Μια φυσική λύση από ένα φυτό που χρησιμοποιείται εδώ και χιλιάδες χρόνια φαίνεται να δίνει απάντηση σε ένα σύγχρονο, αόρατο πρόβλημα: τα μικροπλαστικά στο πόσιμο νερό. Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι οι σπόροι της μορίνγκα μπορούν να απομακρύνουν σχεδόν το σύνολο αυτών των σωματιδίων, ανοίγοντας τον δρόμο για μια πιο «καθαρή» και βιώσιμη επεξεργασία νερού.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό ACS Omega, εκχύλισμα από σπόρους μορίνγκα κατάφερε να αφαιρέσει πάνω από το 98% των μικροπλαστικών PVC από το νερό, επιτυγχάνοντας επιδόσεις αντίστοιχες – ή και ανώτερες – από εκείνες του θειικού αλουμινίου, που αποτελεί σήμερα βασικό εργαλείο επεξεργασίας νερού στην Ευρώπη.
Η διαφορά δεν είναι μόνο στην απόδοση. Η μορίνγκα εμφανίζεται πιο σταθερή σε διαφορετικά επίπεδα οξύτητας, κάτι που την καθιστά πιο αξιόπιστη σε πραγματικές συνθήκες λειτουργίας εγκαταστάσεων.
Ο μηχανισμός είναι απλός αλλά καθοριστικός: τα μικροπλαστικά φέρουν αρνητικό ηλεκτρικό φορτίο, με αποτέλεσμα να απωθούνται μεταξύ τους και να διαφεύγουν από τα φίλτρα. Το εκχύλισμα της μορίνγκα εξουδετερώνει αυτό το φορτίο, επιτρέποντας στα σωματίδια να ενωθούν σε μεγαλύτερες μάζες που μπορούν πλέον να συγκρατηθούν. Στη συγκεκριμένη μελέτη, τα σωματίδια είχαν μέγεθος περίπου 15 μικρομέτρων, δηλαδή αρκετά μικρό ώστε να περνούν από τα συμβατικά φίλτρα.
Τα μικροπλαστικά προέρχονται από καθημερινές πηγές – ελαστικά αυτοκινήτων, υφάσματα, βαφές, πλαστικές συσκευασίες – και έχουν συσσωρευτεί στα υδάτινα συστήματα εδώ και δεκαετίες. Το ανησυχητικό είναι ότι τα μικρότερα σωματίδια μπορούν να περάσουν από το έντερο στο αίμα και στα όργανα, ενώ ταυτόχρονα μεταφέρουν και άλλες τοξικές ουσίες μέσα στην τροφική αλυσίδα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ενισχύσει τους ελέγχους, όμως οι πιο μικρές μορφές εξακολουθούν να ξεφεύγουν, δημιουργώντας έναν διαρκώς αυξανόμενο κίνδυνο για τη δημόσια υγεία.
Το θειικό αλουμίνιο παραμένει αποτελεσματικό, αλλά συνοδεύεται από σημαντικά μειονεκτήματα. Η χρήση του μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα αλουμινίου στο νερό, ενώ η διαδικασία δημιουργεί μεγάλες ποσότητες ιλύος που είναι δύσκολο να διαχειριστούν. Επιπλέον, η παραγωγή του συνδέεται με εξορύξεις βωξίτη, αποψίλωση δασών και υψηλές ενεργειακές απαιτήσεις.
Με άλλα λόγια, η λύση που καθαρίζει το νερό, επιβαρύνει αλλού το περιβάλλον.
Η μορίνγκα δεν είναι νέα ανακάλυψη. Θεωρείται ότι χρησιμοποιούνταν ήδη από την αρχαία Αίγυπτο για τον καθαρισμό νερού από βακτήρια και αιωρούμενα σωματίδια. Σήμερα επανέρχεται ως μια πολλά υποσχόμενη, φυτικής προέλευσης εναλλακτική, με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα και ευρεία προσαρμοστικότητα.
Παρά τα εντυπωσιακά αποτελέσματα, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η τεχνολογία χρειάζεται περαιτέρω δοκιμές σε μεγάλη κλίμακα. Υπάρχουν ακόμη ερωτήματα για την πιθανή απελευθέρωση οργανικού άνθρακα κατά τη διαδικασία, καθώς και για την ενσωμάτωσή της σε υφιστάμενα συστήματα επεξεργασίας.
Αν αυτά τα εμπόδια ξεπεραστούν, το «θαυματουργό δέντρο» ίσως αποδειχθεί κάτι πολύ πιο πρακτικό: μια ρεαλιστική λύση σε ένα πρόβλημα που μέχρι σήμερα περνά… μέσα από τα φίλτρα.
Περισσότερες ειδήσεις
Μικροπλαστικά παντού: Από ιατρικές συσκευές μέχρι… παιδικά παιχνίδια – Οι «αόρατες» πηγές έκθεσης
Έρευνες για μικροπλαστικά και φαρμακευτικές ουσίες στο πόσιμο νερό ξεκινούν οι ΗΠΑ
Καρναβάλι με… μικροπλαστικά – Το glitter «πνίγει» τις παραλίες του Ρίο ντε Τζανέιρο