημα είναι ότι το «φθηνό» σκέλος της αγοράς παύει σταδιακά να είναι φθηνό. Την τελευταία δεκαετία, τα ζητούμενα μισθώματα των συμβατικών φοιτητικών διαμερισμάτων έχουν αυξηθεί κατά 128% μεσοσταθμικά, ενώ μόνο μεταξύ 2025 και 2026 η άνοδος φτάνει το 7,3%.
Η Αθήνα βρίσκεται στα 12,8 ευρώ/τ.μ. το 2026 έναντι 4,8 ευρώ το 2017, καταγράφοντας άνοδο 164%. Στη Θεσσαλονίκη η τιμή έχει ανέβει από 4,8 στα 10,9 ευρώ/τ.μ., αύξηση 127%, ενώ στην Πάτρα από 4,6 στα 11,3 ευρώ, δηλαδή 148%. Στο Ηράκλειο η άνοδος είναι 119%, από 4,7 στα 10,2 ευρώ/τ.μ., στον Βόλο 126%, από 4,3 στα 9,7 ευρώ, και στην Κομοτηνή 84%, από 4,9 στα 9,1 ευρώ/τ.μ.
Και η άνοδος συνεχίζεται το 2026: Σε ετήσια βάση η Αθήνα καταγράφει αύξηση 5,9%, η Θεσσαλονίκη 8,1%, η Πάτρα 8,1%, το Ηράκλειο 7,2%, ο Βόλος 7,9% και η Κομοτηνή 6,9%.
Η διαφορά των δύο μοντέλων γίνεται ακόμη πιο καθαρή αν εξεταστεί η ηλικία του συμβατικού αποθέματος. Στη Θεσσαλονίκη η διάμεση ηλικία ενός φοιτητικού διαμερίσματος φτάνει τα 56 χρόνια και στην Αθήνα τα 51 χρόνια. Ακολουθούν η Πάτρα με 29 χρόνια, η Κομοτηνή με 27, ο Βόλος με 23 και το Ηράκλειο με 20 χρόνια.
Από πλευράς μεγέθους, Θεσσαλονίκη, Ηράκλειο και Κομοτηνή βρίσκονται στα 40 τ.μ., Αθήνα και Βόλος στα 34 τ.μ. και Πάτρα στα 33 τ.μ. Συνεπώς, το τυπικό φοιτητικό σπίτι είναι κατά κανόνα μεγαλύτερο αλλά και αρκετά παλαιότερο από το προϊόν που προσφέρουν οι νέες ιδιωτικές εστίες.
Η ανάπτυξη των ιδιωτικών εστιών δεν είναι τυχαία. Η προσφορά συμβατικών κατοικιών που απευθύνονται σε φοιτητές έχει περιοριστεί αισθητά σε σχέση με το 2017, με τη GEOAXIS να συνδέει την εξέλιξη τόσο με τις βραχυχρόνιες μισθώσεις όσο και με ακίνητα που έχουν πωληθεί στο πλαίσιο της Golden Visa. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα του Ζωγράφου, όπου τα εγγεγραμμένα ακίνητα σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης αυξήθηκαν από 138 σε 199 μέσα σε έναν χρόνο, δηλαδή κατά 44%, και από 118 σε 199 σε σχέση με το 2024, αύξηση 69%.
Ταυτόχρονα, ενισχύεται η συγκατοίκηση, καθώς περισσότεροι φοιτητές αναζητούν μεγαλύτερα σπίτια ώστε να μοιράζονται τα έξοδα, ενώ μεγάλοι παίκτες του real estate στρέφονται στην ανάπτυξη ιδιωτικών φοιτητικών κατοικιών, βλέποντας τη δυνατότητα υψηλότερων εσόδων μέσω των πρόσθετων υπηρεσιών.
Πίσω από την ανάπτυξη της ιδιωτικής αγοράς βρίσκεται και το τεράστιο κενό των δημόσιων υποδομών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει η έρευνα από την Εθνική Στρατηγική Φοιτητικής Στέγασης 2026 – 2035, οι δημόσιες φοιτητικές εστίες διαθέτουν περίπου 9.200 λειτουργικές κλίνες. Αυτές καλύπτουν μόλις το 4,6% των περίπου 200.000 φοιτητών που σπουδάζουν μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος εκτιμάται μεταξύ 15% και 18%.
Η απάντηση επιχειρείται εν μέρει μέσω των ΣΔΙΤ. Στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται 1.100 κλίνες στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, 750 στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, 4.846 στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, 700 στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, 763 στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και 450 στο ΕΜΠ. Παράλληλα, το Πάντειο προχωρά στη ριζική ανακατασκευή κτιρίου δυναμικότητας περίπου 170 κλινών, με στόχο λειτουργίας το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028.
Εφόσον ολοκληρωθούν τα συγκεκριμένα έργα, εκτιμάται ότι θα μπορούν να φιλοξενηθούν 8.609 φοιτητές, ενώ ο στόχος του υπουργείου Παιδείας είναι οι νέες κλίνες να φτάσουν τις 10.000 μέσα στην επόμενη πενταετία.
Έτσι, η φοιτητική κατοικία μετατρέπεται σταδιακά από μια σχετικά ομοιογενή αγορά μικρών παλαιών διαμερισμάτων σε μια αγορά πολλών διαφορετικών προϊόντων. Από τη μία βρίσκεται το παραδοσιακό σπίτι, που προσφέρει περισσότερα τετραγωνικά και μεγαλύτερη ανεξαρτησία αλλά συνοδεύεται από πρόσθετους λογαριασμούς και συχνά από ένα γερασμένο κτιριακό απόθεμα. Από την άλλη, η ιδιωτική εστία ζητά σημαντικά υψηλότερο τίμημα για λιγότερα τετραγωνικά, προσφέροντας όμως ένα οργανωμένο πακέτο κατοικίας και υπηρεσιών. Και όσο η έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών παραμένει, τόσο περισσότερο το δεύτερο μοντέλο φαίνεται να αποκτά χώρο στην ελληνική αγορά.
Περισσότερες ειδήσεις
Φοιτητικά ενοίκια: Πόσο κοστίζει η στέγαση στην Αθήνα – «Πρόκληση» η εύρεση γκαρσονιέρας ή studio
Συστάσεις για ενοικίαση φοιτητικής στέγης από την ΠΟΜΙΔΑ – Τι να προσέξουν όσοι σκέφτονται αγορά
