Φορολογικά κίνητρα, μείωση του κόστους κατασκευής, σταθερούς πολεοδομικούς κανόνες και αξιοποίηση μεγάλων δημόσιων και ιδιωτικών εκτάσεων ζητά η αγορά για να προχωρήσει η ανάπτυξη προσιτών κατοικιών. Οι προϋποθέσεις για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης βρέθηκαν στο επίκεντρο του συνεδρίου «Green Deal Greece 2026», που διοργάνωσε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ), με τους εκπροσώπους του κατασκευαστικού και επενδυτικού κλάδου να αναδεικνύουν τα εμπόδια που εξακολουθούν να καθυστερούν νέες επενδύσεις.
Η αύξηση της προσφοράς κατοικιών, αντί της αποκλειστικής στήριξης της ζήτησης μέσω επιδοτήσεων, αναδείχθηκε σε βασικό ζητούμενο κατά τη διάρκεια του συνεδρίου. Developers, κατασκευαστές και εκπρόσωποι του τεχνικού κόσμου υπογράμμισαν ότι το υψηλό κόστος κατασκευής, οι αυξημένες τιμές της γης, η έλλειψη μεγάλων διαθέσιμων εκτάσεων και η πολεοδομική αβεβαιότητα δυσκολεύουν τη δημιουργία νέων διαμερισμάτων με προσιτά ενοίκια.
Το μήνυμα προς την κυβέρνηση είναι ότι, για να κινητοποιηθούν ιδιωτικά κεφάλαια, απαιτείται ένα συνεκτικό πλαίσιο οικονομικών κινήτρων και σταθερών κανόνων, το οποίο θα επιτρέπει την ανάπτυξη κατοικιών με χαμηλότερα μισθώματα, διασφαλίζοντας παράλληλα τη βιωσιμότητα των επενδύσεων.
Μία από τις βασικές προτάσεις που έχουν τεθεί στο τραπέζι αφορά τη μείωση του ΦΠΑ στην κατασκευή από το 24% στο 6%, σε συνδυασμό με φορολογικές ελαφρύνσεις για επενδύσεις προσιτής κατοικίας.
Σύμφωνα με το μοντέλο που προτείνεται, οι επενδυτές θα διατηρούν τις κατοικίες προς ενοικίαση, χωρίς δυνατότητα μεμονωμένης πώλησης των διαμερισμάτων, με στόχο τα μισθώματα να μην ξεπερνούν το 25% με 30% του καθαρού εισοδήματος των ενοικιαστών. Σε αντάλλαγμα για τα φορολογικά κίνητρα, θα αποδέχονται χαμηλότερες αρχικές αποδόσεις, με επενδυτικό ορίζοντα 10 έως 15 ετών.
Στην ανάγκη ανάπτυξης μεγαλύτερων οικιστικών συγκροτημάτων εστίασε ο πρόεδρος της Alumil, Γιώργος Μυλωνάς, επισημαίνοντας ότι οι οικονομίες κλίμακας μπορούν να περιορίσουν σημαντικά το κόστος κατασκευής και να επιτρέψουν τη διάθεση κατοικιών με χαμηλότερα ενοίκια.
Επικαλούμενος παραδείγματα από τον Καναδά, τις ΗΠΑ και την Αυστραλία, υπογράμμισε ότι στην Ελλάδα η έλλειψη μεγάλων διαθέσιμων εκτάσεων αποτελεί σημαντικό εμπόδιο, προτείνοντας να δοθεί η δυνατότητα ενοποίησης μικρότερων οικοπέδων. Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ανάγκη προσαρμογής των πόλεων στις αυξανόμενες στεγαστικές ανάγκες, αλλά και στις πρωτοβουλίες της Alumil μέσω των αρχιτεκτονικών διαγωνισμών Arxellence.
Από την πλευρά του, ο διευθύνων σύμβουλος της Consortis, Γεώργιος Τσακούμης, ανέδειξε τη σημασία αξιοποίησης της δημόσιας ακίνητης περιουσίας, τονίζοντας ότι η αποσαφήνιση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος και η ολοκλήρωση των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων μπορούν να δημιουργήσουν νέες δυνατότητες ανάπτυξης κατοικιών.
Στο ίδιο ζήτημα στάθηκε και ο πρόεδρος της ReDePlan, Σωκράτης Μπαλτάς, ζητώντας να μειωθεί ο χρόνος που μεσολαβεί από τον πολεοδομικό σχεδιασμό μέχρι την υλοποίηση των έργων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο Ελαιώνας, όπου ο αρχικός σχεδιασμός ολοκληρώθηκε πριν από περίπου 30 χρόνια.
Για την ίδια περιοχή, ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρίας Ανάπλαση Δημοσίων Χώρων Α.Ε., Πολυχρόνης Ακριτίδης, ανακοίνωσε ότι στις 16 Νοεμβρίου ολοκληρώνεται η υποβολή προτάσεων στον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό, με ιδιαίτερη έμφαση στα κίνητρα για την ανάπτυξη κατοικίας. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας θα ακολουθήσουν διαβούλευση και κανονιστικές οδηγίες, ενώ έχει ήδη εγκριθεί η αξιοποίηση ακινήτου στο Ολυμπιακό Χωριό.
Την ανάγκη να μπει τέλος στην πολεοδομική αβεβαιότητα ανέδειξε ο πρόεδρος του ΤΕΕ, Γιώργος Στασινός, ζητώντας τη θέσπιση ενός απλού Οικοδομικού Κανονισμού, με σαφείς κανόνες που δεν θα επιδέχονται διαφορετικές ερμηνείες.
Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη συγκέντρωσης των Υπηρεσιών Δόμησης σε έναν ενιαίο φορέα ελέγχου, με αξιοποίηση των ψηφιακών εργαλείων του ΤΕΕ, καθώς και επιτάχυνσης της Δικαιοσύνης, καθώς αποφάσεις που εκδίδονται έπειτα από τρία ή τέσσερα χρόνια μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές οικονομικές συνέπειες στις επιχειρήσεις.
Στο μεταξύ, η αξιοποίηση δημόσιων εκτάσεων για την κάλυψη στεγαστικών αναγκών έχει ήδη αρχίσει να προχωρά μέσω της ακίνητης περιουσίας των Ενόπλων Δυνάμεων.
Όπως ανέφερε ο Παναγιώτης Κισκήρας, διευθυντής της Υπηρεσίας Αξιοποίησης Ακίνητης Περιουσίας Ενόπλων Δυνάμεων, έχουν παραχωρηθεί τρία στρατόπεδα στην Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και την Πάτρα, όπου προβλέπεται η κατασκευή 1.900 κατοικιών με χαμηλό μίσθωμα και 600 κατοικιών για στρατιωτικούς.
Το ευρύτερο πρόγραμμα περιλαμβάνει 10.454 νέες κατοικίες για στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και την ανακαίνιση 7.030 υφιστάμενων οικημάτων, ενώ το 15% των νέων κατοικιών διατίθεται σε γιατρούς και εκπαιδευτικούς ακριτικών περιοχών. Η χρηματοδότηση προέρχεται κατά 85% από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας και κατά 15% από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, με τα πρώτα οικήματα να έχουν ήδη παραδοθεί στον Έβρο και στα ακριτικά νησιά και ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2030.
Από την πλευρά της κυβέρνησης, η υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Μαριλένα Σούκουλη – Βιλιάλη, υπογράμμισε ότι η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης συνδέεται άμεσα με τον χωρικό σχεδιασμό και την ασφάλεια δικαίου.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, έχουν ήδη προκηρυχθεί μελέτες πολεοδομικού σχεδιασμού που καλύπτουν το 78% των δημοτικών ενοτήτων και περίπου το 80% της έκτασης της χώρας, ενώ αναζητείται πρόσθετη χρηματοδότηση από το Πράσινο Ταμείο για τις υπόλοιπες περιοχές.
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι οι πρώτες μελέτες για τις Ζώνες Υποδοχής Συντελεστή Δόμησης αναμένεται να τεθούν σε δημόσια διαβούλευση τις επόμενες ημέρες, ανοίγοντας τον δρόμο για την ενεργοποίηση της μεταφοράς συντελεστή μέσω της Ψηφιακής Τράπεζας Γης. Στον ίδιο σχεδιασμό εντάσσονται ο Κώδικας Χωροταξίας και Πολεοδομίας «Νίκος Ταγαράς», που ψηφίστηκε τον Ιούνιο του 2026, και η πρωτοβουλία του ΤΕΕ για την ανακαίνιση υφιστάμενων κατοικιών.
Το βασικό συμπέρασμα που προέκυψε από τις παρεμβάσεις στο συνέδριο είναι ότι η αγορά διαθέτει επενδυτικό ενδιαφέρον, αλλά χρειάζεται σαφείς και σταθερούς κανόνες για να το μετατρέψει σε νέα έργα. Η πρόκληση για την κυβέρνηση είναι να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις ώστε η ανάπτυξη προσιτής κατοικίας να αποκτήσει οικονομική βιωσιμότητα και να οδηγήσει σε ουσιαστική αύξηση των διαθέσιμων κατοικιών προς ενοικίαση.
Περισσότερες ειδήσεις
